Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 150

Dharmānukathana

Narration of Dharma

Devanagari script

यो देवः सर्वदृग्विष्णुर्ज्ञानरूपी निरञ्जनः । सर्वधर्मफलं पूर्णं संतुष्टः प्रददाति च ॥ १५० ॥

Transliteration

yo devaḥ sarvadṛgviṣṇurjñānarūpī nirañjanaḥ | sarvadharmaphalaṃ pūrṇaṃ saṃtuṣṭaḥ pradadāti ca || 150 ||

Translation

Chính Thần ấy—Đức Viṣṇu—Đấng thấy biết muôn loài, tự thân là trí tuệ và thanh tịnh không nhiễm; khi được làm hài lòng, Ngài ban trọn vẹn quả báo viên mãn của mọi pháp hạnh (dharma).

Word by Word

• यः: who
• यः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धबोधकः (relative pronoun)

• देवः: the god
• देवः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सर्व-दृक्-विष्णुः: Vishnu, the all-seeing
• सर्व-दृक्-विष्णुः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + दृक् (प्रातिपदिक) + विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—सर्वं पश्यतीति सर्वदृक्, स चासौ विष्णुः (कर्मधारय)

• ज्ञान-रूपी: whose form is knowledge
• ज्ञान-रूपी: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: ज्ञान (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; रूपिन्-शब्दः (i-stem), विशेषण; समासः—ज्ञानं रूपं यस्य/ज्ञानरूपः (कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रयोगः; here as ‘having the form of knowledge’)

• निरञ्जनः: stainless, pure
• निरञ्जनः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: निरञ्जन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• सर्व-धर्म-फलम्: the fruit of all dharmas
• सर्व-धर्म-फलम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + धर्म (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—सर्वेषां धर्माणां फलम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• पूर्णम्: complete, full
• पूर्णम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पूर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (फलम् इति विशेष्यस्य)

• संतुष्टः: being pleased
• संतुष्टः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: संतुष्ट (कृदन्त; सम्+√तुष् धातु)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), विशेषण

• प्रददाति: he bestows
• प्रददाति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+√दा (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in the Purva Bhaga dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta (peace)

Secondary Rasa: bhakti (devotion)

Characters & Entities

• Vishnu

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It declares Vishnu as omniscient and stainless, and teaches that the ultimate completion of all dharma is received as grace when the Lord is pleased—linking righteous living to divine fulfillment.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By emphasizing that Vishnu ‘bestows’ the full fruit when satisfied, the verse frames bhakti as the decisive factor that perfects religious merit—devotion culminates in the Lord’s pleased response (prasāda).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

No specific Vedanga (like Vyakarana, Jyotisha, or Kalpa) is directly taught here; the practical takeaway is ethical-dharmic conduct oriented toward pleasing Vishnu, which the text treats as the integrative goal behind ritual merit.