Mantra 65
Rishi: Yājñavalkya-tradition
Devata: Agni (as leader to svarga); Devāḥ as the fellowship aimed at
Chandas: Jagatī-like cadence (but transmitted as yajus with ṛc-style metrical movement)
Samhita Patha (Devanagari)
क्रम॑ध्वम॒ग्निना॒ नाक॒मुख्य॒ᳪ हस्ते॑षु॒ बिभ्र॑तः । दि॒वस्पृ॒ष्ठᳪ स्व॑र्ग॒त्वा मि॒श्रा दे॒वेभि॑राध्वम्
Transliteration
krámadhvam agnínā nā́kamukhyaṁ hásteṣu bíbhrataḥ | divás pṛṣṭháṁ svargatvā́ miśrā́ devébhir ā́dhvam
Translation
Hãy bước tiến cùng Agni, tay mang cổng tối thượng của bầu trời. Khi đã đến sống lưng của thiên giới, khi đã đạt cõi trời, hãy ngồi xuống trong sự hiệp thông với các thần.
Padapatha (Word Analysis)
क्रम॑ध्वम् । अ॒ग्निना॑ । नाक॑-मुख्यम् । हस्ते॑षु । बिभ्र॑तः । दि॒वः-पृ॒ष्ठम् । स्व॑र्ग॒त्वा । मि॒श्राः । दे॒वेभिः॑ । आ॒ध्वम्
Word by Word
क्रमध्वम्step forth / proceed
क्रमध्वम्:
(वाक्य-क्रिया) —
TypeVerb
Rootक्रम् (धातु)
अग्निनाwith Agni (as the means)
अग्निना:
करण
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
नाकमुख्यम्the chief (gateway) of heaven
नाकमुख्यम्:
कर्म
TypeAdjective (used substantively) / Noun-like
Rootनाकमुख्य (प्रातिपदिक) [नाक + मुख्य]
हस्तेषुin (your) hands
हस्तेषु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
बिभ्रतःbearing / carrying
बिभ्रतः:
कर्तृ (विशेषणरूपेण) / कर्ता-सम्बन्धी
TypeParticiple
Rootभृ (धातु) → बिभ्रत् (वर्तमान-कृदन्त)
दिवःof heaven / of the sky
दिवः:
सम्बन्ध (षष्ठी) अव्यक्त-कारक
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ)
पृष्ठम्the back / surface
पृष्ठम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपृष्ठ (प्रातिपदिक)
स्वर्गत्going to heaven / heaven-reaching
स्वर्गत्:
कर्तृ (विशेषणम्) / कर्ता-सम्बन्धी
TypeAdjective
Rootस्वर्गत् (प्रातिपदिक) [स्वर्ग + त् (तद्धित/क्विप्-प्राय)]
मिश्राःmingled / united
मिश्राः:
कर्तृ (विशेषणम्) / कर्ता-सम्बन्धी
TypeAdjective
Rootमिश्र (प्रातिपदिक)
देवेभिःwith the gods
देवेभिः:
सह/सहकारक (तृतीया) / करण-सम्भाव्य
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
आध्वम्attain / reach (come to)
आध्वम्:
(वाक्य-क्रिया) —
TypeVerb
Rootअध्/अध्व् (धातु) (वैदिक-प्रयोगः: ‘आ + अध्’)
Entities Mentioned
A
AgniD
Devāḥ (the Gods)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes