Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 175

Mahāviṣṇu-Mantras: Aṣṭākṣarī, Sudarśana-Astra, Nyāsa Systems, Āvaraṇa-Pūjā, and Prayogas

Devanagari script

यागभूमिं तथात्मानं यागोपकरणं तथा । पूजयिष्यन् जगन्नाथं गायत्र्या प्रोक्षयेद्वुधः ॥ १७५ ॥

Transliteration

yāgabhūmiṃ tathātmānaṃ yāgopakaraṇaṃ tathā | pūjayiṣyan jagannāthaṃ gāyatryā prokṣayedvudhaḥ || 175 ||

Translation

Bậc trí, muốn phụng thờ Jagannātha, nên rảy nước tịnh hóa bằng thần chú Gāyatrī lên đàn tràng tế lễ, lên chính thân mình, và lên các pháp khí của nghi lễ.

Word by Word

• याग-भूमिम्: the sacrificial ground
• याग-भूमिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: याग (प्रातिपदिक) + भूमि (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (यागस्य भूमिः); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन

• तथा: likewise
• तथा: Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: समुच्चय/प्रकारवाचक अव्यय (also/likewise)

• आत्मानम्: oneself
• आत्मानम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन

• याग-उपकरणम्: the sacrificial implements
• याग-उपकरणम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: याग (प्रातिपदिक) + उपकरण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (यागस्य उपकरणम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन

• तथा: also
• तथा: Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: समुच्चय/प्रकारवाचक अव्यय (also/likewise)

• पूजयिष्यन्: intending to worship / about to worship
• पूजयिष्यन्: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पूज् (धातु) → पूजयिष्यत् (कृदन्त, शतृ-भविष्यत्/परस्मैपदी)
• Form: भविष्यत्कालिक वर्तमानकृदन्त (future participle, active); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन; कर्तृविशेषण

• जगत्-नाथम्: the Lord of the world
• जगत्-नाथम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (जगतः नाथः); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन

• गायत्र्या: with the Gāyatrī (mantra)
• गायत्र्या: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: गायत्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/तृतीया), एकवचन; करण

• प्रोक्षयेत्: should sprinkle/purify
• प्रोक्षयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-उक्ष् (धातु) (प्रोक्षति)
• Form: विधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

• बुधः: the wise person
• बुधः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बुध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Jagannatha
• Gayatri

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that worship begins with śuddhi (sanctification): the place, the performer, and the ritual tools are made fit for divine presence through mantra-prokṣaṇa, aligning outer action with inner purity.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed not only as feeling but as reverent preparation—approaching Jagannātha with disciplined, mantra-guided worship that honors the Lord through careful sacred order.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights ritual procedure (kalpa-oriented practice) and mantra application—using the Gāyatrī in prokṣaṇa as a technical method of consecration before pūjā/yāga.