HomeRig VedaMandala 1Sukta 114Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 1.114

Rishi: Hiraṇyastūpa Āṅgirasa (traditional for RV 1.114)
Devata: Rudra
Chandas: Jagatī

इमा रुद्राय तवसे कपर्दिने क्षयद्वीराय प्र भरामहे मतीः । यथा शमसद्द्विपदे चतुष्पदे विश्वं पुष्टं ग्रामे अस्मिन्ननातुरम् ॥

इ॒मा रु॒द्राय॑ त॒वसे॑ कप॒र्दिने॑ क्ष॒यद्वी॑राय॒ प्र भ॑रामहे म॒तीः । यथा॒ शमस॑द्द्वि॒पदे॒ चतु॑ष्पदे॒ विश्वं॑ पु॒ष्टं ग्रामे॑ अ॒स्मिन्न॑नातु॒रम् ॥

imā́ rudrā́ya taváse kapardíne kṣayádvīrāya prá bharāmahe matī́ḥ | yáthā śám asad dvipáde cátuṣpade víśvaṃ puṣṭáṃ grā́me asmín anāturám ||

Chúng con dâng những lễ phẩm của tư tưởng này lên Rudra—Đấng hùng lực, Đấng mang bím tóc, Chúa của nơi cư trú giàu sức mạnh anh hùng—để bình an đến với loài hai chân và loài bốn chân; để mọi dưỡng nuôi trong xóm làng này được trọn vẹn, không bệnh khổ.

इ॒माः । रु॒द्राय॑ । त॒वसे॑ । क॒प॒र्दिने॑ । क्ष॒यत्ऽवी॑राय । प्र । भ॒रा॒म॒हे॒ । म॒तीः । यथा॑ । शम् । अस॑त् । द्वि॒ऽपदे॑ । चतुः॑ऽपदे॑ । विश्व॑म् । पु॒ष्टम् । ग्रामे॑ । अ॒स्मिन् । अ॒ना॒तु॒रम् ॥इमाः । रुद्राय । तवसे । कपर्दिने । क्षयत्वीराय । प्र । भरामहे । मतीः । यथा । शम् । असत् । द्विपदे । चतुःपदे । विश्वम् । पुष्टम् । ग्रामे । अस्मिन् । अनातुरम् ॥imāḥ | rudrāya | tavase | kapardine | kṣayat-vīrāya | pra | bharāmahe | matīḥ | yathā | śam | asat | dvi-pade | catuḥ-pade | viśvam | puṣṭam | grāme | asmin | anāturam

इमाःthese
इमाः:
कर्म (भ्रामहे इति क्रियायाः)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रुद्रायto Rudra
रुद्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
तवसेto the mighty (one); for strength
तवसे:
सम्प्रदान (रुद्राय इत्यस्य विशेषणार्थे दत्तिवाचक-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootतवस् (प्रातिपदिक)
कपर्दिनेto the one with braided hair
कपर्दिने:
सम्प्रदान (रुद्राय इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective (epithet)
Rootकपर्दिन् (प्रातिपदिक)
क्षयद्वीरायto him who makes heroes dwell/prosper (giver of abiding heroes)
क्षयद्वीराय:
सम्प्रदान (रुद्राय इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective (epithet)
Rootक्षयद्वीर (प्रातिपदिक; क्षयत्/क्षयद् + वीर)
प्रforth; forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
भरामहेwe offer/bring
भरामहे:
कर्तृ (वयं)
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
मतीःthoughts; hymns
मतीः:
कर्म
TypeNoun
Rootमती (प्रातिपदिक; मति-)
यथाso that; as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा (निपात)
शम्well-being; peace
शम्:
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय; शान्ति/कल्याणार्थ)
असत्may it be
असत्:
— (आशीर्वचन-क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (भुवि) + (विधिलिङ्/आशीर्लिङ् रूपम्)
द्विपदेin the two-footed (beings)
द्विपदे:
अधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootद्विपद् (प्रातिपदिक)
चतुष्पदेin the four-footed (beings)
चतुष्पदे:
अधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootचतुष्पद् (प्रातिपदिक)
विश्वम्all; the whole
विश्वम्:
कर्तृ (असत् इति क्रियायाः)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
पुष्टम्nourished; thriving
पुष्टम्:
कर्तृ-विशेषणम्
TypeAdjective (past participle)
Rootपुष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; √पुष् ‘पोषणे’ → पुष्ट)
ग्रामेin the settlement; village
ग्रामे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootग्राम (प्रातिपदिक)
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
अधिकरण (ग्रामे इत्यस्य विशेषणम्)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अनातुरम्untroubled; free from sickness/distress
अनातुरम्:
कर्तृ-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootअनातुर (प्रातिपदिक; अ- + आतुर)