Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 124

Graha–Ketu–Utpāta Lakṣaṇas: Solar/Lunar Omens, Comets, Eclipses, and Calendar Rules

Devanagari script

अथाद्वेशचमूनाथसस्यपानां बलाबलम् । तत्कालं ग्रहचारं च सम्यग् ज्ञात्वा फलं वदेत् ॥ १२४ ॥

Transliteration

athādveśacamūnāthasasyapānāṃ balābalam | tatkālaṃ grahacāraṃ ca samyag jñātvā phalaṃ vadet || 124 ||

Translation

Rồi, sau khi hiểu đúng các điểm mạnh và yếu của (những yếu tố như) Adveśa, Camūnātha, mùa màng và nước uống, cùng với sự vận hành của các hành tinh vào thời điểm ấy, người ta nên tuyên bố kết quả.

Word by Word

• अथ: then/now
• अथ: Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अव्यय; आरम्भ/अनन्तरार्थक (now/then)

• अद्वेष-चमू-नाथ-सस्य-पानाम्: of (the groups such as) Adveṣa, Camūnātha, Sasya, Pāna
• अद्वेष-चमू-नाथ-सस्य-पानाम्: Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध/Of whom)
• Type: Noun
• Root: अद्वेष (प्रातिपदिक) + चमू (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक) + सस्य (प्रातिपदिक) + पान (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः (सम्बन्धार्थः: ‘अद्वेषचमूनाथसस्यपान’ इत्येषां)

• बल-अबलम्: strength and weakness
• बल-अबलम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: बल (प्रातिपदिक) + अबल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; द्वन्द्वसमासः—‘बलं च अबलं च’ (strength and weakness)

• तत्-कालम्: that time
• तत्-कालम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: तत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः—‘तस्मिन् काले/that time’

• ग्रह-चारम्: the course/motion of the planets
• ग्रह-चारम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: ग्रह (प्रातिपदिक) + चार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—‘ग्रहाणां चारः’ (movement of planets)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक (and)

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (properly/correctly)

• ज्ञात्वा: having known
• ज्ञात्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया/Absolutive)
• Type: Verb
• Root: √ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), ‘having known’

• फलम्: the result
• फलम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• वदेत्: should state/tell
• वदेत्: Kriya (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: √वद् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

Characters & Entities

• Narada
• Sanatkumara

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It emphasizes disciplined discernment: before pronouncing any ‘phala’ (result), one must carefully assess conditions and time—reflecting a dharmic ethic of truthfulness and responsibility in counsel.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Indirectly, it supports bhakti by insisting that guidance be accurate and well-grounded; sound counsel helps devotees align actions (including vows and observances) with auspicious timing rather than superstition.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Vedāṅga Jyotiṣa: evaluating bala–abala (relative strengths) and graha-cāra (planetary transits) to determine and state outcomes (phala) correctly.