Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 51

The Greatness of Viṣṇu

Uttaṅka’s Hymn, Hari’s Manifestation, and the Boon of Bhakti

Devanagari script

श्री भगवानुवाच । आराधय क्रियायोगैर्मां सदा द्विजसत्तम । नरनारायणस्थानं व्रज मोक्षं गमिष्यसि ॥ ५१ ॥

Transliteration

śrī bhagavānuvāca | ārādhaya kriyāyogairmāṃ sadā dvijasattama | naranārāyaṇasthānaṃ vraja mokṣaṃ gamiṣyasi || 51 ||

Translation

Đức Thế Tôn phán: “Hỡi bậc tối thượng trong hàng nhị sinh, hãy luôn thờ phụng Ta bằng các pháp môn Kriyā-yoga. Hãy đến thánh địa của Nara-Nārāyaṇa; ngươi sẽ đạt giải thoát (mokṣa).”

Word by Word

• श्री: revered
• श्री: सम्बोधन/उपपद (Honorific)
• Type: Indeclinable
• Root: श्री (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
• Form: अव्यय; honorific prefix (reverential)

• भगवान्: the Blessed Lord
• भगवान्: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• आराधय: worship
• आराधय: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ+राध् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन

• क्रिया-योगैः: by disciplines of action (kriyā-yogas)
• क्रिया-योगैः: करण (Karana/करण)
• Type: Noun
• Root: क्रिया + योग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; तत्पुरुष: ‘by means of karmic/ritual disciplines’

• माम्: me
• माम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, द्वितीया, एकवचन

• सदा: always
• सदा: कालाधिकरण (Temporal adverb)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; adverb (always)

• द्विज-सत्तम: O best of brahmins
• द्विज-सत्तम: सम्बोधन (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: द्विज + सत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुष: ‘best among twice-born’

• नर-नारायण-स्थानम्: the place of Nara-Narayana
• नर-नारायण-स्थानम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नर + नारायण + स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष: ‘the abode/place of Nara-Nārāyaṇa’

• व्रज: go
• व्रज: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: व्रज् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन

• मोक्षम्: liberation
• मोक्षम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मोक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• गमिष्यसि: you will attain/go (to)
• गमिष्यसि: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन

Speaker

Sri Bhagavan (the Blessed Lord, i.e., Vishnu)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Vishnu
• Nara-Narayana

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that steady worship of the Lord through disciplined sacred practice (kriyā-yoga) and turning one’s life toward a holy center of divine presence (Nara-Nārāyaṇa-sthāna) culminates in mokṣa.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is not merely emotion but sustained ārādhana—continuous devotion expressed through regular, reverent practices—directed to Bhagavān, with the promise of liberation.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse points to applied ritual discipline (kriyā) aligned with Vedic procedure—implying correct performance and observance (kalpa-style ritual order), even though no specific Vedāṅga is named.