Shiva Purana — Satarudra Samhita, Shloka 69

Gṛhapati’s Vow: Turning Grief into Mṛtyuñjaya–Mahākāla Sādhana (गृहपतेः प्रतिज्ञा—मृत्युंजय-महाकालजपः)

Devanagari script

धूपप्रदीपनैवेद्यपयोदधिघृतैक्षवम् । एतद्भुक्तं निषेवन्ते सर्वे दिवि दिवौकसः

Transliteration

dhūpapradīpanaivedyapayodadhighṛtaikṣavam | etadbhuktaṃ niṣevante sarve divi divaukasaḥ

Translation

Khi trong lễ thờ phụng Śiva dâng hương, đèn sáng và phẩm vật cúng, cùng với sữa, sữa chua, bơ ghee và nước mía, thì hết thảy chư thiên cư ngụ cõi trời đều thọ hưởng và hoan hỷ dùng những lễ vật đã được thánh hóa ấy nơi thiên giới.

Word by Word

• धूप: incense
• धूप: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: धूप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• प्रदीप: lamp
• प्रदीप: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रदीप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• नैवेद्य: food offering
• नैवेद्य: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: नैवेद्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• पयस्: milk
• पयस्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पयस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• दधि: curd
• दधि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: दधि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• घृत: ghee
• घृत: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: घृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• इक्षु: sugarcane (juice)
• इक्षु: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: इक्षु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• एतत्: this (all this)
• एतत्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)

• भुक्तम्: eaten/consumed
• भुक्तम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: भुज् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘eaten/consumed’

• निषेवन्ते: they partake/consume
• निषेवन्ते: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि-सेव् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), बहुवचन

• दिवि: in heaven
• दिवि: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिव् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन

• दिवौकसः: the dwellers of heaven (gods)
• दिवौकसः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दिव् + ओकस् (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (दिवः ओकः यस्य/ये), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

Speaker

Suta Goswami (narrating the Shiva Purana account to the sages at Naimisharanya)

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Mahādeva

Jyotirlinga Context

Significance: Highlights prasāda-theology: offerings made to Śiva become sanctified and shareable across worlds; reinforces merit (puṇya) and divine reciprocity through pūjā.

Shakti Dimension

Role: nurturing

Ritual Elements

Offering: naivedya

Characters & Entities

• Devas

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that offerings made to Lord Shiva become sanctified (prasāda) and yield merit beyond the worshipper—reaching even the divine realms—showing the expansive, grace-filled power of Śiva-bhakti and consecration.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Incense, lamp, and naivedya are core upacāras of Linga worship; by offering these to Saguna Śiva (the worshipped form), the devotee aligns body and mind in reverence, and the offering is transformed into prasāda through Śiva’s anugraha (grace).

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Perform Śiva-pūjā with dhūpa (incense), dīpa (lamp), and naivedya such as milk, curd, ghee, and sweet offerings; mentally offer them with the Panchākṣarī spirit (“Om Namaḥ Śivāya”) and receive the prasāda as a purified, devotional act.