Adhyaya 195

Verse 1

युधिष्ठिर उवाच । देवतीर्थे तु किं नाम माहात्म्यं समुदाहृतम् । फलं किं स्नानदानादिकारिणां जायते मुने

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch hiền thánh, đại oai đức được truyền tụng của Devātīrtha là gì? Và những ai tắm gội thiêng, bố thí cùng các nghi lễ khác tại đó sẽ được quả phúc ra sao?”

Verse 2

मार्कण्डेय उवाच । पृथिव्यां यानि तीर्थानि देवैर्मुनिगणैरपि । सेवितानि महाबाहो तानि ध्यातानि विष्णुना

Mārkaṇḍeya đáp: “Hỡi bậc dũng lực, mọi thánh địa (tīrtha) trên cõi đất—dù chư thiên và các hội hiền thánh cũng từng phụng sự—chính những tīrtha ấy được Viṣṇu quán niệm trong thiền định.”

Verse 3

समागतान्येकतां वै तत्र तीर्थे युधिष्ठिर । तत्तीर्थं वैष्णवं पुण्यं देवतीर्थमिति श्रुतम्

Hỡi Yudhiṣṭhira, tại thánh địa ấy, uy lực của mọi tīrtha quả thật hội tụ thành một. Thánh địa ấy là nơi linh thiêng của truyền thống Vaiṣṇava, và được nghe biết với danh xưng “Devātīrtha”.

Verse 4

कुरुक्षेत्रं भुवि परमन्तरिक्षे त्रिपुष्करम् । पुरुषोत्तमं दिवि परं देवतीर्थं परात्परम्

Trên cõi đất, Kurukṣetra là tối thượng; ở cõi trung giới, Tripuṣkara là tối thượng; trên thiên giới, Puruṣottama là tối thượng—nhưng Devātīrtha còn cao vượt hơn cả bậc tối thượng.

Verse 5

देवतीर्थसमं नास्ति तीर्थमत्र परत्र च । यत्प्राप्य मनुजस्तप्येन्न कदाचिद्युधिष्ठिर

Không có thánh địa nào sánh bằng Devātīrtha—dù ở đời này hay đời sau. Hỡi Yudhiṣṭhira, người nào đến được nơi ấy thì chẳng còn chịu khổ não thiêu đốt nữa.

Verse 6

देवैरुक्तानि तीर्थानि योऽत्र स्नानं समाचरेत् । देवतीर्थे स सर्वत्र स्नातो भवति मानवः

Ai tắm gội tại thánh địa (tīrtha) này như chư Thiên đã tuyên dạy, thì do tắm ở Devātīrtha, người ấy được xem như đã tắm ở mọi thánh địa.

Verse 7

एवमस्त्विति तैरुक्ता देवा ऋषिगणा अपि । संतुष्टाः श्रीशमभ्यर्च्य स्वं स्वं स्थानं तु भेजिरे

Họ thưa: “Xin được như vậy.” Chư Thiên cùng các hội chúng hiền thánh (ṛṣi) đều hoan hỷ; sau khi phụng thờ Śrīśa, mỗi vị trở về cõi của mình.

Verse 8

सूर्यग्रहेऽत्र वै क्षेत्रे स्नात्वा यत्फलमश्नुते । स्नात्वा श्रीशं समभ्यर्च्य समुपोष्य यथाविधि

Vào lúc nhật thực, công đức đạt được khi tắm gội tại thánh địa này—sau khi tắm ở đây, kính lễ Śrīśa (Viṣṇu) đúng pháp và giữ trai giới theo nghi thức—thì thọ hưởng chính quả báo ấy.

Verse 9

यद्ददाति हिरण्यानि दानानि विधिवन्नृप । तदनन्तफलं सर्वं सूर्यस्य ग्रहणे यथा

Muôn tâu Đại vương, mọi sự bố thí vàng được thực hiện đúng pháp, vào lúc nhật thực thì tất cả đều trở thành quả phúc vô tận.

Verse 10

भूमिदानं धेनुदानं स्वर्णदानमनन्तकम् । वज्रदानमनन्तं च फलं प्राह शतक्रतुः

Bố thí đất đai, bố thí bò sữa và bố thí vàng đều là công đức vô tận; bố thí vajra (kim cương/ngọc báu) cũng cho quả báo vô biên—đó là lời Śatakratu (Indra) tuyên dạy.

Verse 11

सोमो वै वस्त्रदानेन मौक्तिकानां च भार्गवः । सुवर्णस्य रविर्दानं धर्मराजो ह्यनन्तकम्

Bố thí y phục khiến Soma (Nguyệt thần) hoan hỷ; bố thí châu ngọc khiến Bhārgava (Śukra) hoan hỷ. Với vàng, Ravi (Thái Dương) là vị thần chủ; còn quả báo của dāna, Dharma-rāja (Yama) tuyên rằng vô tận.

Verse 12

देवतीर्थे तु यद्दानं श्रद्धायुक्तेन दीयते । तदनन्तफलं प्राह बृहस्पतिरुदारधीः

Nhưng bất cứ sự bố thí nào được dâng tại Devatīrtha với lòng śraddhā (niềm tin), Bṛhaspati bậc trí tuệ cao quý đã nói rằng sẽ cho quả phúc vô lượng vô tận.

Verse 13

देवतीर्थे भृगुक्षेत्रे सर्वतीर्थाधिक नृप । देवतीर्थे नरः स्नात्वा श्रीपतिं योऽनुपश्यति

Muôn tâu Đại vương, Devatīrtha tại Bhṛgu-kṣetra vượt hơn mọi thánh địa tīrtha. Người nào tắm gội tại Devatīrtha rồi chiêm bái Śrīpati (Viṣṇu)…

Verse 14

सोमग्रहे कुलशतं स समुद्धृत्य नाकभाक् । दानानि द्विजमुख्येभ्यो देवतीर्थे नराधिप

Muôn tâu bậc chúa loài người, vào lúc nguyệt thực, người ấy cứu vớt một trăm đời trong dòng tộc và được phần ở cõi trời—nhờ bố thí cho các dvija (Bà-la-môn) tối thắng tại Devatīrtha.

Verse 15

यैर्दत्तानि नरैर्भोगभागिनः प्रेत्य चेह ते । देवतीर्थे विप्रभोज्यं हरिमुद्दिश्य यश्चरेत्

Những người đã bố thí thì ở đời này và sau khi qua đời đều được hưởng phúc lạc. Và ai tại Devatīrtha thiết lễ thọ thực cho các Bà-la-môn, hồi hướng dâng lên Hari (Viṣṇu)…

Verse 16

स सर्वाह्लादमाप्नोति स्वर्गलोके युधिष्ठिर । देवतीर्थे नरो नारी स्नात्वा नियतमानसौ

Hỡi Yudhiṣṭhira, người ấy đạt niềm hoan hỷ trọn vẹn nơi cõi trời. Tại Devatīrtha, dù nam hay nữ, sau khi tắm gội với tâm ý điều phục…

Verse 17

उपोष्यैकादशीं भक्त्या पूजयेद्यः श्रियः पतिम् । रात्रौ जागरणं कृत्वा घृतेनोद्बोध्य दीपकम्

Ai thành tâm giữ chay ngày Ekādaśī, thờ phụng Śrīpati (Viṣṇu), rồi thức canh đêm và thắp đèn bằng bơ sữa (ghee)…

Verse 18

द्वादश्यां प्रातरुत्थाय तथा वै नर्मदाजले । विप्रदाम्पत्यमभ्यर्च्य विधिवत्कुरुनन्दन

Vào ngày Dvādaśī, dậy sớm và tắm trong dòng nước Narmadā; hỡi niềm vui của nhà Kuru, hãy cung kính thờ cúng một đôi vợ chồng brāhmaṇa đúng theo nghi lễ.

Verse 19

वस्त्राभरणताम्बूलपुष्पधूपविलेपनैः । अक्षये विष्णुलोकेऽसौ मोदते चरितव्रतः

Với lễ vật là y phục, trang sức, trầu cau, hoa, hương và dầu thơm, người giữ giới nguyện ấy—sau khi hành nguyện đúng pháp—hoan hỷ nơi Viṣṇuloka bất hoại.

Verse 20

यः सदैकादशीतिथौ स्नात्वोपोष्यार्चयेद्धरिम् । रात्रौ जागरणं कुर्याद्वेदशास्त्रविधानतः

Ai vào mỗi tithi Ekādaśī tắm gội thanh tịnh, giữ chay, thờ phụng Hari, và thức canh đêm theo quy định của Veda và śāstra—

Verse 21

धर्मराजकृतां पापां न स पश्यति यातनाम् । पञ्चरात्रविधानेन श्रीपतिं योऽर्चयिष्यति

Ai thờ phụng Śrīpati theo nghi quỹ Pañcarātra thì sẽ không phải chứng kiến những hình phạt mà Dharmarāja định cho các tội lỗi.

Verse 22

दीक्षामवाप्य विधिवद्वैष्णवीं पापनाशिनीम् । स्वर्गमोक्षप्रदां पुण्यां भोगदां वित्तदामथ

Khi đã thọ nhận dīkṣā Vaiṣṇava đúng pháp—pháp môn diệt tội—thì dīkṣā ấy là phước lành thanh tịnh, ban cõi trời và giải thoát, cho hưởng lạc, và còn ban cả tài sản.

Verse 23

राज्यदां वा महाभाग पुत्रदां भाग्यदामथ । सुकलत्रप्रदां वापि विष्णोर्भक्तिप्रदामिति

Hỡi bậc hữu phúc, dīkṣā ấy có thể ban vương quyền; có thể ban con trai và phúc vận; có thể ban người phối ngẫu hiền thiện—và ban lòng sùng kính đối với Viṣṇu.

Verse 24

तरिष्यति भवाम्भोधिं स नरः कुरुनन्दन । योऽर्चयिष्यति तत्रैव देवतीर्थे श्रियः पतिम्

Hỡi Kuru-nandana, người nào ngay tại Devatīrtha mà thờ phụng Đấng là Phu Quân của Śrī (Viṣṇu), người ấy sẽ vượt qua biển lớn luân hồi.

Verse 25

विश्वरूपमथो सम्यङ्मूलश्रीपतिमेव वा । नारायणगिरिं वापि गृहे वैकादशीतिथौ

Hoặc vào ngày Ekādaśī, ngay tại nhà, người ta có thể đúng nghi thức mà thờ phụng Viśvarūpa, hoặc Śrīpati nguyên sơ, hoặc cả Nārāyaṇa-giri.

Verse 26

भक्तिमाञ्छ्रद्धया युक्तः क्षीरैस्तीर्थोदकैरपि । सुसूक्ष्मैरहतैर्वस्त्रैर्महाकौशेयकैर्नृप

Tâu Đại vương, người đầy đủ bhakti và śraddhā nên phụng thờ bằng sữa, bằng nước thiêng của các tīrtha, và bằng y phục mới tinh tế, chưa cắt may—cùng những tấm lụa kausheya quý báu nữa.

Verse 27

विचित्रैर्नेत्रजैर्वापि धूपैरगुरुचन्दनैः । गुग्गुलैर्घृतमिश्रैश्च नैवेद्यैर्विविधैरपि

(Người ấy nên phụng thờ) bằng các loại hương trầm đa dạng, tinh tuyển và đẹp mắt; bằng hương làm từ aguru và đàn hương; bằng guggulu hòa với bơ ghee; và bằng nhiều thứ naivedya cúng phẩm.

Verse 28

पायसाद्यैर्मनुष्येन्द्र पयसा वा युधिष्ठिर । पिष्टदीपैः सुविमलैर्वर्धमानैर्मनोहरैः

Hỡi bậc chúa tể giữa loài người, hỡi Yudhiṣṭhira, (hãy thờ phụng Hari) bằng pāyasa (cơm sữa ngọt) hay bằng sữa, và bằng những ngọn đèn bột tinh khiết, không tì vết—đèn vṛddhamāna tăng trưởng, đẹp lòng người ngắm.

Verse 29

पूजयित्वा नरो याति यथा तच्छृणु भारत । शङ्खी चक्री गदी पद्मी भूत्वासौ गरुडध्वजः

Hãy nghe, hỡi Bhārata, người ấy ra đi thế nào sau khi phụng thờ như vậy: người trở thành như kẻ tùy tùng của Đấng mang cờ Garuḍa, tay cầm śaṅkha, cakra, gadā và padma.

Verse 30

देवलोकानतिक्रम्य विष्णुलोकं प्रपद्यते । यस्तु वै परया भक्त्या श्रीपतेः पादपङ्कजम्

Vượt qua các cõi trời của chư thiên, người ấy đạt đến Viṣṇuloka—người lấy lòng sùng kính tối thượng mà thờ phụng hoa sen nơi bàn chân của Śrīpati, Đấng Chủ của Śrī.

Verse 31

चतुर्धाधिष्ठितं पश्येच्छ्रियं त्रैलोक्यमातरम् । नृत्यगीतविनोदेन मुच्यते पातकर्ध्रुवम्

Người ấy chiêm bái Śrī—Mẹ của ba cõi—an trụ theo bốn phương diện; và nhờ hoan hỷ múa hát trước Thượng Đế, chắc chắn được giải thoát khỏi tội lỗi.

Verse 32

नीराजने तु देवस्य प्रातर्मध्ये दिने तथा । सायं च नियतो नित्यं यः पश्येत्पूजयेद्धरिम्

Nhưng vào lúc cử hành nīrājana của Đức Chúa—buổi sớm, giữa trưa và cũng như buổi chiều—ai giữ kỷ luật, ngày ngày chiêm bái và thờ phụng Hari, người ấy hưởng công đức đã nói.

Verse 33

स तीर्त्वा ह्यापदं दुर्गां नैवार्तिं समवाप्नुयात् । आयुःश्रीवर्धनं पुंसां चक्षुषामपि पूरकम्

Vượt qua tai ương khó khăn, người ấy không rơi vào khổ não. Việc thờ nīrājana này làm tăng thọ mạng và phú quý cho người đời, lại còn nuôi dưỡng đôi mắt, ban sự viên mãn của thị lực.

Verse 34

उपपापहरं चैव सदा नीराजनं हरेः । तदा नीराजनाकाले यो हरेः पठति स्तवम्

Nīrājana của Hari luôn xóa sạch cả những tội nhỏ. Và vào lúc nīrājana, ai tụng đọc bài tán tụng (stava) dâng Hari, người ấy được công đức đặc biệt.

Verse 35

स धन्यो देवदेवस्य प्रसन्नेनान्तरात्मना । हरेर्नीराजनाशेषं पाणिभ्यां यः प्रयच्छति

Phúc thay người ấy—kẻ có nội tâm hoan hỷ nhờ ân sủng của Đấng là Chúa của chư thiên—người dùng đôi tay tiếp nhận và thoa phần còn lại của nīrājana dâng Hari (phước lành aarti đã được thánh hóa).

Verse 36

संगृह्य चक्षुषी तेन योजयेन्मार्जयन्मुखम् । तिमिरादीनक्षिरोगान्नाशयेद्दीप्तिमन्मुखम्

Gom lấy phúc lành của nghi thức nīrājana ấy, hãy chấm lên đôi mắt rồi lau mặt; việc này diệt trừ các bệnh về mắt như timira (mờ tối) và làm gương mặt rạng ngời.

Verse 37

भवत्यशेषदुष्टानां नाशायालं नरोत्तम । दीपप्रज्वलनं यस्य नित्यमग्रे श्रियः पतेः

Hỡi bậc nam tử ưu tú, người nào hằng ngày thắp đèn trước Đấng Phu Quân của Śrī (Đức Viṣṇu), thì việc thắp đèn ấy hoàn toàn đủ sức tiêu trừ mọi thế lực ác.

Verse 38

स्नात्वा रेवाजले पुण्ये प्रदद्यादधिकं व्रती । सप्तद्वीपवती तेन ससागरवनापगा

Sau khi tắm trong dòng nước thiêng Revā, người giữ giới nguyện nên bố thí dồi dào. Nhờ công hạnh ấy, toàn cõi địa cầu—cùng bảy châu, biển cả, rừng núi và sông ngòi—như đã được cúng kính đầy đủ và thỏa mãn.

Verse 39

प्रदक्षिणीकृता स्याद्वै धरणी शङ्करोऽब्रवीत् । इदं यः पठ्यमानं तु शृणुयात्पठतेऽपि वा

Śaṅkara tuyên dạy: “Nhờ điều này, quả thật địa cầu đã được pradakṣiṇā (nhiễu quanh để phụng thờ).” Ai nghe bài này được tụng đọc—hoặc tự mình tụng đọc—đều được hưởng công đức ấy.

Verse 40

स्मरणं सोऽतसमये विपाप्मा प्राप्नुयाद्धरेः । इदं यशस्यमायुष्यं स्वर्ग्यं पितृगुणप्रियम्

Dẫu vào lúc không thích hợp, chỉ cần tưởng niệm điều này, người ấy liền sạch tội và đạt đến Hari. Māhātmya này ban danh tiếng và thọ mạng, cho cõi trời, và làm đẹp lòng các đức hạnh của tổ tiên (pitṛ).

Verse 41

माहात्म्यं श्रावयेद्विप्राञ्छ्रीपतेः श्राद्धकर्मणि । घृतेन मधुना तेन तर्पिताः स्युः पितामहाः

Trong nghi lễ śrāddha dâng lên Śrīpati (Viṣṇu), nên thỉnh các bà-la-môn nghe bài māhātmya này. Nhờ chính việc ấy, các bậc tổ tiên được thỏa mãn như thể đã được cúng tārpaṇa bằng bơ ghee và mật ong.

Verse 195

अध्याय

Adhyāya — nghĩa là “Chương”, một dấu kết (colophon) chỉ ranh giới và điểm kết thúc của chương.