Rig Veda 1.28.5: Mandala 1, Sukta 28, Mantra 5

Sukta 1.28

Devata: Ritual implement (Ulūkhala) in service of Indra/Soma context

Samhita Patha (Devanagari)

यच्चिद्धि त्वं गृहेगृह उलूखलक युज्यसे । इह द्युमत्तमं वद जयतामिव दुन्दुभिः ॥

Transliteration

yác ciddhí tváṃ gṛhé-gṛha ulū́khalaka yujyáse | ihá dyumáttamaṃ vada jayatā́m iva dundubhíḥ ||

Translation

Dẫu cho ngươi, hỡi chiếc cối nhỏ, được dùng hết nhà này đến nhà khác; ngay tại đây, hãy cất lên âm thanh rực sáng nhất—như tiếng trống của kẻ chiến thắng—để chiến thắng nội tâm được xác chứng.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यत्: whatever; that which
• यत्: सम्बन्ध/विशेष्य (यत्-तत् सम्बन्धः; ‘यत् … तत्’)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / यद्-शब्द

• चित्: even; indeed
• चित्: सम्बन्ध (बलवर्धक/अपि-अर्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (निपात)

• हि: for; indeed
• हि: सम्बन्ध (हेतु/निश्चयार्थक)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• गृहे-गृहे: in each house
• गृहे-गृहे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)

• उलूखलक: O mortar (for pounding)
• उलूखलक: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: उलूखल (प्रातिपदिक) + क (सम्बोधन-रूप)

• युज्यसे: you are yoked/put to use; you are employed
• युज्यसे: क्रिया (कर्तृ=त्वम्)
• Type: Verb
• Root: युज् (धातु; युजँ योगे) — आत्मनेपद

• इह: here
• इह: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)

• द्युमत्तमम्: the most glorious; most splendid
• द्युमत्तमम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: द्युमत् (विशेषण-प्रातिपदिक) < द्युम्/द्युत् (दीप्ति) + मतुप्; तमप् (सुपरलेटिव)

• वद: speak; utter
• वद: क्रिया (आज्ञा)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु; वदँ व्यक्तायां वाचि)

• जयताम्: let (them) win; may (they) be victorious
• जयताम्: क्रिया (आशीः/आज्ञा)
• Type: Verb
• Root: जि (धातु; जि जय॑े) — परस्मैपद

• इव: like; as
• इव: सम्बन्ध (उपमा)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• दुन्दुभिः: with drums; by drums
• दुन्दुभिः: करण
• Type: Noun
• Root: दुन्दुभि (प्रातिपदिक)