Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 139

The Exposition of the Krishna Mantra (Kṛṣṇa-mantra-prakāśa): Nyāsa, Dhyāna, Worship, Yantra, and Prayoga

गोशालासु कृतो होमः पायसेन ससर्पिषा । गवां शांतिं करोत्याशु गोपालो गोकुलेश्वरः ॥ १३९ ॥

gośālāsu kṛto homaḥ pāyasena sasarpiṣā | gavāṃ śāṃtiṃ karotyāśu gopālo gokuleśvaraḥ || 139 ||

Hỏa cúng được làm trong chuồng bò, với cơm sữa (pāyasa) trộn bơ ghee, mau chóng đem lại sự an hòa và an lạc cho đàn bò—vì Gopāla, Chúa tể Gokula, chính là Đấng ban sự che chở cho chúng.

गो-शालासुin cowsheds
गो-शालासु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक) + शाला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (गवां शालाः)
कृतःperformed
कृतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘हॊमः’ इत्यस्य विशेषण (done/performed)
होमःthe fire-offering
होमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootहोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता/विषय), एकवचन
पायसेनwith milk-rice/pudding
पायसेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपायस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
स-सर्पिषाtogether with ghee
स-सर्पिषा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootस (अव्यय-उपसर्गसदृश) + सर्पिस्/सर्पिष् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; अव्ययीभाव-समास (सर्पिषा सह)
गवाम्of cows
गवाम्:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
शान्तिम्peace/appeasement
शान्तिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशान्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
करोतिbrings about
करोति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आशुquickly
आशु:
Kriya-Visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (quickly)
गोपालःthe cowherd/protector of cows
गोपालः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगोपाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य (apposition to ‘gokuleśvaraḥ’)
गोकुल-ईश्वरःthe lord of Gokula
गोकुल-ईश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगोकुल (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (गोकुलस्य ईश्वरः)

Sanatkumara (in instruction to Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

G
Gopala
G
Gokuleshvara

FAQs

It teaches that ritual action (homa) aligned with a specific deity—Gopāla, the divine protector of cows—serves as a śānti-prayoga (pacificatory rite) to restore harmony and welfare for cattle, linking practical welfare with sacred devotion.

By naming Gopāla/Gokuleśvara as the effective protector, the verse frames the rite as successful when performed with deity-centered devotion—seeing cow-care and offerings as service to the Lord who safeguards living beings.

It highlights applied ritual science—homa as a śānti-kriyā—specifying place (gośālā) and oblations (payasa with ghee), reflecting the procedural precision associated with Kalpa (ritual practice) and prayoga-style instructions.