Shloka 79

Kārtika-Māhātmya

The Greatness of Kārtika

Devanagari script

त्रिरात्रे कांचनोपेतां दद्याच्छय्यां स्वलंकृताम् । षड्ररात्राद्युपवासेषु शिबिकां छत्रसंयुताम् ॥ ७९ ॥

Transliteration

trirātre kāṃcanopetāṃ dadyācchayyāṃ svalaṃkṛtām | ṣaḍrarātrādyupavāseṣu śibikāṃ chatrasaṃyutām || 79 ||

Translation

Đối với hạnh tu ba đêm, nên bố thí một chiếc giường được trang sức đẹp, có điểm vàng. Còn đối với các kỳ nhịn ăn bắt đầu từ sáu đêm trở lên, nên bố thí một kiệu có kèm lọng che.

Word by Word

• त्रिरात्रे: in the three-night (observance)
• त्रिरात्रे: अधिकरण (Locative)
• Type: Noun
• Root: त्रि + रात्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; द्विगु-समासः (त्रयः रात्रयः = three nights)

• काञ्चनोपेताम्: adorned with gold
• काञ्चनोपेताम्: कर्म (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: काञ्चन + उपेत (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (काञ्चनेन उपेता = endowed with gold)

• दद्यात्: should give
• दद्यात्: क्रिया (Verb action)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• शय्याम्: a bed
• शय्याम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: शय्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• स्वलंकृताम्: well-decorated
• स्वलंकृताम्: कर्म (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सु + अलंकृत (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; उपसर्गयुक्त-विशेषण (well-adorned)

• षड्ररात्रादि-उपवासेषु: in fasts like the six-night (observance)
• षड्ररात्रादि-उपवासेषु: अधिकरण (Locative)
• Type: Noun
• Root: षड्रात्र + आदि + उपवास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), बहुवचन; समासः (षड्रात्रादयः ये उपवासाः तेषु = in fasts such as the six-night observance)

• शिबिकाम्: a palanquin
• शिबिकाम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: शिबिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• छत्रसंयुताम्: provided with an umbrella
• छत्रसंयुताम्: कर्म (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: छत्र + संयुत (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (छत्रेण संयुता = furnished with an umbrella)

Speaker

Narada (in instruction-dialogue context with Sanatkumara tradition)

Vrata Kalpa

Vrata: Trirātra; Ṣaḍrātra (and similar multi-night upavāsas)

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It links the intensity/length of an upavāsa (fasting observance) with a proportionate dāna (gift), teaching that disciplined restraint should be sealed by generosity and honor toward dharma.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Though framed as ritual guidance, the verse supports bhakti by prescribing offerings that express reverence and self-giving; the devotee’s fasting is completed by charitable dedication rather than mere personal austerity.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Kalpa (ritual procedure) is implied: it specifies context-based dāna tied to particular vrata durations (trirātra, ṣaḍrātra, etc.), illustrating rule-based ritual application rather than grammar or astrology.