Adhyaya 118

Verse 1

। श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र तीर्थं परमशोभनम् । इन्द्रतीर्थेतिविख्यातं नर्मदादक्षिणे तटे

Thánh Mārkaṇḍeya nói: “Hỡi bậc vua của các vua, rồi người nên đến một thánh địa tīrtha rực rỡ tối thượng, nổi danh là Indratīrtha, ở bờ nam sông Narmadā.”

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । नर्मदादक्षिणे कूले इन्द्रतीर्थं कथं भवेत् । श्रोतुमिच्छामि विप्रेन्द्र ह्यादिमध्यान्तविस्तरैः

Yudhiṣṭhira thưa: “Vì sao Indratīrtha lại hiện hữu ở bờ nam sông Narmadā? Bạch vị Bà-la-môn tối thượng, con muốn được nghe tường tận từ đầu, qua giữa, đến cuối.”

Verse 3

एतच्छ्रुत्वा तु वचनं धर्मपुत्रस्य धीमतः । कथयामास तद्वत्तमितिहासं पुरातनम्

Nghe những lời minh triết của người con Dharma ấy, ngài liền thuật lại đúng như đã xảy ra một thiên itihāsa cổ truyền xưa.

Verse 4

श्रीमार्कण्डेय उवाच । विश्वासयित्वा सुचिरं धर्मशत्रुं महाबलम् । वृत्रं जित्वाथ हत्वा तु गच्छमानं शचीपतिम्

Thánh Mārkaṇḍeya nói: “Sau khi lâu ngày khiến Vṛtra—kẻ thù đại lực của chư thiên—đặt lòng tin, rồi chinh phục và giết hắn, Indra, phu quân của Śacī, liền lên đường.”

Verse 5

निष्क्राममाणं मार्गेण ब्रह्महत्या दुरासदा । अहोरात्रमविश्रान्ता जगाम भुवनत्रयम्

Khi ngài rời bước theo đường, tội Brahmahatyā—tội sát hại Bà-la-môn—ghê gớm và không thể trốn thoát, đã đuổi theo ngài ngày đêm không nghỉ, khắp cả ba cõi.

Verse 6

यतोयतो ब्रह्महणं याति यानेन शोभनम् । दिशो भागं सुरैः सार्द्धं ततो हत्या न मुञ्चति

Dù kẻ sát hại Bà-la-môn đi đến đâu trên cỗ xe huy hoàng—dẫu cùng chư thiên đến khắp các phương—tội Brahmahatyā vẫn không rời bỏ hắn nơi ấy.

Verse 7

ब्रह्महत्या सुरापानं स्तेयं गुर्वगनागमः । पातकानां गतिर्दृष्टा न तु विश्वासघातिनाम्

Đối với Brahmahatyā, uống rượu, trộm cắp và xâm phạm giường của thầy—đều có con đường sám hối được biết đến; nhưng với kẻ phản bội lòng tin thì không thấy lối nào như vậy.

Verse 8

पापकर्ममुखं दृष्ट्वा स्नानदानैर्विशुध्यति । नारी वा पुरुषो वापि नैव विश्वासघातिनः

Thấy “gương mặt” hiện lộ của nghiệp ác, người ta có thể được thanh tịnh nhờ tắm gội và bố thí; nhưng dù là nữ hay nam, kẻ phản bội lòng tin vẫn không được thanh tịnh bởi những điều ấy.

Verse 9

एवमादीनि चान्यानि श्रुत्वा वाक्यानि देवराट् । वचनं तद्विधैरुक्तं विषादमगमत्परम्

Nghe thêm nhiều lời khác cũng như thế, Thiên vương—sau khi được những người nói theo cách ấy thưa trình—liền rơi vào nỗi u sầu sâu thẳm.

Verse 10

त्यक्त्वा राज्यं सुरैः सार्धं जगाम तप उत्तमम् । पुत्रदारगृहं राज्यं वसूनि विविधानि च

Từ bỏ vương quyền cùng chư thiên, Ngài đi thực hành khổ hạnh tối thượng (tapas), để lại phía sau con cái, thê thất, gia thất, ngôi báu và muôn thứ tài sản.

Verse 11

फलान्येतानि धर्मस्य शोभयन्ति जनेश्वरम् । फलं धर्मस्य भुञ्जेति सुहृत्स्वजनबान्धवाः

Đây là những quả báo hiển hiện của Dharma làm rạng danh bậc quân vương giữa loài người; và người đời nói: “Ngài thọ hưởng quả của Dharma”—bè bạn, thân tộc và quyến thuộc đều tán dương như thế.

Verse 12

पश्यतां सर्वमेतेषां पापमेकेन भुज्यते । परं हि सुखमुत्सृज्य कर्शयन्वै कलेवरम्

Dẫu mọi người đều chứng kiến, tội lỗi vẫn do một mình gánh chịu; bởi từ bỏ an lạc tối thượng, người ấy quả thật làm thân này hao mòn dưới gánh nặng khổ đau.

Verse 13

देवराजो जगामासौ तीर्थान्यायतनानि च । गङ्गातीर्थेषु सर्वेषु यामुनेषु तथैव च

Đấng Thiên vương Indra đã lên đường đến các tīrtha và thánh địa; Ngài viếng thăm mọi tīrtha của sông Gaṅgā, và cũng như vậy đối với các tīrtha của Yamunā.

Verse 14

सारस्वतेषु सर्वेषु सामुद्रेषु पृथक्पृथक् । नदीषु देवखातेषु तडागेषु सरःसु च

Ngài đến mọi tīrtha của Sarasvatī, và đến các thánh địa nơi biển cả, từng nơi một; đến các dòng sông, những kênh mương và hồ chứa do chư thiên tạo dựng, cùng ao và hồ lớn nữa.

Verse 15

पापं न मुञ्चते सर्वे पश्चाद्देवसमागमे । रेवाप्रभवतीर्थेषु कूलयोरुभयोरपि

Thế nhưng, ngay cả sau cuộc hội tụ của chư thiên, không một tīrtha nào trong số ấy giải thoát Ngài khỏi tội—cho đến khi Ngài đến các tīrtha phát sinh từ Revā (Narmadā), ở cả hai bờ sông.

Verse 16

पूजयन्वै महादेवं स्कन्दतीर्थं समासदत् । तव स्थित्वोपवासैश्च कृच्छ्रचान्द्रायणादिभिः

Khi phụng thờ Mahādeva, ông tiến đến Skanda-tīrtha; và lưu trú tại đó, ông thực hành trai giới cùng các khổ hạnh như Kṛcchra và Cāndrāyaṇa v.v.

Verse 17

कर्शयन्वै स्वकं देहं न लेभे शर्म वै क्वचित् । ग्रीष्मे पञ्चाग्निमध्यस्थो वर्षासु स्थण्डिलेशयः

Hành hạ thân mình cho gầy mòn, ông chẳng hề được an lạc lúc nào. Mùa hạ ông ở giữa năm ngọn lửa, còn mùa mưa ông nằm trên nền đất trơ.

Verse 18

आर्द्रवासास्तु हेमन्ते चचार विपुलं तपः । एवं तु तपतस्तस्य इन्द्रस्य विदितात्मनः

Và vào mùa đông, mặc y phục ẩm ướt, ông thực hành khổ hạnh dồi dào. Như thế, khi Indra—bậc tự tri—tiếp tục tu khổ hạnh,

Verse 19

वत्सराणां सहस्राणि गतानि दश भारत । ततस्त्वेकादशे प्राप्ते वर्षे तु नृपसत्तम

Hỡi Bhārata, mười nghìn năm đã trôi qua. Rồi khi năm thứ mười một đến, hỡi bậc vương giả tối thượng,

Verse 20

सहसा भगवान्देवस्तु तुतोष परमेश्वरः । तथा ब्रह्मर्षयः सिद्धा ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः

Bỗng nhiên, Bhagavān—Đấng Parameśvara tối thượng—hoan hỷ. Các Brahmarṣi và các Siddha, do Brahmā và Viṣṇu dẫn đầu, cũng mãn nguyện và tụ hội.

Verse 21

तत्राजग्मुः सुराः सर्वे यत्र देवः शतक्रतुः । दृष्ट्वा समागतान् देवानृषींश्चैव महामतिः

Tại đó, tất cả chư thiên đều đến nơi Thần Śatakratu (Indra) ngự. Thấy chư thiên và các bậc ṛṣi cũng đã tụ hội, vị Indra đại trí ấy liền (trầm tư).

Verse 22

उवाच प्रणतो भूत्वा सर्वदेवपुरोहितः । विदितं सर्वमेतेषां यथा वृत्रवधः कृतः

Bấy giờ vị tế sư của toàn thể chư thiên cúi mình đảnh lễ rồi thưa: “Mọi điều này, tất cả các vị đều đã biết—việc sát diệt Vṛtra đã được thực hiện ra sao.”

Verse 23

युष्माकं चाज्ञया पूर्वं ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः । तथाप्येवं ब्रह्महणं मत्वा पापस्य कारिणम्

“Dẫu trước kia việc ấy đã làm theo mệnh lệnh của các Ngài—Brahmā, Viṣṇu và Maheśvara—thế gian vẫn xem người ấy là kẻ sát hại brāhmaṇa, là kẻ tạo nghiệp tội.”

Verse 24

भ्रमन्तं सर्वतीर्थेषु ब्रह्महत्या न मुञ्चति । न नन्दति जगत्सर्वं त्रैलोक्यं सचराचरम्

“Dẫu người ấy lang thang qua mọi thánh địa tīrtha, tội brahmahatyā vẫn không buông tha; và toàn thể thế gian—ba cõi cùng mọi loài động và bất động—cũng chẳng hoan hỷ vì người ấy.”

Verse 25

यथा विहीनचन्द्रार्कं तथा राज्यमनायकम् । तस्मात्सर्वे सुरश्रेष्ठा विज्ञाप्यं मम सम्प्रति

“Như thế gian thiếu vắng trăng và mặt trời, cũng vậy, một vương quốc không người lãnh đạo. Vì thế, hỡi các bậc thiên thần tối thắng, xin nay hãy lưu tâm lời khẩn thỉnh của ta.”

Verse 26

कुर्वन्तु शक्रं निर्दोषं तथा सर्वे महर्षयः । बृहस्पतिमुखोद्गीर्णं श्रुत्वा तद्वचनं शुभम्

Nghe những lời cát tường phát ra từ miệng Bṛhaspati, hết thảy các đại hiền thánh đều quyết rằng: “Hãy làm cho Śakra (Indra) được sạch mọi điều trách tội.”

Verse 27

ततः प्रोवाच भगवान्ब्रह्मा लोकपितामहः । एतत्पापं महाघोरं ब्रह्महत्यासमुद्भवम्

Bấy giờ Đức Brahmā, bậc Tổ phụ của muôn cõi, phán rằng: “Tội này cực kỳ ghê gớm, phát sinh từ tội brahmahatyā.”

Verse 28

दैवतेभ्योऽथ भूतेभ्यश्चतुर्भागं क्षिपाम्यहम् । एवं मुक्त्वा क्षिपच्चैनो जलोपरि महामतिः

“Ta sẽ ném một phần tư (gánh nặng này) lên các chư thiên và các loài hữu tình.” Nói vậy rồi, bậc đại trí liền gieo tội ấy xuống trên mặt nước.

Verse 29

अवगाह्य ततः पेया आपो वै नान्यथा बुधैः । धरायामक्षिपद्भागं द्वितीयं पद्मसंभवः

Vì thế, bậc trí nói rằng nước quả thật nên để tắm gội và để uống—chẳng phải cách nào khác. Rồi Đấng sinh từ hoa sen gieo phần thứ hai xuống mặt đất.

Verse 30

अभक्ष्या तेन संजाता सदाकालं वसुंधरा । तदार्धमर्द्धं नारीणां द्वितीयेऽह्नि युधिष्ठिर

Do phần ấy, Địa Mẫu từ đó mãi mãi (trong hoa lợi của mình) không còn hoàn toàn thích hợp để ăn dùng. Và một nửa của phần ấy rơi xuống nơi phụ nữ vào ngày thứ hai, hỡi Yudhiṣṭhira.

Verse 31

निक्षिप्य भगवान्देवः पुनरन्यज्जगाद ह । असंग्राह्या त्वसंग्राह्या तेन जाता रजस्वला

Sau khi đặt xuống như vậy, Đức Thế Tôn lại phán: “Vì thế nàng trở thành asangrāhyā—không nên chạm, không nên đến gần—do đang ở trạng thái rajasvalā (kỳ kinh nguyệt).”

Verse 32

चतुर्दिनानि सा प्राज्ञैः पापस्य महतो महात् । चतुर्थं तु ततो भागं विभज्य परमेश्वरः

Các bậc hiền trí nói rằng trong bốn ngày nàng gánh chịu phần lớn của đại tội ấy; rồi Đấng Tối Thượng Parameśvara lại phân chia và ấn định cả phần thứ tư.

Verse 33

कृषिगोरक्ष्यवाणिज्यैः शूद्रसेवाकरे द्विजे । ततोऽभिनन्दयामासुः सर्वे देवा महर्षयः

Khi một dvija (người “tái sinh”) theo nghề nông, bảo hộ bò và buôn bán, lại còn làm việc phục vụ cho Śūdra, thì chư thiên và các đại hiền triết đều hoan hỷ tán đồng.

Verse 34

देवेन्द्रं वाग्भिरिष्टाभिर्नर्मदाजलसंस्थितम् । वरेण छन्दयामास ततस्तुष्टो महेश्वरः

Indra, đứng giữa dòng nước Narmadā, được làm hoan hỷ bởi những lời tán tụng thân thiết; bấy giờ Maheśvara hài lòng, ban cho Ngài một ân phúc.

Verse 35

वरं दास्यामि देवेश वरं वृणु यथेप्सितम्

“Hỡi Deveśa, Chúa tể của chư thiên, Ta sẽ ban cho ngươi một ân phúc; hãy chọn điều ngươi hằng mong muốn.”

Verse 36

इन्द्र उवाच । यदि तुष्टोऽसि देवेश यदि देयो वरो मम । अत्र संस्थापयिष्यामि सदा संनिहितो भव

Indra thưa rằng: “Lạy Đấng Chúa tể chư thiên! Nếu Ngài hoan hỷ và nếu ân phúc có thể ban cho con, thì ngay tại đây con sẽ thiết lập Ngài; xin Ngài thường hằng ngự tại, luôn hiện diện không rời.”

Verse 37

एवमस्त्विति चोक्त्वा तं ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः । जग्मुराकाशमाविश्य स्तूयमाना महर्षिभिः

Nói với ngài ấy: “Hãy như vậy,” rồi Brahmā, Viṣṇu và Maheśvara nhập vào hư không mà ra đi; các đại hiền triết vẫn không ngừng tán thán các Ngài.

Verse 38

गतेषु देवदेवेषु देवराजः शतक्रतुः । स्थापयित्वा महादेवं जगाम त्रिदशालयम्

Khi các bậc Thần của chư thần đã rời đi, Indra—Thiên vương, bậc thực hiện trăm lễ tế—đã thiết lập Mahādeva tại đó, rồi trở về cõi Tridaśa (cõi chư thiên).

Verse 39

इन्द्रतीर्थे तु यः स्नात्वा तर्पयेत्पितृदेवताः । महापातकयुक्तोऽपि मुच्यते सर्वपातकैः

Ai tắm tại Indratīrtha và dâng tarpaṇa lên các Pitṛ cùng chư thiên, dẫu mang trọng tội cũng được giải thoát khỏi mọi tội lỗi.

Verse 40

इन्द्रतीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत्परमेश्वरम् । सोऽश्वमेधस्य यज्ञस्य पुष्कलं फलमश्नुते

Ai tắm tại Indratīrtha và thờ phụng Parameśvara, người ấy đạt công đức dồi dào—trọn vẹn quả báo của lễ tế Aśvamedha.

Verse 41

एतत्ते कथितं सर्वं तीर्थमाहात्म्यमुत्तमम् । श्रुतमात्रेण येनैव मुच्यन्ते पातकैर्नराः

Như vậy ta đã thuật trọn vẹn cho ngươi nghe đại oai đức tối thượng của thánh địa (tīrtha) này; chỉ cần nghe qua thôi, con người cũng được giải thoát khỏi các tội lỗi.