Rig Veda 10.73.2 — Mandala 10, Sukta 73, Mantra 2
Sukta 10.73
Rishi: Likely Gaurivīti Śāktya (traditional Anukramaṇī attribution for RV 10.73; verify against specific śākhā lists)
Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (probable for RV 10.73; verify per pada count in critical edition)
Samhita Patha (Devanagari)
द्रुहो निषत्ता पृशनी चिदेवैः पुरू शंसेन वावृधुष्ट इन्द्रम् । अभीवृतेव ता महापदेन ध्वान्तात्प्रपित्वादुदरन्त गर्भाः ॥
Transliteration
druho níṣattā pṛśanī cíd eváiḥ purū́ śáṃsena vāvṛdhuṣ ṭá índram | abhívṛtā́-iva tā́ mahāpadéna dhvā́ntāt prapitvā́d úd aranta gárbhāḥ ||
Translation
Ngay cả Druha (Druha), ngồi trong u tối, và cả Pṛśanī (Pṛśanī) nữa—nhờ các quyền năng thần linh—đã làm Indra (Indra) tăng trưởng bằng những lời tán dương dồi dào. Như thể bị bao bọc, những thai tạng ẩn kín ấy vươn lên nhờ bước sải vĩ đại—từ bóng tối, từ sự giam hãm của cõi dưới—mà trỗi dậy.
Word by Word
द्रुहःthe (hostile) deceivers / injurers
द्रुहः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootद्रुह् (प्रातिपदिक: द्रुह्/द्रुह-)
निषत्ताःhaving sat down; seated (in ambush)
निषत्ताः:
कर्तृ
TypeParticiple (Adjective)
Rootनि-√सद् (कृदन्त: निषत्त-)
पृशनीPṛśnī (a divine mother/cow)
पृशनी:
कर्तृ
TypeNoun (Proper/Name)
Rootपृश्नि- (प्रातिपदिक)
चित्even; indeed
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
एवैःwith these (very ones)
एवैः:
करण
TypePronoun/Adjective (demonstrative-like)
Rootएव- (प्रातिपदिक)
पुरूmuch; abundant
पुरू:
करण
TypeAdjective
Rootपुरु- (प्रातिपदिक)
शंसेनwith praise; by laudation
शंसेन:
करण
TypeNoun
Rootशंस- (प्रातिपदिक)
वावृधुःthey have increased; they strengthened
वावृधुः:
—
TypeVerb
Root√वृध् (वर्धते) (लिट्)
उष्टेthe desired/pleasing
उष्टे:
कर्म
TypeAdjective
Rootउष्ट- (प्रातिपदिक; ‘desired/pleasing’)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun (Proper)
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
अभीवृतेवas if covered/overwhelmed
अभीवृतेव:
—
TypeAdverbial phrase (Participle + indecl.)
Rootअभि-√वृ (कृदन्त: अभीवृत-) + इव
ताःthose (fem.)
ताः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
महापदेनwith a great step/stride
महापदेन:
करण
TypeNoun
Rootमहा-पद- (समास)
ध्वान्तात्from darkness
ध्वान्तात्:
अपादान
TypeNoun
Rootध्वान्त- (प्रातिपदिक)
प्रपित्वात्from close kinship/near connection (i.e., from what was intimate/entangling)
प्रपित्वात्:
अपादान
TypeNoun
Rootप्र-पितृ/पितु- (प्रातिपदिक; ‘kinship/parentage’, ‘near relation’)
उद्up; out
उद्:
—
TypeIndeclinable (preverb)
Rootउद् (उपसर्ग/निपात)
अरन्तthey set in motion; they raised/produced
अरन्त:
—
TypeVerb
Root√ऋ (अरति/अरन्ति) (लुङ्/इम्पर्फ.)
गर्भाःembryos; inner beings (germs)
गर्भाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगर्भ- (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.