Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 34

Devanagari script

परदारोपभोगेन यत्पापं समुपार्जितम् । न तत्क्षालयितुं शक्यं प्रायश्चित्तशतैरपि

Transliteration

paradāropabhogena yatpāpaṃ samupārjitam | na tatkṣālayituṃ śakyaṃ prāyaścittaśatairapi

Translation

Tội lỗi tích tụ do hưởng thụ vợ của người khác thì không thể gột rửa—dẫu làm hàng trăm pháp sám hối (prāyaścitta) cũng không được.

Word by Word

• परदारोपभोगेन: by the enjoyment of another’s wife
• परदारोपभोगेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: पर-दार-उपभोग (प्रातिपदिक; पर=अन्यस्य, दार=पत्नी, उपभोग=भोग)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; साधन/हेतु-करणे

• यत्: which
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)

• पापम्: sin
• पापम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• समुपार्जितम्: acquired/committed
• समुपार्जितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: सम्+उप+आर्ज् (धातु) → समुपार्जित (कृदन्त-भूतकर्मणि)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘अर्जितम्’

• न: not
• न: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (particle of negation)

• तत्: that (sin)
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अन्वय-निर्देशक (that)

• क्षालयितुम्: to wash away
• क्षालयितुम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: क्षल् (धातु) → क्षालयितुम् (तुमुन्)
• Form: तुमुनन्त (infinitive), क्रियार्थक; ‘क्षालयितुं’ = शुद्धिं कर्तुम्

• शक्यम्: possible
• शक्यम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शक्य (प्रातिपदिक; शक् धातोः यत्-प्रत्ययान्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative)

• प्रायश्चित्तशतैः: by hundreds of expiations
• प्रायश्चित्तशतैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रायश्चित्त-शत (प्रातिपदिक; प्रायश्चित्त + शत)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; साधन-करणे

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अपेक्षा-अव्यय (particle: even/also)

Speaker

Narrator (contextual; likely Sūta/Lomaharṣaṇa in Brāhma Khaṇḍa narration)

Visual Art Cues

Scene: A didactic tableau: a stern dharma-teacher or narrator gestures toward a symbolic scale of sin; shadowy figures representing illicit union fade into a dark backdrop, while a scroll of 'prāyaścitta' lies ineffective.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It warns that violating another’s marriage is a grave adharma whose stain is extraordinarily difficult to remove, urging strict self-restraint.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is mentioned in this verse; it is a general dharma-teaching within the narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prāyaścitta (expiation) is referenced, but the verse emphasizes its insufficiency for this specific wrongdoing.