Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 22

गाणपत्यदानकथा

Bāṇāsura Receives Gaṇapatya; Genealogical Prelude

Devanagari script

शंकर उवाच । बालेयः स महादैत्यो बाणो भक्तवरस्सुधीः । प्रणम्य शंकरं भक्त्या नुनाव परमेश्वरम्

Transliteration

śaṃkara uvāca | bāleyaḥ sa mahādaityo bāṇo bhaktavarassudhīḥ | praṇamya śaṃkaraṃ bhaktyā nunāva parameśvaram

Translation

Śaṅkara phán: Đại A-tu-la Bāṇa, con của Bali—người được phúc bởi lòng bhakti và đầy trí tuệ—đã cúi lạy Śaṅkara với tâm thành, rồi bắt đầu ca ngợi Đấng Tối Thượng Parameśvara.

Word by Word

• शंकरः: Śaṅkara
• शंकरः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: क्रिया (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/परोक्ष), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• बालेयः: Bāleya
• बालेयः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बालेय (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेष-नाम/वंशज (patronymic)

• सः: he
• सः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• महादैत्यः: great demon
• महादैत्यः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + दैत्य (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (महान् दैत्यः), पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• बाणः: Bāṇa
• बाणः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बाण (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• भक्तवरः: best of devotees
• भक्तवरः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भक्त (प्रातिपदिक) + वर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (भक्तानां वरः = best among devotees), पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• सुधीः: wise
• सुधीः: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + धी (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (सु-धीः = good/intelligent-minded), पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• प्रणम्य: having bowed
• प्रणम्य: पूर्वकालक्रिया (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-नम् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), पूर्वकाल (having bowed)

• शंकरम्: Śaṅkara
• शंकरम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• भक्त्या: with devotion
• भक्त्या: करण (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• नुनाव: praised/extolled
• नुनाव: क्रिया (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नु (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/परोक्ष), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• परमेश्वरम्: the Supreme Lord
• परमेश्वरम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: परम (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (परमः ईश्वरः), पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

Speaker

Lord Shiva (Shankara)

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Mahadeva

Mantra Metadata

Type: stotra

Characters & Entities

• Shiva
• Bana (Bāṇa)
• Bali

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It highlights that sincere bhakti and humility—expressed by bowing and praising Śiva—can exist even in an asura, showing that devotion to Pati (Parameśvara) is a direct purifier and a doorway toward grace and liberation.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Bāṇa’s act of प्रणाम (prostration) and स्तुति (praise) reflects Saguna Śiva-upāsanā: approaching Shiva as the personal Lord who can be adored, invoked, and pleased—commonly embodied in Linga worship within Shaiva practice.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

The verse implies a simple sādhana: begin with namaskāra (prostration), then stuti/japa with bhakti—such as repeating the Panchākṣarī mantra “Om Namaḥ Śivāya” while mentally offering reverence to Parameśvara.