Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 105

Pañca-prakṛti-nirūpaṇa and Mantra-vidhi: Rādhā, Mahālakṣmī, Durgā, Sarasvatī, Sāvitrī; plus Sāvitrī-Pañjara

Devanagari script

पीत्वा तन्मंत्रितं तोयं सहस्रं प्रत्यहं मुने । महाकविर्भवेन्मंत्री वत्सरेण न संशयः ॥ १०५ ॥

Transliteration

pītvā tanmaṃtritaṃ toyaṃ sahasraṃ pratyahaṃ mune | mahākavirbhavenmaṃtrī vatsareṇa na saṃśayaḥ || 105 ||

Translation

Hỡi bậc hiền triết, mỗi ngày uống một nghìn ngụm nước đã được gia trì bằng thần chú ấy, hành giả sẽ thành đại thi nhân và bậc tinh thông thần chú trong vòng một năm—không nghi ngờ gì.

Word by Word

• पीत्वा: having drunk
• पीत्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: पा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपदी

• तत्-मन्त्रितम्: that which is mantra-consecrated
• तत्-मन्त्रितम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + मन्त्रित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचनम्; कर्मधारय/तत्पुरुषभावः—‘तत्’ इति विशेषणपूर्वपदं, ‘मन्त्रितम्’ इति विशेष्यविशेषणसम्बन्धः; तोयम् इति विशेष्येण सह

• तोयम्: water
• तोयम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: तोय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्

• सहस्रम्: a thousand (measures/times)
• सहस्रम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचनम्; परिमाणवाचक-विशेषणम् (toyaṃ)

• प्रत्यहम्: every day
• प्रत्यहम्: Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति + अहन् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; अव्ययम् (adverb)

• मुने: O sage
• मुने: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचनम्

• महाकविः: a great poet
• महाकविः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा + कवि (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचनम्; कर्मधारयः (महान् कविः)

• भवेत्: would become
• भवेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः, एकवचनम्

• मन्त्री: (one who is) a mantra-knower/chanter
• मन्त्री: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्रिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचनम्; महाकविः इत्यस्य विशेषण/समनाधिकरणम्

• वत्सरेण: within/by a year
• वत्सरेण: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: वत्सर (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचनम्

• न: not/no
• न: Pratishedha (प्रतिषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्ययम् (negation particle)

• संशयः: doubt
• संशयः: Bhava (भाव/वाक्यांश)
• Type: Noun
• Root: संशय (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचनम्; ‘न’ इत्यनेन सह—न संशयः

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in a technical/vidyā context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta (wonder)

Secondary Rasa: vira (heroic)

Characters & Entities

• Narada

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents a disciplined mantra-prayoga: daily intake of mantra-consecrated water as a sustained sādhana that ripens into mantra-mastery and refined speech (kāvya-śakti).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

While framed as a technical practice, it implies devotional reverence to mantra as sacred sound; steady, faith-filled daily observance is treated as the basis for spiritual and intellectual transformation.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights mantra-prayoga (ritual application of sacred sound) and the cultivation of vāṅmaya/kāvya (refined speech), aligning with technical disciplines connected to Chandas and Śikṣā in practice-oriented instruction.