Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 17

देवस्तुतिः — Hymn of Praise by the Devas

Devastuti

Devanagari script

चित्रवर्मा नृपवरस्त्वद्भक्त्या प्राप सद्गतिम् । इह लोके सदा भुक्त्वा भोगानमरदुर्लभान्

Transliteration

citravarmā nṛpavarastvadbhaktyā prāpa sadgatim | iha loke sadā bhuktvā bhogānamaradurlabhān

Translation

Nhờ lòng sùng kính đối với Ngài, ô Chúa Tể, vị minh quân Citravarmā đã đạt đến cảnh giới chân thiện cát tường. Trước hết, ngay trong đời này, ông thọ hưởng những lạc thú khó được ngay cả đối với chư thiên bất tử; rồi rốt ráo, nhờ Śiva-bhakti, ông đạt đến trạng thái phúc lành ấy.

Word by Word

• चित्रवर्मा: Citravarman
• चित्रवर्मा: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: चित्रवर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)

• नृपवरः: the best of kings
• नृपवरः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: नृप-वर (प्रातिपदिक; नृप + वर)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नृपाणां वरः)

• त्वत्-भक्त्या: by devotion to you
• त्वत्-भक्त्या: Karana (करण/Instrument)
• Type: Noun
• Root: त्वद् + भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (त्वत् = तव, ‘your’)

• प्राप: attained
• प्राप: Kriya (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: √आप् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• सद्गतिम्: the good state/destination
• सद्गतिम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: सद्-गति (प्रातिपदिक; सत् + गति)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारयः (सत् एव गतिः)

• इह: here
• इह: Adhikarana (अधिकरण/Location)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• लोके: in the world
• लोके: Adhikarana (अधिकरण/Location)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• सदा: always
• सदा: Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

• भुक्त्वा: having enjoyed
• भुक्त्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: √भुज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), ‘having enjoyed’

• भोगान्: enjoyments
• भोगान्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: भोग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन

• अमर-दुर्लभान्: hard to obtain even for the immortals
• अमर-दुर्लभान्: Visheshana (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अमर + दुर्लभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अमराणां दुर्लभाः) विशेषणम् (भोगान्)

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Mahadeva

Shakti Dimension

Role: nurturing

Characters & Entities

• Shiva
• Citravarma

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that Śiva-bhakti leads to sadgati—the highest auspicious end—showing that devotion to Pati (Śiva) can uplift the bound soul (paśu) beyond worldly bonds (pāśa), even if one has experienced prosperity.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The verse highlights devotion to the Lord in a personal (saguṇa) mode—typical of Purāṇic worship such as Śiva-liṅga pūjā—where faithful service and surrender mature into grace and the soul’s final good.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

The implied practice is steady Śiva-bhakti—regular liṅga worship with mantra-japa (especially Pañcākṣarī, “Om Namaḥ Śivāya”), supported by traditional observances like bhasma (tripuṇḍra) and rudrākṣa as aids to remembrance and devotion.