Adhyaya 23

Verse 1

ऋषय ऊचुः । विचित्रेयं कथा पुण्या धन्या यशोविधायिनी । सर्वपापहरा प्रोक्ता भवता वदतां वर

Các bậc hiền triết thưa: “Câu chuyện này thật kỳ diệu—thanh tịnh, cát tường và ban phúc danh tiếng. Hỡi bậc thuyết giảng tối thắng, ngài đã tuyên nói rằng nó có năng lực trừ diệt mọi tội lỗi.”

Verse 2

सृष्टिसंबंधमेतन्नस्तद्भवान्वक्तुमर्हति । पूर्वमेव यथासृष्टिर्विस्तरात्सूतनंदन

Xin ngài từ bi giảng cho chúng con điều liên hệ đến sự sáng tạo. Hỡi con của Sūta, xin thuật tường tận: thuở ban sơ, vũ trụ đã được tạo lập như thế nào.

Verse 3

सूत उवाच । विस्तरेण प्रवक्ष्यामि सृष्टिसंहारकारणम् । श्रुतमात्रेण यस्यापि नरः सर्वज्ञतां व्रजेत्

Sūta nói: “Ta sẽ giảng tường tận nguyên nhân của sự sáng tạo và sự tiêu hoại (pralaya); chỉ cần nghe thôi, con người cũng có thể đạt đến trí toàn tri.”

Verse 4

हिरण्यकश्यपेनापि व्यापितं भुवनत्रयम् । तपसाराध्य प्रबह्माणं वरं प्राप्तं सुदुर्लभम्

Ngay cả Hiraṇyakaśyapa cũng đã tràn khắp, lấn át cả ba cõi; và nhờ khổ hạnh, làm Brahmā hoan hỷ, hắn đã nhận được một ân huệ vô cùng khó được.

Verse 5

तस्माद्देवान्महाभागादमरत्वं तथैव च । देवांल्लोकान्स संव्याप्य प्रभुत्वं स्वयमर्जितम्

Vì thế, từ bậc đại phúc ấy, chư thiên cũng được hưởng sự bất tử; còn chính Ngài, bao trùm các cõi trời, đã tự mình giành lấy quyền tối thượng bằng công phu của mình.

Verse 6

ततो देवाः सगंधर्वा मुनयो वेदपारगाः । नागाश्च किन्नराः सिद्धा यक्षाश्चैव तथापरे

Bấy giờ chư thiên cùng các Gandharva, các bậc hiền triết tinh thông Veda, lại có Nāga, Kinnara, Siddha, Yakṣa và những loài hữu tình thần diệu khác cũng đều tụ hội.

Verse 7

ब्रह्माणं तु पुरस्कृत्य जग्मुर्नारायणं प्रभुम् । क्षीरसागरसंसुप्तं योगनिद्रां गतं प्रभुम्

Đặt Phạm Thiên (Brahmā) làm người dẫn đầu, họ đến yết kiến Chúa Nārāyaṇa—Đấng Tối Thượng—đang an giấc trên Biển Sữa, nhập vào giấc ngủ thiền định (yoga-nidrā).

Verse 8

तं संबोध्य महास्तोत्रैर्देवाः प्रांजलयस्तथा । संबुद्धे सति देवेशे वृत्तं तस्य दुरात्मनः

Bấy giờ chư thiên chắp tay, dùng những đại thánh tụng mà đánh thức Ngài; khi Đấng Chúa của chư thiên đã tỉnh, họ bạch lại câu chuyện về kẻ tâm ác ấy.

Verse 9

आचचक्षुर्महाप्राज्ञ समाकर्ण्य जगत्पतिः । नृसिंहरूपमास्थाय हिरण्यकशिपुं व्यहन्

Hỡi bậc đại hiền, nghe lời họ bạch, Đấng Chủ Tể muôn loài liền thị hiện hình Narasiṃha và đánh diệt Hiraṇyakaśipu.

Verse 10

पुनर्वाराहरूपेण हिरण्याक्षो महाबलः । उद्धृता वसुधा पुण्या असुरो घातितस्तदा

Rồi lại một lần nữa, trong hình tướng Varāha (Lợn Rừng Thánh), Đấng Thế Tôn đã diệt Hiraṇyākṣa hùng mạnh, và nâng nhấc Địa Mẫu thanh tịnh lên khỏi vực sâu.

Verse 11

अन्यांश्चघातयामास दानवान्घोरदर्शनान् । एवं चैतेषु नष्टेषु दानवेषु महत्सु च

Ngài còn khiến các Dānava khác, hình dung ghê rợn, cũng bị tiêu diệt; như vậy, khi những Dānava vĩ đại ấy đã bị diệt tận…

Verse 12

अन्येषु तेषु नष्टेषु दितिपुत्रेषु वै तदा । पुनः स्थानेषु प्राप्तेषु देवेषु च महत्सु च

Rồi khi các con trai của Diti đã bị diệt, và chư thiên vĩ đại lại một lần nữa trở về đúng ngôi vị của mình,

Verse 13

यज्ञेष्वेव प्रवृत्तेषु सर्वेषु धर्मकर्मसु । सुस्थेषु सर्वलोकेषु सा दितिर्दुःखपीडिता

Khi các lễ tế yajña đang hưng thịnh, mọi hạnh nghiệp theo dharma đều được thực hành, và muôn cõi an hòa thịnh vượng—chỉ riêng Diti bị dày vò bởi sầu khổ.

Verse 14

पुत्रशोकेन संतप्ता हाहाभूता विचेतना । भर्तारं सूर्यसंकाशं तपस्तेजः समन्वितम्

Bị thiêu đốt bởi nỗi đau mất con, kêu than “hỡi ôi, hỡi ôi,” gần như mê mờ, nàng đến bên phu quân—rạng ngời như mặt trời, và đầy uy quang rực lửa của khổ hạnh.

Verse 15

दातारं च महात्मानं भर्तारं कश्यपं तदा । भक्त्या प्रणम्य विप्रेन्द्र तमुवाच महामतिम्

Bấy giờ, nàng cúi lạy với lòng sùng kính trước Kaśyapa—người chồng cao quý, bậc đại hồn và đấng ban thí—rồi thưa cùng vị tối thượng trí ấy, hỡi bậc tối thắng trong hàng Bà-la-môn.

Verse 16

भगवन्नष्टपुत्राहं कृता देवेन चक्रिणा । दैतेया दानवाः सर्वे देवैश्चैव निपातिताः

Ôi Bhagavān, vị Thần mang đĩa luân đã khiến con mất hết các con trai; và toàn thể Daitya cùng Dānava cũng đã bị chư thiên đánh ngã.

Verse 17

पुत्रशोकानलेनाहं संतप्ता मुनिसत्तम । ममानंदकरं पुत्रं सर्वतेजोहरं विभो

Hỡi bậc hiền thánh tối thượng, con bị thiêu đốt bởi ngọn lửa sầu thương vì con trai, lòng đau đớn khôn nguôi. Ôi Vibhu, đứa con—nguồn vui của con—đã cướp đi mọi hào quang của con.

Verse 18

सुबलं चारुसर्वांगं देवराजसमप्रभम् । बुद्धिमंतं सुसर्वज्ञं ज्ञातारं सर्वपंडितम्

Con ấy rất cường tráng, dung mạo đoan nghiêm ở mọi chi thể, rực sáng như Thiên vương; trí tuệ minh mẫn, thật là bậc toàn tri, người biết phân định, và đứng đầu trong hết thảy bậc học giả.

Verse 19

तपस्तेजः समायुक्तं सबलं चारुलक्षणम् । ब्रह्मण्यं ज्ञानवेत्तारं देवब्राह्मणपूजकम्

Con ấy được trang nghiêm bởi hào quang do khổ hạnh sinh ra, mạnh mẽ và mang tướng mạo cát tường; kính phụng Brahman, thấu triệt chân trí, thờ phụng chư thiên và tôn kính các Bà-la-môn.

Verse 20

जेतारं सर्वलोकानां ममानंदकरं द्विज । सर्वलक्षणसंपन्नं पुत्रं मे देहि त्वं विभो

Hỡi vị Bà-la-môn (dvija), xin ban cho ta một người con—kẻ chinh phục mọi cõi, đem lại niềm hoan hỷ cho ta, và đầy đủ mọi tướng lành cát tường, ôi bậc đại hùng lực.

Verse 21

एवमाकर्ण्य वै तस्याः कश्यपो वाक्यमुत्तमम् । कृपाविष्टमनास्तुष्टो दुःखिताया द्विजोत्तम

Nghe những lời cao quý ấy, Kaśyapa—bậc tối thượng trong hàng dvija—tâm tràn lòng từ mẫn, vừa hoan hỷ vừa xúc động trước nỗi sầu của người phụ nữ khốn khổ kia.

Verse 22

तामुवाच महाभाग कृपणां दीनमानसाम् । तस्याः शिरसि संन्यस्य स्वहस्तं भावतत्परः

Bậc cao quý ấy nói với người đàn bà nghèo khổ, lòng nặng u sầu; đặt chính tay mình lên đầu nàng, ngài chuyên chú trọn vẹn trong tâm niệm từ bi.

Verse 23

इति श्रीपद्मपुराणे पंचपंचाशत्सहस्रसंहितायां भूमिखंडे बल । दैत्यवधोनाम त्रयोविंशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương thứ hai mươi ba, mang tên “Bala—Sự diệt trừ các Daitya,” trong Bhūmi-khaṇḍa của Śrī Padma Purāṇa, thuộc bộ sưu tập năm mươi lăm nghìn śloka.

Verse 24

तपस्तेपे निरालंबः साधयन्परमव्रतः । एतस्मिन्नंतरे सा तु दधार गर्भमुत्तमम्

Không nương tựa vào bất cứ trợ lực nào, ngài thực hành khổ hạnh, kiên định trong đại nguyện tối thượng. Trong khi ấy, người nữ kia thọ thai một đứa con ưu việt trong lòng mình.

Verse 25

सा दितिः सर्वधर्मज्ञा चारुकर्मा मनस्विनी । शतवर्षप्रमाणं सा शुचि स्वांता बभूव ह

Nàng Diti—người thấu biết mọi bổn phận (dharma), hạnh kiểm đoan trang và ý chí kiên định—sống trọn một trăm năm, luôn thanh tịnh và nội tâm an nhiên.

Verse 26

तया वै जनितः पुत्रो ब्रह्मतेजः समन्वितः । अथ कश्यप आयातो हर्षेण महतान्वितः

Từ nàng, quả thật sinh ra một người con trai, đầy đủ hào quang Brahman (brahma-tejas). Bấy giờ Kaśyapa đến, tràn ngập niềm hoan hỷ lớn lao.

Verse 27

चकार नाम मेधावी तस्य पुत्रस्य सत्तमः । बलमित्यब्रवीत्पुत्रं नामतः सदृशो महान्

Bậc hiền trí và tối thượng ấy đặt tên cho con trai mình. Ngài gọi đứa trẻ là “Bala”; và đứa con vĩ đại ấy quả thật xứng hợp với danh xưng.

Verse 28

एवं नाम चकाराथ व्रतबंधं चकार सः । प्राह पुत्र महाभाग ब्रह्मचर्यं प्रसाधय

Như vậy, ngài cử hành lễ đặt tên và cũng làm nghi lễ vratabandha (upanayana) để kết nối vào giới hạnh. Rồi ngài dạy: “Hỡi con trai phước đức, hãy nghiêm trì brahmacarya cho đúng pháp.”

Verse 29

एवमेवं करिष्यामि तव वाक्यं द्विजोत्तम । वेदस्याध्ययनं कुर्यां ब्रह्मचर्येण सत्तम

Chàng thưa: “Vâng, con sẽ làm đúng như lời dạy của ngài, hỡi bậc tối thượng trong hàng dvija. Con sẽ học Veda, nghiêm trì brahmacarya, bạch đấng cao quý.”

Verse 30

एवं वर्षशतं साग्रं गतं तस्य तपस्यतः । मातुः समक्षमायातस्तपस्तेजः समन्वितः

Như vậy, sau khi trải qua hơn một trăm năm tu khổ hạnh, chàng đến trước mặt mẹ mình, mang theo quang huy (tapo-tejas) sinh từ hạnh tu.

Verse 31

तपोवीर्यमयं दिव्यं ब्रह्मचर्यं महात्मनः । दितिः पश्यति पुत्रस्य हर्षेण महतान्विता

Diti, với niềm hoan hỷ lớn lao, chiêm ngưỡng hạnh phạm hạnh thiêng liêng của người con cao quý—đầy uy lực (vīrya) phát sinh từ khổ hạnh.

Verse 32

तमुवाच महात्मानं बलं पुत्रं तपस्विनम् । मेधाविनं महात्मानं प्रज्ञाज्ञानविशारदम्

Rồi ông cất lời với Bala, con trai mình—một vị khổ hạnh đại hồn, thông minh cao quý, tinh thông về trí tuệ và tri thức.

Verse 33

त्वयि जीवति मेधाविन्प्रजीवंति सुता मम । हिरण्यकशिपाद्यास्ते ये हताश्चक्रपाणिना

Hỡi bậc trí, chừng nào con còn sống, các con trai của mẹ cũng sẽ còn tồn tại—những kẻ bắt đầu từ Hiraṇyakaśipu, vốn đã bị Đấng cầm đĩa (cakra) sát phạt.

Verse 34

वैरं साधय मे वत्स जहि देवान्रिपून्रणे । सा दनुस्तमुवाचेदं बलं पुत्रं महाबलम्

“Con yêu, hãy hoàn thành mối thù của mẹ; nơi chiến địa hãy giết các chư thiên—kẻ thù của chúng ta.” Đó là lời Danu nói với Bala, người con trai đại lực.

Verse 35

आदाविंद्रं हि देवेंद्रं द्रुतं सूदय पुत्रक । पश्चाद्देवा निपात्यंतां ततो गरुडवाहनः

Trước hết, hỡi con, hãy mau chóng đánh hạ Indra, chúa tể chư thiên. Sau đó, khiến các thần khác cũng phải ngã xuống; rồi hãy đối diện Đấng cưỡi Garuḍa.

Verse 36

तयोराकर्ण्य सा देवी अदितिः पतिदेवता । दुःखेन महताविष्टा पुत्रमिंद्रमभाषत

Nghe những lời ấy, Nữ thần Aditi—người lấy chồng làm thần linh của mình—bị nỗi sầu lớn bao phủ, liền nói với con trai là Indra.

Verse 37

दितिपुत्रो महाकायो वर्द्धते ब्रह्मतेजसा । देवानां हि वधार्थाय तपस्तेपे निरंजने

Con trai của Diti, thân hình vĩ đại, lớn mạnh nhờ hào quang Brahmā. Quả thật, nhằm giết chư thiên, hắn đã tu khổ hạnh nơi rừng hoang thanh tịnh, không vẩn đục.

Verse 38

एवं जानीहि देवेश यदि क्षेममिहेच्छसि । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं स मातुः पाकशासनः

“Hãy biết như vậy, hỡi Chúa tể chư thiên, nếu ngài mong cầu sự an ổn nơi đây.” Nghe lời ấy, Pākaśāsana Indra, người con của mẹ mình, liền hành động theo.

Verse 39

चिंतामवाप दुःखेन महतीं देवराट्तदा । महाभयेन संत्रस्तश्चिंतयामास वै ततः

Bấy giờ, vua của chư thiên bị nỗi lo âu sâu nặng chiếm lấy vì sầu khổ. Kinh hãi trước một nỗi sợ lớn, ngài bắt đầu suy tính phải làm gì tiếp theo.

Verse 40

कथमेनं हनिष्यामि देवधर्मविदूषकम् । इति निश्चित्य देवेशो बलस्य निधनं प्रति

“Ta sẽ giết kẻ làm ô uế thánh pháp của chư thiên này bằng cách nào?”—đã quyết như vậy, Đấng Chúa tể các thần hướng tâm đến sự diệt vong của Bala.

Verse 41

एकदा हि बलः सोपि संध्यार्थं सिंधुमाश्रितः । कृष्णाजिनेन दिव्येन दंडकाष्ठेन राजितः

Một lần, chính Bala ấy tìm đến sông Sindhu để hành lễ sandhyā; thân khoác da linh dương đen thiêng và cầm gậy gỗ trang nghiêm.

Verse 42

अमलेनापि पुण्येन ब्रह्मचर्येण तेन सः । सागरस्योपकंठे तं संध्यासनमुपागतम्

Nhờ công đức thanh tịnh và hạnh brahmacarya, hắn đến bờ biển, an tọa để cử hành lễ sandhyā.

Verse 43

जपमानं सुशांतं तं ददृशे पाकशासनः । वज्रेण तेन दिव्येन ताडितो दितिनंदनः

Pākaśāsana (Indra) thấy hắn an tịnh, chuyên chú trong việc tụng niệm thần chú; và con của Diti bị đánh trúng bởi lưỡi tầm sét (vajra) thiêng ấy.

Verse 44

बलं निपतितं दृष्ट्वा गतसत्वं गतं भुवि । हर्षेण महताविष्टो देवराण्मुमुदे तदा

Thấy Bala ngã xuống đất, sức lực tiêu tan và sinh khí đã lìa, vua của chư thiên tràn đầy hoan hỷ lớn lao và bấy giờ hân hoan mừng rỡ.

Verse 45

एवं निपात्य तं दैत्यं दितिनंदनमेव च । राज्यं चकार धर्मात्मा सुखेन पाकशासनः

Như vậy, sau khi đánh hạ Dānava ấy—cả người con của Diti nữa—Pākaśāsana (Indra), bậc có tâm hồn thuận theo Dharma, trị vì vương quốc trong an hòa và an lạc.