HomeRig VedaMandala 1Sukta 99Mantra 1

Mantra 1

Sukta 1.99

Devata: Agni (Jātavedas)

जातवेदसे सुनवाम सोममरातीयतो नि दहाति वेदः । स नः पर्षदति दुर्गाणि विश्वा नावेव सिन्धुं दुरितात्यग्निः ॥

जा॒तवे॑दसे सुनवाम॒ सोम॑मरातीय॒तो नि द॑हाति॒ वेद॑: । स न॑: पर्ष॒दति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा॑ ना॒वेव॒ सिन्धुं॑ दुरि॒तात्य॒ग्निः ॥

jātávedase sunavā́ma sómam arātīyató ní dahāti védaḥ | sá naḥ párṣad áti durgā́ṇi víśvā nā́veva síndhuṃ duritā́ty agníḥ ||

Vì Jātavedas, chúng con ép Soma; Đấng Tri Kiến thiêu rụi ý chí thù nghịch đang gây chiến chống lại chúng con. Xin Agni đưa chúng con vượt qua mọi cửa ải hiểm trở, như thuyền vượt sông, vượt qua hiểm nguy và nẻo đường lầm lạc.

ज॒तऽवे॑दसे । सु॒न॒वा॒म॒ । सोम॑म् । अ॒रा॒ति॒ऽय॒तः । नि । द॒हा॒ति॒ । वेदः॑ । सः । नः॒ । प॒र्ष॒त् । अति॑ । दुः॒ऽगानि॑ । विश्वा॑ । ना॒वाऽइ॑व । सिन्धु॑म् । दुः॒ऽइ॒ता । अति॑ । अ॒ग्निः ॥जतवेदसे । सुनवाम । सोमम् । अरातियतः । नि । दहाति । वेदः । सः । नः । पर्षत् । अति । दुःगानि । विश्वा । नावाइव । सिन्धुम् । दुःइता । अति । अग्निः ॥jata-vedase | sunavāma | somam | arāti-yataḥ | ni | dahāti | vedaḥ | saḥ | naḥ | parṣat | ati | duḥ-gāni | viśvā | nāvāiva | sindhum | duḥ-itā | ati | agniḥ

जातवेदसेto Jātavedas (Agni), the all-knowing/knower of births
जातवेदसे:
सम्प्रदान
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक) < जात (√जन्) + वेदस् (√विद्)
सुनवामlet us press/prepare
सुनवाम:
(क्रिया) —
TypeVerb
Root√सु (सवने/अभिषवे)
सोमम्Soma (the pressed juice)
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
अरातीयतःfrom the hostile/ill-willed (one)
अरातीयतः:
अपादान (भावार्थे: ‘from the hostile one’)
TypeParticiple (used adjectivally/substantively)
Rootअराति (प्रातिपदिक) + √इ (गत्यर्थ) → अरातीयत् (वर्तमान-कृदन्त/शतृ)
निdown, away; completely
नि:
(क्रिया-विशेषण) —
TypeIndeclinable
Rootनि (उपसर्ग/निपात)
दहातिburns, consumes
दहाति:
(क्रिया) —
TypeVerb
Root√दह् (दाहे)
वेदःthe Knower (Agni)
वेदः:
कर्तृ
TypeNoun (epithet)
Rootवेदस् (प्रातिपदिक) < √विद् (ज्ञाने)
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / to us
नः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
पर्षत्may (he) carry across
पर्षत्:
(क्रिया) —
TypeVerb
Root√पॄ/पृ (पारणे/तरणे) → पर्षति (वैदिक)
अतिover, across
अति:
(क्रिया-विशेषण) —
TypeIndeclinable
Rootअति (उपसर्ग/अव्यय)
दुर्गाणिdifficult passages, hardships
दुर्गाणि:
कर्म
TypeNoun
Rootदुर्ग (प्रातिपदिक)
विश्वाall
विश्वा:
कर्म (विशेषणत्वेन)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
नावेवlike a boat
नावेव:
करण (उपमान-करणम्) / क्रिया-विशेषण
TypeNoun + Indeclinable (simile)
Rootनौ (प्रातिपदिक) + इव (अव्यय)
सिन्धुम्the river/stream
सिन्धुम्:
कर्म (उपमान-वाक्ये)
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
दुरितात्from distress/sin, from misfortune
दुरितात्:
अपादान
TypeNoun
Rootदुरित (प्रातिपदिक)
अतिbeyond, across
अति:
(क्रिया-विशेषण) —
TypeIndeclinable
Rootअति (उपसर्ग/अव्यय)
अग्निःAgni (Fire-god)
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)