Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 156

Nityā-paṭala-prakaraṇa

The Exposition of the Nityā-paṭala

Devanagari script

इक्षुजंबूनालिकेरमोचागुडसितायुतैः । अचलां लभते लक्ष्मीं भोक्ता च भवति ध्रुवम् ॥ १५६ ॥

Transliteration

ikṣujaṃbūnālikeramocāguḍasitāyutaiḥ | acalāṃ labhate lakṣmīṃ bhoktā ca bhavati dhruvam || 156 ||

Translation

Khi dâng cúng kèm theo mía, quả jambu, dừa, chuối, đường thốt nốt (jaggery) và đường, người ấy đạt được Lakṣmī bền vững, và chắc chắn hưởng thụ an lạc tiện nghi.

Word by Word

• इक्षु-जम्बू-नालिकेर-मोच-गुड-सिता-आयुतैः: with a mixture of sugarcane, jambu, coconut, banana, jaggery, and sugar
• इक्षु-जम्बू-नालिकेर-मोच-गुड-सिता-आयुतैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: इक्षु (प्रातिपदिक) + जम्बू (प्रातिपदिक) + नालिकेर (प्रातिपदिक) + मोच (प्रातिपदिक) + गुड (प्रातिपदिक) + सिता (प्रातिपदिक) + आयुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (समाहार-द्वन्द्वे प्रायः नपुंसक), तृतीया (करण), बहुवचन; समासः—समाहार-द्वन्द्वः (इक्षु-आदि-द्रव्यसमूहः) + 'आयुत' = 'युक्त/समेत'

• अचलाम्: unshakable
• अचलाम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अचला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (लक्ष्मीम्)

• लभते: obtains
• लभते: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: लभ् (धातु)
• Form: लट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• लक्ष्मीम्: prosperity (Lakṣmī)
• लक्ष्मीम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• भोक्ता: enjoyer
• भोक्ता: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भुज् (धातु)
• Form: कृदन्त—तृच्-प्रत्ययान्त (agent noun), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृवाचकः

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात

• भवति: becomes
• भवति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• ध्रुवम्: certainly
• ध्रुवम्: Prayojana/Avadharana (अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: ध्रुव (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् नपुंसक-एकवचन-द्वितीया/प्रथमा-रूपेण क्रियाविशेषण (adverb: certainly)

Speaker

Narada (teaching in a technical/ritual context; traditional dialogue frame with Sanatkumara lineage)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Lakshmi

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It links specific auspicious food-offerings (naivedya/dāna-dravya) with the fruit (phala) of ‘acalā Lakṣmī’—stable prosperity—showing how dharmic ritual acts are said to shape one’s material well-being.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Though phrased as a results-oriented prescription, the implied bhakti element is offering valuable, sweet and nourishing items in a spirit of reverence; prosperity is presented as a grace-like outcome of devotional, dharmic giving/offerings.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects applied ritual knowledge—selection of dravya (materials) for offerings/dāna and the stated phala—typical of technical dharma/kalpa-style guidance found in the Vedāṅga-oriented portions of the Purāṇa.