Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 35

Varṇāśrama-ācāra: Common Virtues, Varṇa Duties, and the Four Āśramas

Devanagari script

निःस्पृहाशांतमनसः स्वकर्मनिरतस्य च । ततो याति परं स्थानं यतो नावर्त्तते पुनः ॥ ३५ ॥

Transliteration

niḥspṛhāśāṃtamanasaḥ svakarmaniratasya ca | tato yāti paraṃ sthānaṃ yato nāvarttate punaḥ || 35 ||

Translation

Người không còn tham cầu, tâm an tịnh, và chuyên cần nơi bổn phận chính đáng của mình—người ấy đạt đến cảnh giới tối thượng, nơi không còn trở lại nữa.

Word by Word

• निःस्पृह-शान्त-मनसः: of (one) whose mind is desireless and calm
• निःस्पृह-शान्त-मनसः: सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: निःस्पृह (प्रातिपदिक) + शान्त (कृदन्त-प्रातिपदिक, √शम्) + मनस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; कर्मधारय-समासः: निःस्पृहं च शान्तं च मनः यस्य (as descriptive of मनस्); रूपम्: मनसः

• स्वकर्म-निरतस्य: of one devoted to one’s own duty
• स्वकर्म-निरतस्य: सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + कर्म (प्रातिपदिक) + निरत (कृदन्त-प्रातिपदिक, √रम्)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; समासः: स्वकर्मणि निरतः (locative relation) → स्वकर्मनिरत; षष्ठी एकवचन

• च: and
• च: समुच्चय (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• ततः: thereafter, from that
• ततः: अपादान/क्रम (Ablative sense/sequence)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; अपादान/हेतु-अर्थे (from that/thereafter)

• याति: goes, attains
• याति: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• परम्: supreme
• परम्: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; विशेषण (qualifying स्थानम्)

• स्थानम्: abode, state
• स्थानम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• यतः: from where
• यतः: सम्बन्ध (Relative connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यतः (अव्यय)
• Form: सम्बन्धबोधक-अव्यय (relative adverb: whence/wherefrom)

• न: not
• न: निषेध (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• आवर्तते: returns
• आवर्तते: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ√वृत् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• पुनः: again
• पुनः: कालाधिकरण (Adverbial time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: काल/पुनरावृत्ति-बोधक-अव्यय (adverb)

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Narada

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It defines a liberation-ready person: desireless, inwardly peaceful, and steady in rightful duty—leading to the supreme state of non-return (apunarāvṛtti).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By stressing freedom from craving and steadiness in one’s ordained duty, it supports sattvic living that stabilizes the heart—an essential foundation for single-pointed devotion culminating in the supreme abode.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It implicitly relies on Dharma-shastra clarity about sva-karma (one’s prescribed duties); no specific Vedanga technique (like Shiksha, Vyakarana, or Jyotisha) is directly taught in this verse.