Adhyaya 10

Verse 1

ऋषय ऊचुः । ततस्ते दानवाः सर्वे हिरण्यकशिपूत्तराः । युद्धाद्भग्नास्तु किं कुर्युर्व्यवसायं महामते

Các hiền triết nói: “Rồi tất cả các Dānava ấy—những người con của Hiraṇyakaśipu—bị đánh bại trong chiến trận, đã chọn đường lối nào, hỡi bậc đại tâm?”

Verse 2

विस्तरेणापि नो ब्रूहि तेषां वृत्तमनुत्तमम् । श्रोतुमिच्छामहे सर्वे त्वत्तो वै सांप्रतं द्विज

Xin hãy thuật cho chúng tôi, dù là thật tường tận, câu chuyện vô song của họ. Tất cả chúng tôi đều muốn được nghe ngay bây giờ, chính từ Ngài, hỡi bậc dvija.

Verse 3

सूत उवाच । भग्ना रणात्तु ते सर्वे बलहीनास्तु वै तदा । गतदर्पाः सुदुःखार्ता दैत्यास्ते पितरं गताः

Sūta nói: “Bấy giờ, tất cả bọn họ tan tác khỏi chiến trường, quả thật đã mất hết sức lực. Kiêu mạn tiêu tan, bị nỗi sầu thảm dày vò, các Daitya ấy liền đến với phụ thân của mình.”

Verse 4

भक्त्या प्रणम्य ते सर्वे समूचुः कश्यपं तदा । दानवा ऊचुः । भवद्वीर्यात्समुत्पत्तिरस्माकं द्विजसत्तम

Bấy giờ tất cả đều cúi lạy Kaśyapa với lòng bhakti và thưa rằng. Các Dānava nói: “Ôi bậc tối thượng trong hàng nhị sinh, chúng con phát sinh từ vīrya và tejas của Ngài.”

Verse 5

देवतानां महाभाग दानवानां तथैव च । वयं च दानवाः सर्वे बलवीर्यपराक्रमाः

Ôi bậc đại phúc, giữa chư thiên và cũng giữa các Dānava, chúng con—tất thảy Dānava—đều đầy đủ sức mạnh, dũng khí và oai lực anh hùng.

Verse 6

उपायज्ञाः सुधीराश्च उद्यमेन समन्विताः । वयं तु बहवस्तात देवास्त्वल्पास्तथैव च

Chúng con khéo phương tiện, trí tuệ sáng suốt và đầy đủ tinh cần nỗ lực. Nhưng, thưa phụ thân, chúng con thì đông, còn chư thiên quả thật ít ỏi.

Verse 7

कथं जयंति ते सर्वे वयं भग्ना महाहवात् । तत्किं वै कारणं तात बलतेजः समन्विताः

Sao họ đều chiến thắng, còn chúng con lại bị đánh tan khỏi trận đại chiến? Thưa phụ thân, nguyên do là gì, dẫu (chúng con) cũng có sức mạnh và tejas rực lửa?

Verse 8

मत्तनागसहस्राणामेकैकस्य महामते । बलमस्ति च दैत्यस्य नास्ति देवेषु तादृशम्

Ôi bậc đại trí, mỗi daitya đều có sức mạnh như ngàn voi đang vào kỳ musth; trong hàng chư thiên không có sức nào sánh kịp.

Verse 9

जयश्च दृश्यते तात देवेष्वेव महाहवे । तत्सर्वं कथयस्वैव संशयंछेत्तुमर्हसि

Hỡi con yêu, trong trận đại chiến ấy, chiến thắng được thấy ngay giữa chư thiên. Vậy xin hãy kể cho ta tất cả, vì con có thể dứt trừ nghi hoặc của ta.

Verse 10

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे दैत्यतपश्चर्यावर्णनंनाम दशमोऽध्यायः

Như vậy, trong Śrī Padma Purāṇa, phần Bhūmi-khaṇḍa, chương thứ mười mang tên “Mô tả khổ hạnh của các A-tu-la” đã kết thúc.

Verse 11

वीर्यनिर्वापकस्तातो माताक्षेत्रमिदं सदा । धारणे पालने चैव पोषणे च यथैव हि

Vì thế, hỡi con yêu, người mẹ mãi là thửa ruộng đón nhận và an trú hạt giống; cũng như mẹ mang thai, gìn giữ và nuôi dưỡng (đứa con) vậy.

Verse 12

किं कुर्याद्विषमार्थे तु पिता पुत्रे च वै तथा । अत्र प्रधानं कर्मैव मामेवं बुद्धिराश्रिता

Khi tình thế khó xử nảy sinh liên quan đến người con, người cha phải làm gì? Ở đây, chỉ có hành động đúng đắn là tối trọng—đó là điều ta nương theo trong trí hiểu.

Verse 13

द्वैविध्यं कर्मसंबंधं पापपुण्यसमुद्भवम् । सत्यमेव समाश्रित्य क्रियते धर्म उत्तमः

Nghiệp có mối liên hệ hai mặt, phát sinh thành tội và phước. Chỉ nương tựa nơi chân thật, người ta thực hành dharma tối thượng.

Verse 14

तपोध्यानसमायुक्तं तारणाय हि तं सुताः । पतनाय पातकं प्रोक्तं सर्वदैव न संशयः

Hỡi các con, điều gì kết hợp với khổ hạnh và thiền định thì quả thật được tuyên nói là vì giải thoát; còn tội lỗi (pātaka) được nói là đưa đến sa đọa—điều ấy không bao giờ có nghi ngờ.

Verse 15

बलेन परिवारेण आभिजात्येन पुत्रकाः । पुण्यहीनस्य पुंसो वै तद्बलं विकलायते

Hỡi các con, dù có sức mạnh, có gia quyến nâng đỡ, có dòng dõi cao quý và có con trai; nhưng với người thiếu phước (puṇya), mọi sức lực ấy quả thật cũng tàn lụi.

Verse 16

उन्नता गिरिदुर्गेषु वृक्षाः संति सुपुत्रकाः । पतंति वातवेगेन समूलास्तु घनास्तथा

Hỡi các con hiền, ngay cả những cây cao, rễ bám chắc trên thành lũy núi non, cũng có thể bị sức gió quật ngã—ngã bật cả gốc; và những rừng cây rậm rạp cũng vậy.

Verse 17

सत्यधर्मविहीनास्ते तथायांति यमक्षयम् । साधारणः प्राणिनां च धर्म एष सुपुत्रकाः

Hỡi các con hiền, kẻ thiếu chân thật và thiếu chánh pháp thì theo đó mà đi đến cõi Diêm Vương. Đây là bổn phận chung của mọi loài hữu tình.

Verse 18

येन संतरते जंतुरिह चैव परत्र च । तद्युष्माभिः परित्यक्तं सत्यं धर्मसमन्वितम्

Điều khiến hữu tình vượt qua an ổn—cả ở đời này lẫn đời sau—chính là chân thật được nâng đỡ bởi chánh pháp; vậy mà các con đã bỏ rơi điều ấy.

Verse 19

अधर्ममास्थितं पुत्रा युष्माभिः सत्यवर्जितैः । सत्यधर्मतपोभ्रष्टाः पतिता दुःखसागरे

Hỡi các con, các con đã lìa bỏ chân thật mà nương tựa vào phi pháp. Xa rời chân thật, chánh pháp và khổ hạnh, các con đã sa vào biển khổ.

Verse 20

देवाश्च सत्यसंपन्नाः श्रेयसा च समन्विताः । तपः शांतिदमोपेताः सुपुण्या पापवर्जिताः

Còn chư thiên thì đầy đủ chân thật và đi cùng shreyas—điều đưa đến thiện ích tối thượng. Họ có khổ hạnh, an tịnh và tự chế—công đức lớn, lìa xa tội lỗi.

Verse 21

यत्र सत्यं च धर्मश्च तपः पुण्यं तथैव च । यत्र विष्णुर्हृषीकेशो जयस्तत्र प्रदृश्यते

Nơi nào chân thật và chánh pháp an trụ, cùng với khổ hạnh và công đức; và nơi nào có Viṣṇu Hṛṣīkeśa, Chúa tể các căn—nơi ấy chiến thắng hiển nhiên hiện bày.

Verse 22

तेषां सहायः संभूतो वासुदेवः सनातनः । तस्माज्जयंति ते देवाः सत्यधर्मसमन्विताः

Vì họ, Vāsudeva vĩnh cửu đã hiển lộ làm bậc trợ giúp. Do vậy chư thiên—đầy đủ chân thật và chánh pháp—được chiến thắng.

Verse 23

सहायेन बलेनैव पौरुषेण तथैव च । भवंतः किल वै पुत्रास्तपः सत्यविवर्जिताः

Chỉ nương vào đồng minh, vào sức mạnh thuần túy và vào dũng lực nam nhi, các con—người ta nói vậy—đều thiếu khổ hạnh và chân thật.

Verse 24

यस्य विष्णुः सहायश्च तपश्चैव बलं तथा । तस्यैव च जयो दृष्ट इति धर्मविदो विदुः

Người nào có Viṣṇu làm bậc trợ duyên, lại có khổ hạnh và sức mạnh, thì chiến thắng quả thật chỉ thuộc về người ấy; các bậc am tường Dharma đều hiểu như vậy.

Verse 25

यूयं धर्मविहीनास्तु तपः सत्यविवर्जिताः । ऐंद्रं पदं बलेनैव प्राप्तवंतश्च पूर्वतः

Các ngươi thiếu vắng Dharma, không có khổ hạnh và chân thật; thuở trước các ngươi đạt địa vị của Indra chỉ nhờ sức mạnh thuần túy.

Verse 26

तपो विना महाप्राज्ञा धर्मेण यशसा विना । बलदर्पगुणैः पुत्रा न प्राप्यमैन्द्रकं पदम्

Hỡi những bậc đại trí, các con của ta: không có khổ hạnh, không có chính pháp và danh dự tốt lành, thì địa vị như Indra không thể đạt được—dẫu có sức mạnh, kiêu mạn hay các phẩm tính khác.

Verse 27

प्राप्याप्यैंद्रं पदं पुत्रास्ततो भ्रष्टा भवंति हि । तस्माद्यूयं प्रकुर्वंतु तपः पुत्राः समन्विताः

Hỡi các con, dẫu đã đạt địa vị tôn quý của Indra, người ta vẫn thật sự có thể sa rơi khỏi đó. Vì vậy, các con—đồng lòng và kiên định—hãy thực hành khổ hạnh (tapas).

Verse 28

अविरोधेन संयुक्ता ज्ञानध्यानसमन्विताः । वैरं चैव न कर्तव्यं केशवेन समं कदा

Hãy ở cùng nhau trong hòa hợp, không đối nghịch; đầy đủ chánh tri và thiền định; và tuyệt đối chớ bao giờ kết oán với Keśava.

Verse 29

एवंविधा यदा पुत्रा यूयं धन्या भविष्यथ । परां सिद्धिं तदा सर्वे प्रयास्यथ न संशयः

Khi các con trở thành những người con hiền đức như vậy, các con thật sự sẽ là những kẻ hữu phúc. Bấy giờ tất cả các con sẽ đạt đến siddhi tối thượng—không còn nghi ngờ gì.

Verse 30

एवं संभाषितास्ते तु कश्यपेन महात्मना । समाकर्ण्य पितुर्वाक्यं दानवास्ते महौजसः

Được Đại hồn Kaśyapa nói với như thế, các Dānava oai lực kia, sau khi lắng nghe lời của phụ thân, liền hành động theo lời dạy.

Verse 31

प्रणम्य कश्यपं भक्त्या समुत्थाय त्वरान्विताः । सुमंत्रं चक्रिरे दैत्याः परस्परसमाहिताः

Họ cúi lạy Kaśyapa với lòng sùng kính rồi mau chóng đứng dậy. Khi ấy các Daitya, đồng tâm nhất trí và chuyên chú lẫn nhau, đã lập nên một kế hoạch tốt đẹp.

Verse 32

हिरण्यकशिपू राजा तानुवाचाथ दानवान् । तपश्चैव करिष्यामो दुष्करं सर्वदायकम्

Bấy giờ vua Hiraṇyakaśipu nói với các Dānava ấy: “Quả thật, chúng ta sẽ thực hành khổ hạnh—dẫu khó làm, nhưng ban cho mọi ân huệ.”

Verse 33

हिरण्याक्षस्तदोवाच करिष्ये दारुणं तपः । ततो बलेन त्रैलोक्यं ग्रहीष्ये नात्र संशयः

Khi ấy Hiraṇyākṣa nói: “Ta sẽ thực hành khổ hạnh dữ dội. Nhờ sức mạnh đạt được từ đó, ta sẽ chiếm lấy ba cõi—không chút nghi ngờ.”

Verse 34

रणे निर्जित्य गोविंदं तमिमं पापचेतसम् । व्यापाद्य देवताः सर्वाः पदमैंद्रं व्रजाम्यहम्

Sau khi đánh bại Govinda nơi chiến địa và giết hết chư thiên, kẻ có tâm tội lỗi này cứ ở đây; còn ta sẽ đến với Padma-Indra.

Verse 35

बलिरुवाच । एवं न युज्यते कर्तुं युष्माभिर्दितिजेश्वराः । विष्णुना सह यद्वैरं तद्वैरं नाशकारणम्

Bali nói: “Hỡi các chúa tể của dòng Daitya sinh từ Diti, các ngươi làm vậy là không phải. Hễ kết oán với Viṣṇu, chính mối thù ấy trở thành nguyên nhân diệt vong.”

Verse 36

दानधर्मैस्तथा पुण्यैस्तपोभिर्यज्ञयाजनैः । तमाराध्य हृषीकेशं सुखं गच्छंति मानवाः

Nhờ bố thí, giữ chánh pháp, làm việc phước, tu khổ hạnh và cử hành tế lễ, con người thờ phụng Hṛṣīkeśa; thờ phụng Ngài rồi, họ đạt được an lạc.

Verse 37

हिरण्यकशिपुरुवाच । अहमेवं न करिष्ये हरेराराधनं कदा । स्वभावं तु परित्यज्य शत्रुसेवा प्रचर्यते

Hiraṇyakaśipu nói: “Ta sẽ chẳng bao giờ thờ phụng Hari như thế. Từ bỏ bản tính của mình thì rốt cuộc chỉ là thực hành việc phụng sự kẻ thù.”

Verse 38

मरणादधिकं तं तु मानयंति हि पंडिताः । विष्णोः सेवा न वै कार्या मया चान्यैश्च दानवैः

Bậc hiền trí xem lựa chọn ấy còn tệ hơn cả cái chết. Vì vậy, việc phụng sự Viṣṇu nhất quyết không nên làm—không phải bởi ta, cũng không bởi các Dānava khác.

Verse 39

तमुवाच महात्मानं बलिः पितामहं पुनः । धर्मशास्त्रेषु यद्दृष्टं मुनिभिस्तत्त्ववेदिभिः

Bấy giờ Bali lại thưa với vị tổ phụ (pītāmaha) đại hồn: “Điều đã được các bậc hiền triết thấu đạt chân lý dạy trong các Dharma-śāstra—”

Verse 40

राजनीतियुतं मंत्रं शत्रोश्चैव प्रधानतः । हीनमात्मानमाज्ञाय रिपुं तं बलिनं तथा

Nương theo mưu kế hợp với chính trị trị quốc, và đặt kẻ thù làm điều phải xét trước hết, người ta nên nhận rõ sự yếu kém của mình—đồng thời hiểu rằng đối phương ấy là kẻ mạnh.

Verse 41

तस्य पार्श्वे प्रगत्वैव जयकालं प्रतीक्षयेत् । दीपच्छायां समाश्रित्य तमो वसति सर्वदा

Đến ở bên cạnh hắn, hãy chờ thời khắc cát tường của chiến thắng; bởi bóng tối nương náu nơi bóng đèn, và luôn cư ngụ ở đó.

Verse 42

स्नेहं दशागतं प्रेक्ष्य दीपस्यापि महाबलम् । प्रकाशं याति वेगेन तमश्च वर्द्धते पुनः

Khi thấy dầu đèn đã đến hồi cạn kiệt, dẫu ngọn đèn có mạnh, ánh sáng cũng mau tàn—và bóng tối lại tăng thêm.

Verse 43

तथा प्रसादयेच्छन्नः स्नेहं निर्दिश्य तत्त्वतः । स्नेहं कृत्वासुरैः सार्द्धं धर्मभावैः सुरद्विषः

Cũng như thế, che giấu ý đồ, hắn nên làm họ vui lòng—bề ngoài tỏ ra tình thân chân thật. Khi đã kết mối ‘bằng hữu’ với các asura, kẻ thù của chư thiên sẽ tiến bước, khoác lên dáng vẻ của tâm niệm chính pháp.

Verse 44

पूर्वमुक्तं सुमंत्रं तु मुनिना कश्यपेन हि । तेन मंत्रेण राजेंद्र कुरु कार्यं स्वमात्मवान्

Thần chú thù thắng ấy trước kia đã được hiền thánh Kaśyapa truyền dạy. Hỡi bậc vương trong các vương, hãy tự chủ và hoàn thành việc của mình nhờ thần chú ấy.

Verse 45

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्राह दैत्यः प्रतापवान् । पौत्र नैवं करिष्येहं मानभंगं तथात्मनः

Nghe lời ấy, vị Daitya hùng dũng đáp: “Hỡi cháu ta, ta sẽ không làm như vậy ở đây, để rồi tự làm tổn hại danh dự của chính mình.”

Verse 46

अन्ये च बांधवाः सर्वे तमूचुर्नयपंडितम् । बलिनोक्तं च यत्पुण्यं देवतानां प्रियंकरम्

Bấy giờ mọi thân quyến khác cũng nói với ông, bậc hiền trí tinh thông đạo lý: “Việc phúc đức mà Bali đã nói ấy quả thật làm đẹp lòng chư thiên.”

Verse 47

शक्रमानकरं प्रोक्तं दानवानां भयंकरम् । करिष्यामो वयं सर्वे तप एवमनुत्तमम्

Điều ấy được tuyên xưng là kẻ thù đáng sợ của Śakra (Indra), khiến các Dānava kinh hãi. Vì vậy, tất cả chúng ta sẽ cùng thực hành khổ hạnh vô thượng như thế.

Verse 48

तपसा निर्जित्य देवान्हरिष्यामः स्वकं पदम् । एवमामंत्र्य ते सर्वे निराकृत्य बलिं तदा

“Nhờ sức khổ hạnh, chúng ta sẽ chinh phục chư thiên và đoạt lại địa vị chính đáng của mình.” Nói vậy xong, tất cả đều cáo từ, và khi ấy họ gạt bỏ Bali.

Verse 49

विष्णोः सार्द्धं महावैरं हृदि कृत्वा महासुराः । तपश्चक्रुस्ततः सर्वे गिरिदुर्गेषु सानुषु

Ôm giữ mối thù lớn đối với Viṣṇu trong lòng, hết thảy các đại A-tu-la bèn tu khổ hạnh tại những thành lũy trên núi và các sống núi, đỉnh núi.

Verse 50

एवं ते दानवाः सर्वे त्यक्तरागाः सुनिश्चिताः । कामक्रोधविहीनाश्च निराहारा जितक्लमाः

Như vậy, hết thảy các Dānavas đã lìa bỏ chấp trước, quyết chí vững bền; không còn dục vọng và sân hận, nhịn ăn, và đã chế ngự mỏi mệt.