Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 128

The Classification and Explanation of Yakṣiṇī Mantras

Kālī and Tārā Vidyās

Devanagari script

गतेऽष्टमेऽब्दे बालोऽपि जायते कविरद्बुतम् । तथापरैरजेयोऽपि भूपसंघैर्द्धनार्चितः ॥ १२८ ॥

Transliteration

gate'ṣṭame'bde bālo'pi jāyate kaviradbutam | tathāparairajeyo'pi bhūpasaṃghairddhanārcitaḥ || 128 ||

Translation

Khi năm thứ tám đã trôi qua, dẫu chỉ là một đứa trẻ cũng có thể trở thành thi sĩ kỳ diệu; cũng vậy, kẻ vốn bất khả chiến bại vẫn có thể bị khuất phục khi đối diện đoàn quân các vua chúa và được tôn đãi (hay dụ dỗ) bằng của cải.

Word by Word

• गते: when (it is) gone/passed
• गते: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: गम् (धातु) → गत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे लोकेटिवे (7th/सप्तमी), एकवचन; ‘गते (सति)’ = locative absolute

• अष्टमे: in the eighth
• अष्टमे: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: अष्टम (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; क्रमवाचक विशेषण

• अब्दे: year
• अब्दे: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अब्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• बालः: a boy/child
• बालः: कर्ता (Kartā/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बाल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• अपि: even/also
• अपि: सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle); समुच्चय/अपि-भाव

• जायते: is born/arises
• जायते: क्रिया (Kriyā/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)
• Form: लट् (Present/वर्तमान), आत्मनेपद; प्रथमपुरुष, एकवचन

• कविः: a poet/sage
• कविः: कर्तृ-विशेषण (Predicate nominative/कर्ता-विशेषण)
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; बालस्य विशेषणरूपेण

• अद्भुतम्: wonderful
• अद्भुतम्: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अद्भुत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; वाक्ये विशेषण/विशेष्यभाव (कविः ... अद्भुतम् = ‘wonderful’)

• तथा: thus/likewise
• तथा: क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• अपरैः: by others
• अपरैः: करण (Karaṇa/करण)
• Type: Noun
• Root: अपर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन

• अजेयः: unconquerable
• अजेयः: कर्तृ-विशेषण (Qualifier of subject/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अ + जि (धातु) → अजेय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: णीयत्/यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: ‘to be conquered’ → with negation ‘not to be conquered’); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अपि: even/also
• अपि: सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• भूप-संघैः: by groups of kings
• भूप-संघैः: करण (Karaṇa/करण)
• Type: Noun
• Root: भूप (प्रातिपदिक) + संघ (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (भूपानां संघः); पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन

• धन-अर्चितः: honored with wealth
• धन-अर्चितः: कर्तृ-विशेषण (Qualifier of subject/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: धन (प्रातिपदिक) + अर्च् (धातु) → अर्चित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-तत्पुरुष (धनेन अर्चितः); क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

Narada (in an instructional, technical-illustrative passage within Book 1.3)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It highlights how time (kāla) and circumstance can rapidly transform capability and outcomes—genius may arise early, and even the “unconquerable” can be overcome through collective force and material influence—urging discernment beyond appearances.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Indirectly, it contrasts material honor and worldly power (wealth, royal might) with inner steadiness; bhakti literature often uses such observations to encourage reliance on dharma and devotion rather than on shifting external supports.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects a technical, results-oriented style typical of Vedāṅga-linked instruction—using time/age markers and observable consequences (kāla-phala reasoning), which aligns with disciplines like Jyotiṣa (timing/results) and Nīti-informed guidance.