Shloka 82

Kāruṇya-stotra Phalaśruti; Dream-Darśana of Vāsudeva; Manifestation and Pratiṣṭhā of Jagannātha, Balabhadra (Ananta), and Subhadrā

Devanagari script

राजोवाच । श्रियःकांत नमस्तेऽस्तु श्रीपते पीतवाससे । श्रीदश्रीश श्रीनिवास नमस्ते श्रीनिकेतन ॥ ८२ ॥

Transliteration

rājovāca | śriyaḥkāṃta namaste'stu śrīpate pītavāsase | śrīdaśrīśa śrīnivāsa namaste śrīniketana || 82 ||

Translation

Vua thưa: “Kính lễ Ngài, ô Đấng là người yêu của Śrī (Lakṣmī); kính lễ Ngài, ô Śrīpati, Đấng khoác y vàng. Ô Đấng ban phúc thịnh vượng, ô Chúa tể của thịnh vượng, ô Śrīnivāsa—kính lễ Ngài, ô nơi cư ngụ của Śrī.”

Word by Word

• राजा: the king
• राजा: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• श्रियाḥ-कान्त: O beloved of Śrī (Lakṣmī)
• श्रियाḥ-कान्त: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + कान्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘श्रियाḥ कान्तः’

• नमः: salutation
• नमः: Sambandha (सम्बन्ध/formula)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रयोग (indeclinable interjection) ‘salutation’

• ते: to you
• ते: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; ‘to you’

• अस्तु: let it be
• अस्तु: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative/benedictive sense), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• श्री-पते: O Lord of Śrī
• श्री-पते: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘श्रियाḥ पतिः’

• पीत-वाससे: O wearer of yellow garments
• पीत-वाससे: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: पीत (कृदन्त/प्रातिपदिक) + वासस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; कर्मधारयः: ‘पीतं वासः यस्य’ (yellow-robed)

• श्री-द: O giver of prosperity
• श्री-द: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्रीद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; ‘श्रियं ददाति’ इति व्युत्पत्त्या (giver of prosperity)

• श्री-ईश: O Lord of Śrī
• श्री-ईश: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः: ‘श्रियाः ईशः’

• श्री-निवास: O abode of Śrī
• श्री-निवास: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + निवास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः: ‘श्रियाः निवासः’

• नमः: salutation
• नमः: Sambandha (सम्बन्ध/formula)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रयोग (interjection)

• ते: to you
• ते: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी (Dative), एकवचन

• श्री-निकेतन: O dwelling-place of Śrī
• श्री-निकेतन: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + निकेतन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः: ‘श्रियाः निकेतनम्’

Speaker

The King (Rāja)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Vishnu
• Lakshmi (Shri)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It is a concise act of śaraṇāgati (taking refuge) through nāma-based salutations, recognizing Viṣṇu as inseparable from Śrī (Lakṣmī) and as the source, giver, and abode of auspiciousness (śrī).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed here as reverent praise (stotra) using divine epithets—addressing the Lord’s attributes (pītavāsas, śrīnivāsa) and relationship with Lakṣmī—showing that loving remembrance and humble salutation are direct devotional practices.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

While not a technical Vedāṅga lesson, it models correct mantra-style address and meaningful epithets (a Vyākaraṇa/Nirukta-friendly usage of compounds like śriyaḥ-kānta, pīta-vāsase), useful for precise liturgical recitation in Narada Purana rituals.