Valmiki Ramayana 2.76.13: Ayodhya Kanda, Sarga 76, Shloka 13

दशरथस्य अन्त्येष्टि

विधानम् — Dasaratha’s Funeral Rites and Ayodhya’s Mourning

Devanagari script

ये त्वग्नयो नरेन्द्रेस्य चाग्न्यगाराद्बहिष्कृताः।ऋत्विग्भिर्याजकैश्चैव ते आह्रियन्त यथाविधि।।2.76.13।।

Sanskrit recitationValmiki Ramayana 2.76.13

Transliteration

ye tv agnayo narendrasya cāgnyagārād bahiṣkṛtāḥ | ṛtvigbhir yājakaiś caiva te āhriyanta yathā-vidhi || 2.76.13 ||

Translation

Những ngọn lửa thiêng của bậc quân vương, đã được đưa ra khỏi điện thờ lửa, được các tế sư và người phụ lễ cung kính rước đi và an trí đúng theo nghi pháp.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ये: which/those that
• ये: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय, विशेषार्थक

• अग्नयः: fires
• अग्नयः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• नरेन्द्रस्य: of the king
• नरेन्द्रस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नरेन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: समास: नराणाम् इन्द्रः (षष्ठी-तत्पुरुष); पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• अग्न्यगारात्: from the fire-sanctuary
• अग्न्यगारात्: Apādāna (अपादानम्)
• Type: Noun
• Root: अग्न्यगार (प्रातिपदिक)
• Form: समास: अग्नेः आगारम् (षष्ठी-तत्पुरुष); नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी विभक्ति (Ablative/अपादान), एकवचन

• बहिष्कृताः: put outside/removed
• बहिष्कृताः: Viśeṣaṇa (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: बहिस् (अव्यय) + √कृ (धातु) → बहिष्कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: क्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अग्नयः इति विशेषण

• ऋत्विग्भिः: by priests
• ऋत्विग्भिः: Karaṇa (करणम्)
• Type: Noun
• Root: ऋत्विज् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• याजकैः: by sacrificial attendants
• याजकैः: Karaṇa (करणम्)
• Type: Noun
• Root: याजक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• एव: indeed/just
• एव: Avadhāraṇa (अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• ते: they (those fires)
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अग्नयः इत्यस्य निर्देश

• आह्रियन्त: were brought/removed
• आह्रियन्त: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-√हृ (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद; कर्मणि/भावे: ‘were brought/withdrawn’

• यथा-विधि: according to the prescribed rite
• यथा-विधि: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषणम्)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव: यथाविधि = विधिना यथा (adverb: ‘according to rule’)

Context

The sacrificial fire of the king has been put outside the fire-sanctuary in accordance with the ritual precepts and were withdrawn by the attendants and priests well-versed in Vedic lore.

Characters & Entities

• King Daśaratha (narendra, implied)
• Sacred fires (agni)
• Agnyagāra (fire-sanctuary)
• Ṛtvij (priests)
• Yājaka (ritual attendants)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma includes fidelity to prescribed sacred procedures; orderly ritual action expresses satya as exactness and integrity in communal religious duty.

What is the narrative situation?

Ritual personnel prepare the king’s sacred fires for the funeral rites by moving them from the fire-sanctuary according to rule.

Which character virtue is emphasized?

Collective discipline and reverence: priests and attendants uphold tradition through careful, rule-bound conduct.