Adhyaya 202
Mārkaṇḍeya thuật lại về thánh địa hành hương tối thắng mang tên Śikhitīrtha, được tôn xưng là một tīrtha chủ yếu và là một không gian thờ phụng kiểu pañcāyatana (quần thể lễ bái xoay quanh một thần chủ, kèm các sự sùng kính liên hệ). Ngài kể nguồn gốc: Havyavāhana (Agni) tu khổ hạnh tại tīrtha này để đạt được śikhā (chỏm/đốm lửa/búi tóc), nhờ đó được gọi là Śikhī, rồi thiết lập sự hiện diện của Śiva tại đây với danh hiệu Śikha-ākhyā. Tiếp theo là chỉ dẫn theo lịch: vào thời điểm trăng nhất định trong tháng Āśvayuja, người hành hương nên đến tīrtha, tắm trong nước sông Narmadā, dâng tarpaṇa cho chư thiên, các ṛṣi và tổ tiên bằng nước pha mè; bố thí vàng cho một brāhmaṇa và kính lễ, làm thỏa mãn thần Lửa. Nghi lễ kết thúc bằng việc thờ phụng Śiva với hương thơm, vòng hoa và trầm hương. Phalaśruti dạy rằng ai phụng thờ đúng pháp sẽ được thăng lên cõi Rudra trên cỗ xe bay màu như mặt trời, có apsaras đồng hành và được gandharva ca tụng; đồng thời ở đời này cũng được lợi ích như diệt trừ kẻ thù và đạt tejas—ánh quang, uy lực rạng ngời của bản thân.
Shlokas
Verse 1
मार्कण्डेय उवाच । तस्यैवानन्तरं चान्यच्छिखितीर्थमनुत्तमम् । प्रधानं सर्वतीर्थानां पञ्चायतनमुत्तमम्
Mārkaṇḍeya thưa rằng: “Ngay sau đó là một thánh địa vô song khác, gọi là Śikhitīrtha—đứng đầu mọi nơi linh thiêng, và là một thánh điện pañcāyatana thù thắng (quần thể thờ năm vị thần).”
Verse 2
तत्र तीर्थे तपस्तप्त्वा शिखार्थं हव्यवाहनः । शिखां प्राप्य शिखी भूत्वा शिखाख्यं स्थापयञ्छिवम्
Tại thánh địa ấy, Havyavāhana (Agni) tu khổ hạnh để cầu được śikhā (chỏm tóc thiêng). Khi đã đạt śikhā và trở thành ‘Śikhī’, Ngài thiết lập Śiva tại đó và tôn xưng Ngài là ‘Śikhākhya’.
Verse 3
प्रतिपच्छुक्लपक्षे या भवेदाश्वयुजे नृप । तदा तीर्थवरे गत्वा स्नात्वा वै नर्मदाजले
Tâu Đại vương, khi đến ngày pratipat (mồng một) của nửa tháng sáng trong tháng Āśvayuja, bấy giờ nên đến thánh địa tối thắng ấy và quả thật tắm gội trong dòng nước Narmadā.
Verse 4
देवानृषीन् पित्ःंश्चान्यांस्तर्पयेत्तिलवारिणा । हिरण्यं ब्राह्मणे दद्यात्संतर्प्य च हुताशनम्
Với nước hòa mè, người ấy nên làm lễ tarpaṇa dâng lên chư thiên, các ṛṣi, tổ tiên và những bậc khác. Sau khi làm cho Hutāśana (lửa thiêng) được thỏa mãn, hãy bố thí vàng cho một vị bà-la-môn.
Verse 5
गन्धमाल्यैस्तथा धूपैस्ततः सम्पूजयेच्छिवम् । अनेन विधिनाभ्यर्च्य शिखितीर्थे महेश्वरम्
Rồi hãy chí thành thờ phụng Śiva bằng hương thơm, vòng hoa và trầm hương. Đã cung kính lễ bái Maheśvara tại Śikhitīrtha theo nghi thức này, người hành giả đạt được quả báo đã hứa.
Verse 6
विमानेनार्कवर्णेन ह्यप्सरोगणसंवृतः । गीयमानस्तु गन्धर्वैर्रुद्रलोकं स गच्छति
Trong cỗ vimāna sắc như mặt trời, được đoàn apsarā vây quanh và được các gandharva ca hát tán dương, người ấy đi đến Rudraloka.
Verse 7
शत्रुक्षयमवाप्नोति तेजस्वी जायते भुवि
Người ấy đạt được sự diệt trừ kẻ thù, và trên cõi đất trở nên rực sáng, đầy uy lực.
Verse 202
अध्यायः
Adhyāya—dấu chỉ chương.