Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 53, Shloka 27

युद्धकाण्डे त्रिपञ्चाशः सर्गः — धूम्राक्षवधश्रवणं, वज्रदंष्ट्रप्रेषणं, अङ्गद-राक्षसयुद्धम्

Ravana Dispatches Vajradamshtra; Portents and Angada’s Assault

Devanagari script

निघ्नतोराक्षसान्दृष्टवासर्वान्वालिसुतोरणे ।क्रोधेनवदिगुणाविष्टःसंवर्तकइवानलः ।।।।

Transliteration

nighnato rākṣasān dṛṣṭvā sarvān vālisuto raṇe |

krodhena dviguṇāviṣṭaḥ saṃvartaka ivānalaḥ ||

Translation

Thấy bọn Rākṣasa đang chém giết đoàn quân Vānara trong chiến địa, Aṅgada—con của Vāli—bỗng bị cơn phẫn nộ tăng gấp bội xâm chiếm, bừng cháy như ngọn lửa tận kiếp lúc thế giới hoại diệt, liền xông vào diệt trừ lũ Rākṣasa.

Word by Word

• निघ्नतः: while (he) was slaying
• निघ्नतः: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: नि-हन् (धातु)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ), षष्ठी (Genitive), एकवचन; 'of (him) striking down'

• राक्षसान्: Rakshasas
• राक्षसान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: राक्षस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/कर्म), बहुवचन

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (Gerund)

• सर्वान्: all
• सर्वान्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; राक्षसान् इति विशेषणम्

• वालिसुतः: Vali's son (Angada)
• वालिसुतः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वालि (प्रातिपदिक) + सुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/कर्ता), एकवचन; तत्पुरुषः—वालिनः सुतः (son of Vali)

• रणे: in battle
• रणे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: रण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन

• क्रोधेन: with anger
• क्रोधेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: क्रोध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन

• इव: like
• इव: Upamana-marker (उपमान-सूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: उपमानवाचक-अव्यय (comparative particle)

• द्विगुणाविष्टः: filled twofold (redoubled)
• द्विगुणाविष्टः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: द्वि (संख्या-प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + आविष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः—द्विगुणेन आविष्टः (possessed/filled twofold; redoubled)

• संवर्तकः: the world-ending (fire)
• संवर्तकः: Upamana (उपमान)
• Type: Noun
• Root: संवर्तक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपमान-रूपेण (as comparator)

• इव: like
• इव: Upamana-marker (उपमान-सूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: उपमानवाचक-अव्यय

• अनलः: fire
• अनलः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अनल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपमेय (thing compared)

Context

Mighty Vajradamshtra, who was endowed with the skill of using every kind of weapon, deluded with anger, went after the Vanara army.

Characters & Entities

• Aṅgada
• Vāli
• Rākṣasa(s)
• Vānara(s)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Aṅgada’s surge is framed as protective response: dharma includes defending one’s community and allies when they are being unjustly slaughtered, while still recognizing anger’s dangerous power.

What is the narrative situation?

As the Rākṣasas ravage the Vānara ranks, Aṅgada reacts decisively, escalating his effort to counterattack and stop the destruction.

Which character virtue is emphasized?

Protective courage and loyalty (rakṣaṇa-bhāva, bhakti to one’s side), expressed through swift, forceful intervention.