Rig Veda 5.44.7 — Mandala 5, Sukta 44, Mantra 7

Sukta 5.44

Devata: Sūrya / Agni-Sūrya (solarised Agni); verse explicitly names Sūrya

Samhita Patha (Devanagari)

वेत्यग्रुर्जनिवान्वा अति स्पृधः समर्यता मनसा सूर्यः कविः । घ्रंसं रक्षन्तं परि विश्वतो गयमस्माकं शर्म वनवत्स्वावसुः ॥

Transliteration

véty ágruḥ jánivān vā́ áti spṛ́dhaḥ samaryatā́ mánasā sū́ryaḥ kavíḥ | ghráṃsaṃ rákṣantaṃ pári viśvátó gáyam asmā́kaṃ śárma vanavat svā́vasuḥ ||

Translation

Ngài tiến bước—đấng hăm hở, vừa mới sinh—vượt qua mọi cuộc tranh đua; nhờ sự hòa hợp của tâm, Mặt Trời là thi sĩ tiên tri (kavi). Canh giữ ngọn nóng rực khắp bốn phương, Ngài giành cho chúng con một chốn an hòa; bằng của cải quyền năng tự hữu (svāvasu), xin làm cho nơi nương tựa của chúng con thêm lớn.

Word by Word

• वेति: goes forth / strives / pursues
• वेति: Kriyā (verbal action)
• Type: Verb
• Root: √वे (वेति = ‘pursues/strives/knows’ in Vedic usage)

• अग्रुः: the forward-going one / leader
• अग्रुः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: अग्रु (prātipadika)

• जनिवान्: born / possessing birth (newly arisen)
• जनिवान्: Kartā (apposition to subject)
• Type: Adjective (possessive)
• Root: जनिवस्/जनिवान् (prātipadika from √जन् ‘be born, generate’)

• वा: or / indeed
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा

• अति: beyond / over
• अति: —
• Type: Indeclinable
• Root: अति

• स्पृधः: rivalries / contests / hostilities
• स्पृधः: Karma
• Type: Noun
• Root: स्पृध् (prātipadika)

• समर्यताम्: (they) contend / strive together
• समर्यताम्: Kriyā (of opponents/contenders)
• Type: Verb
• Root: सम्-√ऋ (समर्यति ‘to strive/contend’; Vedic)

• मनसा: with (his) mind / by thought
• मनसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: मनस्

• सूर्यः: the Sun
• सूर्यः: Kartā
• Type: Noun
• Root: सूर्य (prātipadika)

• कविः: seer / poet-sage
• कविः: Kartā (apposition to सूर्यः)
• Type: Noun
• Root: कवि (prātipadika)

• घ्रंसम्: the burning heat / scorching glow
• घ्रंसम्: Karma
• Type: Noun
• Root: घ्रंस (prātipadika; ‘heat, burning glow’, also ‘scorching’)

• रक्षन्तम्: protecting / guarding
• रक्षन्तम्: Karma (qualifying the object in acc.)
• Type: Verb (participle)
• Root: √रक्ष्

• परि: around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि

• विश्वतः: on all sides / from every side
• विश्वतः: —
• Type: Indeclinable
• Root: विश्वतः (from विश्व ‘all’)

• गयम्: abode / life / wealth
• गयम्: Karma
• Type: Noun
• Root: गय (prātipadika; ‘house, abode; life/wealth’ in Vedic)

• अस्माकम्: of us / our
• अस्माकम्: Ṣaṣṭhī-sambandha
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• शर्म: shelter / protection / bliss
• शर्म: Karma
• Type: Noun
• Root: शर्मन् (prātipadika)

• वनवत्: may he win / may he obtain
• वनवत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √वन् (वनु/वनति ‘to win, gain’)

• स्वावसुः: well-aiding / of good assistance
• स्वावसुः: Kartā (epithet of the subject, i.e., सूर्यः)
• Type: Adjective
• Root: स्वावसु (prātipadika; ‘having good help/aid’, from सु-आवस्)