Shloka 12

The Greatness of Kāśī (Avimukta): Pilgrimage Calendar, Yātrā-Dharma, and the Network of Śiva-Liṅgas

Devanagari script

उदकुंभास्तु दातव्या मिष्टान्नेन समन्विताः । फलपुष्पसमोपेता वस्त्रैः संछादिताः शुभाः ॥ १२ ॥

Transliteration

udakuṃbhāstu dātavyā miṣṭānnena samanvitāḥ | phalapuṣpasamopetā vastraiḥ saṃchāditāḥ śubhāḥ || 12 ||

Translation

Nên bố thí những bình nước, kèm theo thức ăn ngọt, cùng trái cây và hoa, lại phủ vải cho trang nghiêm cát tường.

Word by Word

• उद-कुम्भाः: water-pots
• उद-कुम्भाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: उदक (प्रातिपदिक) + कुम्भ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative), बहुवचन; तत्पुरुषः (उदकस्य कुम्भाः = water-pots)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण/विरोधसूचक (particle: indeed/but)

• दातव्याः: should be given
• दातव्याः: Kriya (क्रिया/विधेय)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) + तव्यत् (कृत्प्रत्यय)
• Form: कृदन्त (तव्यत्/gerundive: to be given); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; विधेय-भाव (obligatory)

• मिष्ट-अन्नेन: with sweet food
• मिष्ट-अन्नेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: मिष्ट (प्रातिपदिक) + अन्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/instrumental), एकवचन; कर्मधारयः (मिष्टम् अन्नम्)

• समन्विताः: accompanied/endowed
• समन्विताः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम्-अन्वि (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle: endowed/combined); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; उदकुम्भाः इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• फल-पुष्प-समोपेताः: provided with fruits and flowers
• फल-पुष्प-समोपेताः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: फल (प्रातिपदिक) + पुष्प (प्रातिपदिक) + सम्-उप-इ (धातु) + क्त
• Form: बहुपद-समासः; पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषः (फलैः पुष्पैः च समोपेताः = accompanied with fruits and flowers)

• वस्त्रैः: with cloths/garments
• वस्त्रैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: वस्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/instrumental), बहुवचन

• संछादिताः: covered
• संछादिताः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: छद् (धातु) + सम् (उपसर्ग) + क्त
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (covered); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; उदकुम्भाः इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• शुभाः: auspicious
• शुभाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम् (auspicious)

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches tirtha-centered dana: offering a complete, auspicious gift (water-pot with food, fruits, flowers, and cloth) to generate puṇya by supporting life, hospitality, and sacred giving.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Though framed as charity, the act becomes bhakti when performed as an offering to the Lord through service to devotees and guests—giving with śubha-bhāva (pure, reverent intention).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects Kalpa (ritual procedure): specifying the proper constituents and auspicious presentation of a donation (dāna-vidhi), especially relevant to tirtha observances.