Rig Veda 10.16.2: Mandala 10, Sukta 16, Mantra 2

Sukta 10.16

Rishi: RV 10.16 funerary seer (traditional attribution variable).

Devata: Agni Jātavedas; Pitṛs; gods as guiding powers.

Chandas: Triṣṭubh.

Samhita Patha (Devanagari)

शृतं यदा करसि जातवेदोऽथेमेनं परि दत्तात्पितृभ्यः । यदा गच्छात्यसुनीतिमेतामथा देवानां वशनीर्भवाति ॥

Transliteration

śṛtáṃ yadā́ kárasi jā́tavedo áthem enaṃ pári dattāt pitṛ́bhyaḥ | yadā́ gácchāty ásunītim etā́m áthā devā́nāṃ vaśanī́r bhavāti ||

Translation

Khi Ngài làm cho người ấy ‘chín muồi, sẵn sàng’ (śṛta), hỡi Jātavedas, bấy giờ hãy trao phó người ấy trọn vẹn cho các Tổ phụ (pitṛ). Khi người ấy bước đi theo sự dẫn dắt của sinh khí (asunīti) này, người ấy trở thành kẻ có thể được hướng dẫn bởi ý chí điều hòa của các thần (vaśanī).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• श्रुतम्: heard-of; well-known; duly heard/accepted
• श्रुतम्: Karma (अग्निना कृतं कर्म/फलम्) / विशेष्य-विशेषणभावे
• Type: Adjective
• Root: श्रु (धातु) → श्रुत (कृदन्त) अथवा श्रुत (प्रातिपदिक)

• यदा: when
• यदा: Adhikaraṇa (काल) / सम्बन्ध
• Type: Indeclinable
• Root: यदा (अव्यय)

• करसि: you do/make
• करसि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ

• जातवेदः: O Jātavedas (Agni)
• जातवेदः: सम्बोधन
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: जातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्निनाम)

• अथ: then
• अथ: सम्बन्ध/क्रम
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)

• एनम्: this one; him
• एनम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम) → एन (प्रातिपदिक)

• परि: around; all about
• परि: क्रियाविशेषण (परितः/समन्तात्)
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• दत्तात्: let him give/hand over
• दत्तात्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: दा (दाने)

• पितृभ्यः: to the Fathers (ancestors)
• पितृभ्यः: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• यदा: when
• यदा: Adhikaraṇa (काल) / सम्बन्ध
• Type: Indeclinable
• Root: यदा (अव्यय)

• गच्छाति: he goes; departs
• गच्छाति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: गम्

• असुनीतिम्: the leading of the life-breath; the path/conduct of the vital spirit
• असुनीतिम्: Karma (गमनस्य लक्ष्य/मार्गः)
• Type: Noun
• Root: असु-नीति (समास; प्रातिपदिक)

• एताम्: this (f.)
• एताम्: Karma (असुनीतिम् विशेषयति)
• Type: Pronoun (demonstrative)
• Root: एतद् (सर्वनाम)

• अथ: then
• अथ: सम्बन्ध/क्रम
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• वशनीः: obedient; compliant; under control
• वशनीः: Kartā / विधेय-नाम
• Type: Noun/Adjective
• Root: वशनी (प्रातिपदिक; ‘वश’ से)

• भवाति: becomes
• भवाति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: भू