Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 145

Rādhā-sambaddha-mantra-vyākhyā

Rādhā-Related Mantras Explained

Devanagari script

यस्याः स्मरण मात्रेण सर्वज्ञत्वं प्रजायते । त्रिभिस्तैरुदितैर्मूलवर्णैः कुर्य्यात्षडंगकम् ॥ १४५ ॥

Transliteration

yasyāḥ smaraṇa mātreṇa sarvajñatvaṃ prajāyate | tribhistairuditairmūlavarṇaiḥ kuryyātṣaḍaṃgakam || 145 ||

Translation

Chỉ cần tưởng niệm Ngài, trí biết tất cả liền sinh khởi. Với ba âm căn bản đã được tuyên thuyết ấy, hành giả nên thiết lập ṣaḍaṅga—sáu chi phần phụ trợ.

Word by Word

• यस्याः: of whom/whose
• यस्याः: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (Genitive), एकवचन

• स्मरण: remembrance
• स्मरण: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: स्मरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (contextually in compound-like construction with मात्रेण)

• मात्रेण: by mere (act)
• मात्रेण: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: मात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (Instrumental), एकवचन; ‘मात्रेण’ = ‘by mere/only’ (idiomatic)

• सर्वज्ञत्वम्: omniscience
• सर्वज्ञत्वम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्वज्ञत्व (प्रातिपदिक)
• Form: समासः कर्मधारय/तत्पुरुष-भाव (सर्वज्ञ + त्व), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• प्रजायते: arises / is born
• प्रजायते: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र√जन् (धातु)
• Form: लकारः लट् (Present/लट्), आत्मनेपदम्, पुरुषः प्रथम (3rd), वचनम् एकवचन

• त्रिभिः: with three
• त्रिभिः: Karaṇa (करण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; विशेषण

• तैः: with those
• तैः: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन

• उदितैः: mentioned / uttered
• उदितैः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उदित (प्रातिपदिक; √उद्-इ/√वद्? here ‘spoken/mentioned’ as PPP)
• Form: कृदन्तः क्त-प्रत्ययान्त, पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन; विशेषण

• मूल-वर्णैः: with the root letters
• मूल-वर्णैः: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: मूल + वर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: समासः कर्मधारय/तत्पुरुषः (मूलाः वर्णाः), पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन

• कुर्यात्: should make
• कुर्यात्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु)
• Form: लकारः विधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, पुरुषः प्रथम (3rd), वचनम् एकवचन

• षट्-अङ्गकम्: a six-limbed (formula)
• षट्-अङ्गकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: षट् + अङ्गक (प्रातिपदिक)
• Form: समासः द्विगु (षड् अङ्गानि यस्य), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in a Vedāṅga/technical context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Narada
• Sanatkumara

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that remembrance of a supremely potent sacred principle (mantra/devatā) is itself transformative—so powerful that it is said to generate sarvajñatva—and that this power is to be applied through a disciplined sixfold auxiliary method (ṣaḍaṅga).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

It emphasizes smaraṇa (remembrance), a core bhakti-practice: constant recollection of the divine/mantra is presented as sufficient to awaken higher knowledge, showing devotion as a direct means to inner illumination.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It points to technical mantra-application: forming a ṣaḍaṅga (sixfold auxiliary/nyāsa framework) from three root syllables—linking sacred sound-discipline (śikṣā) and structured ritual procedure (mantra-prayoga).