Home›Narada Purana›Purva Bhaga›Second Quarter›Adhyaya 56›Shloka 113
←Previous Verse
Next Verse→

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 113

Graha–Ketu–Utpāta Lakṣaṇas: Solar/Lunar Omens, Comets, Eclipses, and Calendar Rules

Devanagari script

पर्ववास्तूपवासादि कृत्स्नं चांद्रे ण गृह्यते । गृह्यते गुरुमानेन प्रभवाद्यब्दलक्षणम् ॥ ११३ ॥

Transliteration

parvavāstūpavāsādi kṛtsnaṃ cāṃdre ṇa gṛhyate | gṛhyate gurumānena prabhavādyabdalakṣaṇam || 113 ||

Translation

Mọi pháp hành—như ngày lễ parvan, các nghi thức liên hệ đến vāstu, việc trai giới và những điều tương tự—đều phải định theo lịch nguyệt. Còn các dấu hiệu của chu kỳ năm bắt đầu từ Prabhava được xác định theo thước đo của Guru (Mộc tinh).

Word by Word
पर्वfestival day, parvan
पर्व:
सम्बन्ध (compound member)
TypeNoun
Rootपर्वन्/पर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (contextual; compound member), एकवचन; समासपूर्वपद
वास्तुhouse/site (vāstu)
वास्तु:
सम्बन्ध (compound member)
TypeNoun
Rootवास्तु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (compound member), एकवचन; समासपूर्वपद
उपवासfasting
उपवास:
सम्बन्ध (compound member)
TypeNoun
Rootउपवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (compound member), एकवचन; समासपूर्वपद
आदिand the like
आदि:
सम्बन्ध (enumerative particle)
TypeIndeclinable
Rootआदि (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; आद्यर्थे (etc., and so on)
कृत्स्नम्all, entire
कृत्स्नम्:
कर्म (with passive verb)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nominative/Accusative), एकवचन; विशेषण (समस्तं)
चand
च:
सम्बन्ध (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
चन्द्रेणby the lunar (measure)
चन्द्रेण:
करण (Instrument/means)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/तृतीया), एकवचन; (चन्द्रमानेन इत्यर्थः)
गृह्यतेis determined
गृह्यते:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive)
गृह्यतेis determined
गृह्यते:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive)
गुरुमानेनby the Jupiter-measure (guru-māna)
गुरुमानेन:
करण (Instrument/means)
TypeNoun
Rootगुरु + मान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/तृतीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (गुरोः मानम्)
प्रभवPrabhava (name of a year)
प्रभव:
सम्बन्ध (compound member)
TypeNoun
Rootप्रभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (compound member), एकवचन; समासपूर्वपद
आदिand so on
आदि:
सम्बन्ध (enumerative particle)
TypeIndeclinable
Rootआदि (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; आद्यर्थे (etc.)
अब्दyear
अब्द:
सम्बन्ध (compound member)
TypeNoun
Rootअब्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (compound member), एकवचन; समासपूर्वपद
लक्षणम्designation/characterization (of the years beginning with Prabhava)
लक्षणम्:
कर्म (with passive verb)
TypeNoun
Rootलक्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nominative/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष (प्रभवाद्यब्दानां लक्षणम्)
Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in the Moksha-dharma and calendrical context)

Vrata Kalpa

Vrata: upavāsa (fasting; general)

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

Characters & Entities
N
Narada
S
Sanatkumara
G
Guru (Jupiter)

FAQs

It links dharma-practice to cosmic order: vows, festival observances, and rites should be performed at the correct lunar times, showing that spiritual discipline is harmonized with sacred time (kāla).

Bhakti is made steady through regulated observance—fasts and holy days are not random but aligned to the lunar calendar, helping devotees maintain consistent vrata and worship with scriptural timing.

Vedāṅga Jyotiṣa (astronomy/astrology): lunar reckoning determines parvan and fasting schedules, while Jupiter’s measure is used to define the Prabhava-type year characteristics (samvatsara system).

←Previous Verse
Next Verse→