Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 47

Mokṣopāya: Bhakti-rooted Jñāna and the Aṣṭāṅga Yoga of Viṣṇu-Meditation

Devanagari script

चराचरात्मके लोके नित्यं चानित्यमेव च । सम्यग् विचारयेद्धीमान्सद्भिः शास्त्रार्थकोविदैः ॥ ४७ ॥

Transliteration

carācarātmake loke nityaṃ cānityameva ca | samyag vicārayeddhīmānsadbhiḥ śāstrārthakovidaiḥ || 47 ||

Translation

Trong thế gian gồm cả động và tĩnh này, người trí nên quán xét đúng đắn điều gì là thường hằng và điều gì thật là vô thường, cùng với các bậc thiện nhân am tường ý nghĩa chân thật của kinh điển.

Word by Word

• चर-अचर-आत्मके: in the world consisting of moving and unmoving beings
• चर-अचर-आत्मके: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: चर + अचर + आत्मक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: ‘चराचरयोः आत्मा यस्य/यत्र’ = consisting of moving and unmoving

• लोके: in the world
• लोके: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• नित्यम्: the eternal (aspect)
• नित्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अव्ययवत् क्रियाविशेषण-प्रयोग (as adverb)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• अनित्यम्: the non-eternal (aspect)
• अनित्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अनित्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; नित्यम्-समुच्चित

• एव: indeed
• एव: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-अव्यय (emphatic particle)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: प्रकार-अव्यय (adverb: properly)

• विचारयेत्: should reflect/inquire
• विचारयेत्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-चर् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; आदेश/विधानार्थ

• धीमान्: the wise person
• धीमान्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धीमन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सद्भिः: with the good (people)
• सद्भिः: Saha (सह/साकं)
• Type: Noun
• Root: सत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/सह), बहुवचन

• शास्त्र-अर्थ-कोविदैः: with those skilled in the meaning of the scriptures
• शास्त्र-अर्थ-कोविदैः: Saha (सह/साकं)
• Type: Noun
• Root: शास्त्र + अर्थ + कोविद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/सह), बहुवचन; तत्पुरुष-श्रृंखला: ‘शास्त्रस्य अर्थः’ + ‘कोविद’ (knower)

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

Characters & Entities

• Narada

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches viveka (discernment): seeing the transient nature of the changing world while recognizing the eternal principle, and doing so through guidance from saintly, scripture-grounded teachers—an essential foundation for moksha.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By emphasizing satsanga and śāstra-artha, it supports bhakti indirectly: devotion matures when one learns from realized devotees and understands what is lasting (the Lord and dharma) versus what is fleeting (worldly attachments).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights śāstra-artha-kovidatva—competence in interpreting scripture correctly, a practical outcome supported by Vedanga disciplines like Vyākaraṇa (grammar) and Nirukta (etymology) for precise meaning.