
Viṣṇu’s cosmic stride (trivikrama) as the paradigm of world-order and protection, adapted to Sāman praise within Soma worship
Viṣṇu
Expansive majestic and stabilizing—suited to cosmic imagery and protective prayer
The dashati draws on RV-tradition material with mixed/unspecified seer attributions in the supplied data; where Dīrghatamas is cited it reflects an Aṅgiras-linked poetic current often used for cosmic-order themes.
Nhóm thánh ca này ca ngợi Viṣṇu với ba bước đi vũ trụ (trivikrama) như khuôn mẫu lập trật tự thế giới và bảo đảm cho tế lễ Soma—ba bước tương ứng ba cõi/ba vùng và các trạm nghi lễ. Viṣṇu hiện diện kín ẩn, đo lường và thiết lập không gian cho vững bền; khi tưởng niệm và hát Sāman về hành động ấy, người tế dự phần vào ṛta và nhận sự che chở. Tiếp đó mời Indra–Vāyu, đôi bạn nhanh như gió mang sức mạnh, đến dự uống Soma và gia lực cho nghi lễ; rồi khẩn cầu chư thần tập thể “hãy bảo hộ chúng tôi” dựa trên tiền lệ của bước chân Viṣṇu.
Mantra 1
त्वमङ्ग प्र शुंसिषो देवः शविष्ठ मर्त्यम् न त्वदन्यो मघवन्नस्ति मर्डितेन्द्र ब्रवीमि ते वचः
Quả thật, chính Ngài là bậc được ca tụng vượt trội, vị thần mạnh mẽ nhất; hỡi Maghavan, ngoài Ngài ra không ai là đấng nuôi dưỡng kẻ phàm. Hỡi Indra, ta dâng lên Ngài lời tụng ca này.
Mantra 2
मा ते राधांसि मा त ऊतयो वसो ऽस्मान्कदा चना दभन् विश्वा च न उपमिमीहि मानुष वसूनि चर्षणिभ्य आ
Hỡi Vasu, xin ân huệ và sự trợ giúp của Ngài đừng bao giờ bỏ rơi chúng ta; xin phân chia cho chúng ta mọi của cải thích hợp cho loài người, và đem chúng đến đây cho các bộ tộc.
Mantra 3
वायविन्द्रश्च शुष्मिणा सरथं शवसस्पती नियुत्वन्ता न ऊतय आ यातं सोमपीतये
Hỡi Vāyu và Indra, các bậc chủ của sức mạnh, với uy lực hùng mãnh, hãy cùng lên một cỗ xe; như những trợ lực che chở cho người tế tự, có tuấn mã đã thắng ách, hãy đến để uống Soma.
Mantra 4
तद्विष्णोः परमं पदं सदा पश्यन्ति सूरयः दिवीव चक्षुराततम्
Cõi vị tối thượng của Viṣṇu, các bậc hiền triết hằng luôn chiêm ngưỡng; như con mắt trải rộng trên trời cao nhìn xa—cõi vị ấy lan tỏa, để quán niệm.
Mantra 5
तद्विप्रासो विपन्युवो जागृवांसः समिन्धते विष्णोर्यत्परमं पदम्
Cõi vị ấy, các tư tế được linh hứng—những người vui trong lời tán tụng, luôn tỉnh thức—làm bừng sáng cho hiển lộ bằng thánh ca; ấy chính là cõi vị tối thượng của Viṣṇu.
Mantra 6
अतो देवा अवन्तु नो यतो विष्णुर्विचक्रमे पृथिव्या अधि सानवि
Vì vậy, xin các thần linh che chở chúng con—nhờ đại công hạnh ấy, khi Viṣṇu sải bước mở rộng trên đỉnh cao của mặt đất.
It centers on Viṣṇu’s famous ‘three strides’—a cosmic act that establishes the worlds and order—and turns that remembrance into a prayer for protection and ritual success.
Sāman collections often combine related stotra materials: alongside Viṣṇu’s cosmic foundation, Indra–Vāyu are invited as powerful, swift helpers to come together for the Soma-drinking, strengthening the sacrifice.
Traditional explanation takes it as a step that is not easily perceived (gūḍha/samūḍha): Viṣṇu’s presence pervades even subtle or concealed regions, indicating divine reach beyond what is obvious.