Shloka 9

Yamavākya

The Words of Yama

Devanagari script

सोऽहं त्वदीयेन विभो नियोगेनैव शक्नुयाम् । कर्तुं रुक्मांगदेनाद्य पराभूतो हि भूभुजा ॥ ९ ॥

Transliteration

so'haṃ tvadīyena vibho niyogenaiva śaknuyām | kartuṃ rukmāṃgadenādya parābhūto hi bhūbhujā || 9 ||

Translation

Vì vậy, ô Đấng bao trùm khắp, chỉ nhờ mệnh lệnh và sự sai phái của Ngài con mới có thể hành động; bởi hôm nay con quả thật đã bị vua Rukmāṅgada đánh bại.

Word by Word

• सः: he/that (I)
• सः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अहम्: I
• अहम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा, एकवचन

• त्वदीयेन: by your
• त्वदीयेन: Karana (करण)
• Type: Adjective
• Root: त्वदीय (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषण—‘नियोगेन’

• विभो: O mighty one
• विभो: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• नियोगेन: by (your) command/commission
• नियोगेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: नियोग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• एव: indeed/only
• एव: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण (particle: only/indeed)

• शक्नुयाम्: may I be able
• शक्नुयाम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: शक् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन

• कर्तुम्: to do
• कर्तुम्: Prayojana (प्रयोजन/उद्देश्य)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्यय (infinitive), अव्ययभाव; ‘to do’

• रुक्माङ्गदेन: by/with Rukmāṅgada
• रुक्माङ्गदेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: रुक्माङ्गद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; नाम (proper name)

• अद्य: today/now
• अद्य: Kala (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb: today/now)

• पराभूतः: defeated/overcome
• पराभूतः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पराभूत (प्रातिपदिक; भू धातोः क्त-प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण—‘अहम्’

• हि: indeed/for
• हि: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय; हेत्वर्थक/निपात (particle: for/indeed)

• भूभुजा: by the king
• भूभुजा: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: भू-भुज् (प्रातिपदिक); भू + भुज्
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; ‘भूभुज्’ = राजा (earth-enjoyer)

Speaker

Unspecified devotee addressing the Lord (within the Rukmāṅgada narrative)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: karuna

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Rukmangada

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It highlights surrender (śaraṇāgati): even when personally overcome, one seeks strength and legitimacy to act only through the Lord’s niyoga (divine command), placing Dharma above ego.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is expressed as dependence on the Lord’s will—acting not from personal impulse but as an offering under divine direction, even amid defeat or adversity.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse emphasizes niyoga (injunction/authorization), a key Dharmic-ritual principle aligned with Kalpa/Dharmaśāstra reasoning (proper action requires valid authority and rule-based sanction).