Mantra 1
Sukta 1.50
Rishi: Kaṇva (Kāṇva lineage; hymn RV 1.50 traditionally ascribed to Kaṇvas)
Devata: Sūrya (Sun)
Chandas: Gāyatrī (probable for RV 1.50.1–4; verse-level metrical confirmation recommended)
Samhita Patha (Devanagari)
उदु त्यं जातवेदसं देवं वहन्ति केतवः । दृशे विश्वाय सूर्यम् ॥
Samhita Patha (IAST)
उदु॒ त्यं जा॒तवे॑दसं दे॒वं व॑हन्ति के॒तव॑: । दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य॑म् ॥
Transliteration
úd u tyáṃ jā́tavedasaṃ deváṃ vahanti ketávaḥ | dṛśé víśvāya sū́ryam ||
Translation
Họ nâng lên cao Đấng thiêng liêng Jātavedas—“Đấng biết, sinh trong muôn loài”—là Sūrya, Mặt Trời. Những quyền năng rực sáng (các tia của Ngài) mang Ngài tiến ra, cho mọi hữu thể được thấy.
Padapatha (Word Analysis)
उत् । ऊँ॒ इति॑ । त्यम् । जा॒तऽवे॑दसम् । दे॒वम् । व॒ह॒न्ति॒ । के॒तवः॑ । दृ॒शे । विश्वा॑य । सूर्य॑म् ॥उत् । ऊँ इति । त्यम् । जातवेदसम् । देवम् । वहन्ति । केतवः । दृशे । विश्वाय । सूर्यम् ॥ut | oṃ iti | tyam | jāta-vedasam | devam | vahanti | ketavaḥ | dṛśe | viśvāya | sūryam
Word by Word
उत्up, forth
उत्:
—
TypeIndeclinable
Rootउत् (उपसर्ग/निपात)
उindeed, surely
उ:
—
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
त्यम्that (yonder)
त्यम्:
Karma
TypePronoun (Adjectival)
Rootत्य (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जातवेदसम्Jātavedas (the all-knowing one; epithet of Agni/Sūrya)
जातवेदसम्:
Karma
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास)
देवम्the god
देवम्:
Karma
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
वहन्तिthey carry, bear
वहन्ति:
—
TypeVerb
Rootवह्
केतवःrays, beams, banners (of light)
केतवः:
Kartā
TypeNoun
Rootकेतु (प्रातिपदिक)
दृशेfor seeing, to be seen
दृशे:
Sampradāna
TypeVerbal noun (Infinitive use)
Rootदृश् (धातु) → दृश्/दर्शन (कृदन्त/नामरूप); here infinitival dative
विश्वायfor all (for everyone)
विश्वाय:
Sampradāna
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
सूर्यम्the Sun
सूर्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)