Rig Veda 8.33.4 — Mandala 8, Sukta 33, Mantra 4

Sukta 8.33

Rishi: Medhyātithi (named in the verse as addressee; hymn milieu Kāṇva)

Devata: Indra

Chandas: Likely Jagatī (needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

पाहि गायान्धसो मद इन्द्राय मेध्यातिथे । यः सम्मिश्लो हर्योर्यः सुते सचा वज्री रथो हिरण्ययः ॥

Transliteration

pā́hi gāyāndhaso máda índrāya medhyātithe | yáḥ sáṃmiślo háryor yáḥ suté sácā vajrī́ rátho hiraṇyáyaḥ ||

Translation

Hỡi Medhyātithi (Medhyātithi), hãy gìn giữ và xướng ca cơn hoan lạc say nồng của tinh chất Soma, dâng cho Indra (Indra). Vì thuộc về Ngài là sự kết nối đã thắng phục của đôi sức vàng hung (haryor); thuộc về Ngài là cỗ xe vàng của Đấng cầm lôi chùy (vajrī), đồng hành cùng Soma đã ép (suta) mà tiến bước—để năng lực chiến thắng được giữ vững trong chúng con.

Word by Word

• पा॒हि: protect! / guard!
• पा॒हि: — (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पा (पाने/रक्षणे)

• गायान्: cows
• गायान्: Karma
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक: गो-)

• अन्धसः: of the Soma-juice / of the drink
• अन्धसः: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: अन्धस् (प्रातिपदिक: अन्धस्-)

• मदे: in intoxication / in exhilaration
• मदे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: मद (प्रातिपदिक: मद-)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक: इन्द्र-)

• मेध्यातिथे: O Medhyātithi
• मेध्यातिथे: सम्बोधन
• Type: Noun (proper name, vocative)
• Root: मेध्यातिथि (प्रातिपदिक: मेध्यातिथि-)

• यः: who
• यः: Kartā (relative clause)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सम्मिश्लः: mingled together / closely joined
• सम्मिश्लः: Kartā (as predicate adjective of यः)
• Type: Adjective
• Root: सम् + मिश्र (प्रातिपदिक: सम्मिश्ल-)

• हर्योः: of the two bay steeds
• हर्योः: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक: हरि-)

• यः: who
• यः: Kartā (relative clause)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सुते: in the pressed (Soma) / at the pressing
• सुते: Adhikaraṇa
• Type: Noun (kṛdanta used substantively)
• Root: सु (धातु: सु—सवने) → सुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• सचा: together with / in company
• सचा: — (क्रियाविशेषण/सहभाव)
• Type: Indeclinable
• Root: सच् (अव्यय-प्रातिपदिक: सचा)

• वज्री: the wielder of the thunderbolt
• वज्री: Kartā (apposition to यः)
• Type: Noun/Adjective
• Root: वज्रिन् (प्रातिपदिक: वज्रिन्-)

• रथः: chariot
• रथः: Kartā (apposition; ‘the chariot’)
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक: रथ-)

• हिरण्ययः: golden / made of gold
• हिरण्ययः: Kartā (predicate adjective of रथः)
• Type: Adjective
• Root: हिरण्यय (प्रातिपदिक: हिरण्यय-)