Shloka 76

Prabhāsa-kṣetra: Circuit of Tīrthas and Shrines Leading to Bhukti and Mokṣa

Devanagari script

हाटकेश्वरपूजातः पूर्यंते सर्वकामनाः । नारदेशार्चको भक्तिं लभेद्विष्णौ च शंकरे ॥ ७६ ॥

Transliteration

hāṭakeśvarapūjātaḥ pūryaṃte sarvakāmanāḥ | nāradeśārcako bhaktiṃ labhedviṣṇau ca śaṃkare || 76 ||

Translation

Nhờ thờ phụng Hāṭakeśvara, mọi ước nguyện đều được viên mãn. Và người hành lễ tại xứ sở của Nārada sẽ đạt lòng sùng kính đối với cả Viṣṇu lẫn Śaṅkara.

Word by Word

• हाटकेश्वरपूजातः: from (by means of) the worship of Hāṭakeśvara
• हाटकेश्वरपूजातः: Apadana (अपादान)
• Type: Noun
• Root: हाटक-ईश्वर-पूजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (हाटकेश्वरस्य पूजा) + तसिल्-प्रत्ययार्थ पञ्चमी: ‘from/through the worship’

• पूर्यन्ते: are fulfilled
• पूर्यन्ते: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √पॄ (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive): ‘are fulfilled’

• सर्वकामनाः: all desires
• सर्वकामनाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व-कामना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वाः कामनाः)

• नारदेशार्चकः: worshipper of Nāradeśa
• नारदेशार्चकः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारद-ईश-अर्चक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नारदेशस्य अर्चकः)

• भक्तिम्: devotion
• भक्तिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• लभेत्: may obtain
• लभेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √लभ् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद: ‘may obtain/should obtain’

• विष्णौ: in/for Viṣṇu
• विष्णौ: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• शंकरे: in/for Śaṅkara (Śiva)
• शंकरे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Hāṭakeśvara
• Narada
• Vishnu
• Shankara

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents Hāṭakeśvara worship as a powerful tirtha-based practice that grants both worldly fulfillment (desired aims) and a higher fruit—steady devotion.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

It teaches that sincere worship in a sacred tirtha context can culminate in bhakti that embraces both Viṣṇu and Śaṅkara, emphasizing devotional maturity beyond sectarian division.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Ritual application (kalpa/ācāra): the verse highlights pūjā as a structured act of worship at a tirtha, where correct observance is linked with specific spiritual results (phala).