Shukla Yajur Veda — Adhyaya 20, Mantra 69
Rishi: Traditional: associated with the Indra/Indriya Soma-cycle; transmitted in the Vājasaneyin school
Devata: Indra (with Aśvins and Sarasvatī as co-operating powers)
Chandas: Tr̥ṣṭubh-like cadence (as transmitted in VS prose-metrical style; to be verified against pada counts)
Samhita Patha (Devanagari)
तमिन्द्रं॑ प॒शव॒: सचा॒श्विनो॒भा सर॑स्वती । दधा॑ना अ॒भ्य॒नूषत ह॒विषा॑ य॒ज्ञ इ॑न्द्रि॒यैः
Transliteration
tám índraṃ paśávaḥ sácāśvinóbhā sárasvatī | dádhānā abhyanūṣata havíṣā yajñá indríyaiḥ
Translation
Chính Indra ấy—bầy gia súc và mọi loài hữu tình, cùng với đôi Aśvin và Sarasvatī, mang theo lễ vật—đã tiến đến mà tán dương bằng hiến cúng; ngay cả tế lễ (yajña) cũng, với các quyền năng của Indra, (đã tán dương).
Padapatha (Word Analysis)
तम् । इन्द्रम् । प॒शवः॑ । सचा॑ । अ॒श्विनो॒भा । सर॑स्वती । दधा॑नाः । अ॒भि । अ॒नूषत । ह॒विषा॑ । य॒ज्ञः । इ॒न्द्रि॒यैः ।
Word by Word
तम्him / that (one)
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
पशवःthe cattle / beasts
पशवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपशु (प्रातिपदिक)
सचtogether with
सच:
—
TypeIndeclinable
Rootसच् (अव्यय/उपसर्गार्थे; ‘सह’ इत्यर्थे)
अश्विनौthe two Aśvins
अश्विनौ:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
उभाboth
उभा:
कर्तृ
TypePronoun/Adjective
Rootउभ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सरस्वतीSarasvatī
सरस्वती:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
दधानाःbearing / placing / holding
दधानाः:
कर्तृ
TypeParticiple
Rootधा (धातु) → दधाना (शतृ/शानच्-वर्तमानकृदन्त)
अभिtowards, unto
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
अनूषतthey praised / invoked
अनूषत:
क्रिया
TypeVerb
Rootवश्/उष् (धातु; वैदिके ‘अनूष्’ = स्तु/प्रशंस्/आह्वा इत्यर्थे) + अनु- (उपसर्ग)
हविषाwith the oblation
हविषा:
करण
TypeNoun
Rootहविस् (प्रातिपदिक)
यज्ञःthe sacrifice
यज्ञः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
इन्द्रियैःwith powers / faculties (esp. Indra-like might)
इन्द्रियैः:
करण
TypeNoun
Rootइन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
I
IndraA
Aśvins (both)S
SarasvatīP
Paśavaḥ (cattle/creatures)Y
Yajña (the Sacrifice personified)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes