कुम्भकर्णोपदेशः
Kumbhakarna’s Counsel and War-Boast to Ravana
तमथैवंब्रुवाणंतुवचनंधीरदारुणम् ।।6.63.28।।रुष्टोऽयमितिविज्ञायशनैश्श्लक्षणमुवाच ह ।
tam athaivaṃ bruvāṇaṃ tu vacanaṃ dhīra-dāruṇam || 6.63.28 || ruṣṭo 'yam iti vijñāya śanaiḥ ślakṣaṇam uvāca ha |
Thấy người ấy nói lời nghiêm nghị mà cay gắt như vậy, biết rằng người ấy đang nổi giận, Kumbhakarṇa liền từ tốn đáp lại bằng giọng mềm mại, ôn hòa.
Thereafter knowing that Ravana is agitated and arguing in a grave and harsh manner, Kumbhakarna, spoke slowly in a gentle tone.
Dharma in counsel requires self-control: one should respond to anger with calm speech, aiming at truth and restoration rather than escalation.
Rāvaṇa is agitated and speaking harshly; Kumbhakarṇa chooses a measured, gentle reply.
Composure (śama) and tact in speech—responding to conflict with restraint.