Shloka 8

Glory of Puruṣottama: Pañcatīrthī Observance and Narasiṃha Worship

Devanagari script

तस्माज्ज्येष्ठे प्रयत्नेन गंतव्यं विधिनंदिनि । कृत्वा सम्यक्पंचतीर्थीं द्रष्टव्यः पुरुषोत्तमः ॥ ८ ॥

Transliteration

tasmājjyeṣṭhe prayatnena gaṃtavyaṃ vidhinaṃdini | kṛtvā samyakpaṃcatīrthīṃ draṣṭavyaḥ puruṣottamaḥ || 8 ||

Translation

Vì vậy, hỡi Vidhinandini, trong tháng Jyeṣṭha hãy lên đường với sự tinh cần; sau khi đúng phép thực hành pañca-tīrtha, hãy chiêm bái Đấng Puruṣottama.

Word by Word

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: हेतु/निष्कर्ष (Reason/Conclusion marker)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् प्रयोगः—‘तस्मात्’ (therefore), हेतु/निष्कर्ष-बोधक

• ज्येष्ठे: in Jyeṣṭha
• ज्येष्ठे: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ज्येष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; कालाधिकरण

• प्रयत्नेन: with effort
• प्रयत्नेन: करण (Karaṇa/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रयत्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण

• गन्तव्यम्: should go
• गन्तव्यम्: विधेय (Predicate; obligation)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: तव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्तव्यता—‘one should go/it is to be gone’

• विधि-नन्दिनि: O daughter of Vidhi (Brahmā)
• विधि-नन्दिनि: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: विधि (प्रातिपदिक) + नन्दिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; संबोधन (vocative address)

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: पूर्वक्रिया (Kriyā-viśeṣaṇa)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive), पूर्वकाल

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय, क्रियाविशेषण (adverb: properly/well)

• पञ्च-तीर्थीम्: the five-tīrtha rite
• पञ्च-तीर्थीम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + तीर्थी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘कृत्वा’ इत्यस्य कर्म

• द्रष्टव्यः: should be seen
• द्रष्टव्यः: विधेय (Predicate; obligation)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: तव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तव्यता

• पुरुषोत्तमः: Puruṣottama
• पुरुषोत्तमः: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुरुषोत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: Pañca-tīrtha / pañca-tīrthī observance (with pilgrimage component)

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: vira

Characters & Entities

• Purushottama (Vishnu)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It links sacred time (Jyeṣṭha), sacred practice (pañca-tīrtha), and sacred goal (darśana of Purushottama), teaching that disciplined pilgrimage and correct observance culminate in direct devotional encounter with Vishnu.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed here as purposeful effort (prayatna), ritual purity and completion (samyak-kṛtvā), and culminating darśana—seeing the Lord—where devotion becomes tangible through pilgrimage and worship.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Kalpa (ritual procedure) is implied by “samyak” and the prescribed pañca-tīrtha observance, and Jyotiṣa (sacred calendrics) is implied by specifying the month of Jyeṣṭha for undertaking the rite.