Shloka 45

Sagara-vaṃśa-prasavaḥ — The Birth of Sagara’s Sons and the Bhāgīratha Lineage

Devanagari script

पुण्येयं परमा सृष्टिरादित्यस्य विवस्वतः । श्राद्धदेवस्य देवस्य प्रजानां पुष्टिदस्य च

Transliteration

puṇyeyaṃ paramā sṛṣṭirādityasya vivasvataḥ | śrāddhadevasya devasya prajānāṃ puṣṭidasya ca

Translation

Đây là một cuộc sáng tạo tối thượng, đầy công đức và cao quý—thuộc về Vivasvān, vị Āditya (Thần Mặt Trời); và cũng thuộc về Thần Śrāddhadeva (Manu), đấng nuôi dưỡng và nâng đỡ muôn loài.

Word by Word

• पुण्या: meritorious/holy
• पुण्या: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• इयम्: this
• इयम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• परमा: supreme
• परमा: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• सृष्टिः: creation
• सृष्टिः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सृष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• आदित्यस्य: of Āditya (the Sun)
• आदित्यस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: आदित्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• विवस्वतः: of Vivasvat
• विवस्वतः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: विवस्वत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; आदित्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन

• श्राद्धदेवस्य: of Śrāddhadeva
• श्राद्धदेवस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध-देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (श्राद्धस्य देवः)

• देवस्य: of the god
• देवस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; पुनरुक्ति-विशेषण (appositive)

• प्रजानाम्: of creatures/subjects
• प्रजानाम्: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: प्रजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• पुष्टिदस्य: of the giver of nourishment
• पुष्टिदस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: पुष्टि-द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (पुष्टिं ददाति इति)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shakti Dimension

Role: creative

Characters & Entities

• Vivasvan
• Aditya
• Shraddhadeva (Vaivasvata Manu)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It praises a “supremely meritorious creation,” indicating that cosmic lineage and governance (Sun deity and Manu) function as sacred instruments within Shiva’s ordered universe—supporting dharma and the welfare of beings.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

By honoring the sustaining powers in creation (Sun and Manu), the verse points to Saguna Shiva’s governance of the cosmos—where devotees revere Shiva as the inner Lord (Pati) who empowers all deities and upholds dharma through them.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is gratitude-based daily worship: offer water and prayers at sunrise, remember Shiva as the indwelling ruler of all cosmic functions, and recite the Panchakshara (“Om Namaḥ Śivāya”) to align one’s life with dharma and sustenance.