Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 34

व्योमवाणी-श्रवणं, गणानां शरणागमनं, सती-दाह-वृत्तान्तः — Hearing the Heavenly Voice; The Gaṇas Seek Refuge; Account of Satī’s Self-Immolation

Devanagari script

क्षुद्रास्तरंति लोकाब्धिं शासनाच्छंकरस्य ते । हरातोहं न किं तर्तुं महापत्सागरं क्षमः

Transliteration

kṣudrāstaraṃti lokābdhiṃ śāsanācchaṃkarasya te | harātohaṃ na kiṃ tartuṃ mahāpatsāgaraṃ kṣamaḥ

Translation

Ngay cả kẻ nhỏ bé cũng vượt được biển sinh tử nhờ mệnh lệnh và ân sủng của Śaṅkara. Vậy cớ sao ta, được Hara che chở, lại không đủ sức vượt qua biển lớn của những tai ương khủng khiếp này?

Word by Word

• क्षुद्राः: the petty/insignificant (ones)
• क्षुद्राः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क्षुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; विशेष्य-रूपेण (as substantive: 'the petty ones')

• तरन्ति: cross
• तरन्ति: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: तॄ (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• लोकाब्धिम्: ocean of the world
• लोकाब्धिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: लोक + अब्धि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (लोकस्य अब्धिः)

• शासनात्: by the command
• शासनात्: Hetu/Apādāna (हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: शासन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी एकवचन; हेत्वर्थे (ablative: 'due to/through')

• शंकरस्य: of Śaṅkara
• शंकरस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी एकवचन

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन (or nominative plural pronoun)

• हरात्: from Hara
• हरात्: Apādāna (अपादान)
• Type: Noun
• Root: हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी एकवचन; अपादान/हेतु (from Hari/Śiva named Hara)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा एकवचन

• न: not
• न: Pratiṣedha (प्रतिषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation particle)

• किम्: how/why
• किम्: Prayojana/Question (प्रश्न)
• Type: Indeclinable
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रश्नार्थक-अव्ययप्रयोग (interrogative particle: 'how/why/what then')

• तर्तुम्: to cross
• तर्तुम्: Kriyārtha (क्रियार्थ)
• Type: Verb
• Root: तॄ (धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), 'to cross'

• महापत्सागरम्: ocean of great calamity
• महापत्सागरम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: महा + आपत् + सागर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (महत्याः आपदः सागरः)

• क्षमः: capable
• क्षमः: Kartṛ-samānādhikaraṇa (कर्तृसमानाधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: क्षम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; विशेषण (predicate adjective of 'अहम्')

Speaker

Sati (in the Sati Khanda narrative, expressing reliance on Shiva/Hara)

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Mahadeva

Shakti Dimension

Shakti Form: Satī

Role: liberating

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that saṁsāra and even severe संकट are crossed not by personal power alone but by Śiva’s śāsana (divine ordinance) and anugraha (grace); surrender to Hara makes liberation feasible even for the “small.”

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The verse emphasizes reliance on Śaṅkara’s accessible, compassionate lordship—central to Saguna Śiva worship such as Liṅga-pūjā—where the devotee seeks Śiva’s protection and guidance to transcend worldly bondage.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is śaraṇāgati (taking refuge) expressed through daily japa of the Pañcākṣarī “Om Namaḥ Śivāya” and simple Liṅga worship, cultivating faith that Śiva’s grace carries one across adversity.