Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 11

उत्पातवर्णनम् / Description of Portents at Dakṣa’s Sacrifice

Devanagari script

वेमुर्दक्षादयस्सर्वे तदा शोणितमद्भुतम् । वेमुश्च मांसखण्डानि सशल्यानि मुहुर्मुहुः

Transliteration

vemurdakṣādayassarve tadā śoṇitamadbhutam | vemuśca māṃsakhaṇḍāni saśalyāni muhurmuhuḥ

Translation

Sau đó, Dakṣa và tất cả những người khác đã nôn ra những dòng máu kỳ lạ; hết lần này đến lần khác, họ cũng phun ra những tảng thịt bị đâm thủng bởi những mảnh vụn và mảnh vỡ—một dấu hiệu khủng khiếp về sự hủy diệt do sự xúc phạm của họ đối với Thần Shiva.

Word by Word

• वेमुः: vomited
• वेमुः: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• दक्ष-आदयः: Dakṣa and others
• दक्ष-आदयः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दक्ष + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (‘दक्षः आदिः येषाम्’ = Dakṣa and others)

• सर्वे: all
• सर्वे: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (दक्षादयः)

• तदा: then
• तदा: Kāla (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय (temporal adverb)

• शोणितम्: blood
• शोणितम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शोणित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अद्भुतम्: wondrous/terrible
• अद्भुतम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अद्भुत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (शोणितम्)

• वेमुः: vomited
• वेमुः: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• मांसखण्डानि: pieces of flesh
• मांसखण्डानि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मांस + खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (मांसस्य खण्डाः)

• स-शल्यानि: with splinters/thorns (embedded)
• स-शल्यानि: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स + शल्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कर्मधारय (सहितानि शल्यैः) विशेषण (मांसखण्डानि)

• मुहुः: repeatedly
• मुहुः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: मुहुः (अव्यय)
• Form: पुनरावृत्ति/आवृत्ति-बोधक अव्यय (adverb: repeatedly)

• मुहुः: again and again
• मुहुः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: मुहुः (अव्यय)
• Form: पुनरावृत्ति/आवृत्ति-बोधक अव्यय (adverb: again and again)

Speaker

Suta Goswami (narrating to the sages at Naimisharanya)

Shaiva Theology

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Bhairava

Cosmic Context

Cosmic Event: Somatic omens of adharma: bodily rupture and bleeding as consequence of aparādha to Śiva

Characters & Entities

• Daksha

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It portrays the immediate, embodied consequence of Śiva-aparādha: when ego and sacrificial pride reject the Lord of Yoga, the very rite meant for merit collapses into suffering, warning devotees to ground all dharma in reverence to Śiva.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Dakṣa’s yajña symbolizes ritual without surrender; the verse underscores that true worship—whether of the Liṅga or Saguna Śiva—requires bhakti and acknowledgement of Śiva as Pati (the Supreme Lord), otherwise external rites become empty and harmful.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

The takeaway is repentance and Śiva-bhakti: recite the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”) with humility, offer simple Liṅga-pūjā, and cultivate non-egoic worship rather than pride in ritual performance.