Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 150

The Exposition of the Krishna Mantra (Kṛṣṇa-mantra-prakāśa): Nyāsa, Dhyāna, Worship, Yantra, and Prayoga

Devanagari script

श्रीमत्कुन्देंदुगौरं सरसिजनयनं शङ्खचक्रे गदाब्जे बिभ्राणं हस्तपद्मैर्नवनलिनलसन्मालयादीप्यमानम् । वंदे वेद्यं मुनींद्रैः कणिकमुनिलसद्दिव्यभूषाभिरामं दिव्यांगालेपभासं सकलभयहरं पीतवस्त्रं नुरारिम् ॥ १५० ॥

Transliteration

śrīmatkundeṃdugauraṃ sarasijanayanaṃ śaṅkhacakre gadābje bibhrāṇaṃ hastapadmairnavanalinalasanmālayādīpyamānam | vaṃde vedyaṃ munīṃdraiḥ kaṇikamunilasaddivyabhūṣābhirāmaṃ divyāṃgālepabhāsaṃ sakalabhayaharaṃ pītavastraṃ nurārim || 150 ||

Translation

Con xin đảnh lễ Nārāyaṇa, rạng ngời trắng sáng như hoa kundā và vầng trăng, mắt như hoa sen; tay sen mang ốc tù và và bánh xe, lại cầm chùy và hoa sen; chói sáng với vòng hoa như những đóa sen non. Ngài được các bậc đại hiền triết biết đến qua Veda, đẹp đẽ với trang sức thiên giới; thân thể rực ánh bởi hương dầu cõi trời; Đấng xua tan mọi sợ hãi, khoác y vàng, kẻ thù của loài asura.

Word by Word

• श्रीमत्: splendid, glorious
• श्रीमत्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: श्रीमत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; विशेषणम् (possessing splendor)

• कुन्देन्दुगौरम्: white like jasmine and the moon
• कुन्देन्दुगौरम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कुन्द + इन्दु + गौर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मधारयः—‘कुन्द-इन्दु-सम-गौर’

• सरसिजनयनम्: lotus-eyed
• सरसिजनयनम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सरसिज + नयन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (सरसिजवत् नयने यस्य) उपमान-तत्पुरुष/बहुव्रीह्यर्थे विशेषणवत्

• शङ्खचक्रे: in (his) conch and discus (hands)
• शङ्खचक्रे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शङ्ख + चक्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case/अधिकरण), द्विवचन; द्वन्द्वः (conch and discus)

• गदाब्जे: in (his) mace and lotus (hands)
• गदाब्जे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गदा + अब्ज (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case/अधिकरण), द्विवचन; द्वन्द्वः (mace and lotus)

• बिभ्राणम्: bearing/holding
• बिभ्राणम्: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: भृ (धातु)
• Form: वर्तमानकाले शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन

• हस्तपद्मैः: with lotus-like hands
• हस्तपद्मैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: हस्त + पद्म (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), बहुवचन; (हस्तानां पद्मानि) षष्ठी-तत्पुरुष

• नवनलिनलसत्: shining with fresh lotuses
• नवनलिनलसत्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: नव + नलिन + लसत् (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: (लसत् = √लस् शतृ) विशेषण-समूहः; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन (समासपदं ‘मालया’ इत्यस्य विशेषणम्)

• मालया: with a garland
• मालया: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: माला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), एकवचन

• आदीप्यमानम्: being radiant/blazing
• आदीप्यमानम्: Karma (कर्म)
• Type: Verb
• Root: आ-दीप् (धातु)
• Form: वर्तमानकाले कर्मणि शानच् (present passive participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन

• वन्दे: I worship/salute
• वन्दे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वन्द् (धातु)
• Form: लट् (present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; आत्मनेपद

• वेद्यम्: knowable
• वेद्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: वेद्य (प्रातिपदिक; √विद्)
• Form: कृत्य-प्रत्ययान्त (gerundive); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; ‘known/knowable’

• मुनीन्द्रैः: by the best of sages
• मुनीन्द्रैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: मुनि + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), बहुवचन; (मुनीनां इन्द्राः) षष्ठी-तत्पुरुष

• कणिकमुनिलसत्: shining with kaṇika-gems (reading uncertain)
• कणिकमुनिलसत्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कणिक + मुनि + लसत् (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: (लसत् = √लस् शतृ) समासविशेषणम्; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; ‘(ornaments) shining with kaṇika-gems’ इत्यर्थे पाठसंदिग्ध (कणिक/काञ्चन/कणिकामणि)

• दिव्यभूषाभिरामम्: charming with divine ornaments
• दिव्यभूषाभिरामम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य + भूषा + अभिराम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (दिव्याभिः भूषाभिः अभिरामः) तृतीया-तत्पुरुष

• दिव्याङ्गालेपभासम्: radiant with divine unguent on the body
• दिव्याङ्गालेपभासम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य + अङ्ग + आलेप + भास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (दिव्यः अङ्गालेपः तेन भासः) तृतीया-तत्पुरुष

• सकलभयहरम्: remover of all fear
• सकलभयहरम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सकल + भय + हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (सकलं भयं हरति) उपपद-तत्पुरुष

• पीतवस्त्रम्: wearing yellow garments
• पीतवस्त्रम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पीत + वस्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मधारयः—‘पीतं वस्त्रं यस्य/पीतवस्त्रधारी’

• नुरारिम्: Nārāri (enemy of men/demons; epithet of Vishnu)
• नुरारिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: नर + अरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/कर्म), एकवचन; (नराणाम् अरिः) षष्ठी-तत्पुरुष; विष्णोः नाम

Speaker

Narada (hymnic praise within the Narada–Sanatkumara dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Narayana
• Vishnu

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents Nārāyaṇa as the supreme, sage-knowable Reality whose remembrance and worship remove all fear; the verse functions as a devotional invocation that aligns the mind with mokṣa-oriented bhakti.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed through direct vandanā (reverential praise) of the Lord’s auspicious form and qualities—purity, radiance, protection, and supremacy—showing that heartfelt contemplation and worship are themselves a liberating discipline.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

While not teaching a specific Vedāṅga rule, it reflects the Vedāṅga-aligned use of precise mantra-style epithets and iconographic terms (śaṅkha-cakra-gadā-padma) for correct devotional recitation and visualization in ritual practice.