Mantra 25
Rishi: Soma-cycle ritual tradition (attribution uncertain in VS context)
Devata: Yajñapati (contextually Soma/Agni as lord of the rite; also Waters/Plants as associated powers)
Chandas: Triṣṭubh-like cadence
Samhita Patha (Devanagari)
स॒मु॒द्रे ते॒ हृद॑यम॒प्स्वन्तः सं त्वा॑ विश॒न्त्वोष॑धीरु॒ताप॑: । य॒ज्ञस्य॑ त्वा यज्ञपते सू॒क्तोक्तौ॑ नमोवा॒के वि॑धेम॒ यत्स्वाहा॑
Transliteration
samudré te hṛ́dayam apsv ántaḥ sáṃ tvā viśántv óṣadhīr utā́paḥ | yajñásya tvā yajñapate sū́ktoktau namo-vā́ke vidhéma yát svā́hā ||
Translation
Trái tim của Ngài ở trong đại dương, ở bên trong các Nước; xin cho các dược thảo và các Nước cùng nhau đi vào Ngài. Hỡi Chúa tể của tế lễ (yajñapati), bằng lời tụng ca được nói khéo, bằng lời kính lễ, chúng con phụng sự Ngài đúng nghi—svāhā!
Padapatha (Word Analysis)
समुद्रे । ते । हृदयम् । अप्सु । अन्तः । सम् । त्वा । विशन्तु । ओषधीः । उत । आपः । यज्ञस्य । त्वा । यज्ञपते । सूक्त-उक्तौ । नमो-वाके । विधेम । यत् । स्वाहा ।
Word by Word
समुद्रेin the ocean
समुद्रे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हृदयम्heart
हृदयम्:
कर्तृ (वाक्ये ‘अस्ति’ लुप्तम्) / विषय
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
अप्सुin the waters
अप्सु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक; बहुवचन-प्रयोग)
अन्तःwithin, inside
अन्तः:
विशेषण (अधिकारण-विशेषक)
TypeIndeclinable
Rootअन्तर् (अव्यय/उपसर्गार्थक)
सम्together, completely
सम्:
क्रियाविशेषण (विशन्तु इत्यस्य)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विशन्तुmay (they) enter
विशन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√विश् (प्रवेशने)
ओषधीःplants, herbs
ओषधीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
उतand also
उत:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक; बहुवचन-प्रयोग)
यज्ञस्यof the sacrifice
यज्ञस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यज्ञपतेO lord of the sacrifice
यज्ञपते:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootयज्ञपति (प्रातिपदिक)
सूक्तोक्तौin the well-spoken utterance (hymnic recitation)
सूक्तोक्तौ:
अधिकारण
TypeNoun
Rootसूक्तोक्ति (प्रातिपदिक; सूक्त + उक्ति)
नमोवाकेin the reverential speech
नमोवाके:
अधिकारण
TypeNoun
Rootनमोवाक (प्रातिपदिक; नमस् + वाक्)
विधेमmay we perform/ordain
विधेम:
क्रिया
TypeVerb
Root√धा (धारणे/विधाने) + वि
यत्that which
यत्:
कर्म (विधेम इत्यस्य) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्वाहाsvāhā (oblation-call)
स्वाहा:
मन्त्र-समापन/उद्गार
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा (निपात/मन्त्र-शब्द)
Entities Mentioned
Y
Yajñapati (Lord of the Sacrifice)Ā
Āpaḥ (Waters)O
Oṣadhayaḥ (Plants/Herbs)S
Samudra (Ocean)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes