Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 78
Devanagari script
पततस्तुंगशैलाग्राच्छूलाक्रांतस्य देहिनः । यद्दुःखं जायते घोरं तस्मात्कोटिगुणं मम
Transliteration
patatastuṃgaśailāgrācchūlākrāṃtasya dehinaḥ | yadduḥkhaṃ jāyate ghoraṃ tasmātkoṭiguṇaṃ mama
Translation
Nỗi đau ghê rợn phát sinh nơi một hữu tình rơi từ đỉnh núi cao và bị giáo đâm xuyên—khổ của ta còn gấp muôn triệu lần như thế.
Word by Word
पततःof (one) falling
पततः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (Present active participle), परस्मैपदी; पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — ‘falling (of one who falls)’
तुbut/indeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक
तुंगhigh, lofty
तुंग:
Qualifier (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतुंग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; समासपूर्वपद-विशेषण
शैलाग्रात्from the mountain peak
शैलाग्रात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootशैल + अग्र (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (शैलस्य अग्रं); नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन — ‘from the mountain-peak’
शूलाक्रांतस्यof (one) pierced by a spear
शूलाक्रांतस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootशूल + आक्रान्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-तत्पुरुष (शूलेन आक्रान्तः); पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — ‘of one pierced/overpowered by a spear’
देहिनःof the embodied being
देहिनः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — ‘of the embodied being’
यत्which
यत्:
Karma/Predicate nominal (object-like complement)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
दुःखम्pain, suffering
दुःखम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुःख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — ‘pain’
जायतेarises
जायते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन — ‘is born/arises’
घोरम्terrible
घोरम्:
Qualifier (विशेषण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; दुःखस्य विशेषण
तस्मात्therefore; from that
तस्मात्:
Hetu/Apadana (Cause/Source)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन — ‘from that/therefore’ (हेतौ/अपादाने)
कोटिगुणम्a crore times (greater)
कोटिगुणम्:
Predicate complement (विशेषण-प्रत्यय)
TypeAdjective
Rootकोटि + गुण (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (कोट्या गुणः/कोटिगुणः); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन — ‘a crore-fold’
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — ‘of me/my’
Speaker
A remorseful sinner/supplicant woman (unnamed in snippet)
Visual Art Cues
Scene: A penitent speaker describes suffering beyond a man falling from a mountain peak and being impaled; the imagery contrasts bodily torment with a darker, inward anguish.
Characters & Entities
D
DuḥkhaD
DehinFAQs
Spiritual awakening often begins when one recognizes the enormity of suffering produced by adharma and seeks deliverance.
No tīrtha is mentioned here; it uses a universal metaphor of pain.
None in this verse.