Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 113

Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā

Devanagari script

षष्ट्यब्दकेंद्रसौम्येभेष्टशुद्धे सप्ततिर्गुरौ । मूलत्रिकोणगैः सौम्यैर्गुरो स्वोच्चसमन्विते ॥ ११३ ॥

Transliteration

ṣaṣṭyabdakeṃdrasaumyebheṣṭaśuddhe saptatirgurau | mūlatrikoṇagaiḥ saumyairguro svoccasamanvite || 113 ||

Translation

Khi điểm sáu mươi tuổi (ṣaṣṭyabda) an trú ở kendra và hội cùng các cát tinh; khi Guru (Mộc tinh) ở vị trí bảy mươi tuổi (saptati); và khi các cát tinh ở các cung mūlatrikoṇa của mình, còn Guru lại được trang nghiêm bởi chính sự tôn vinh của mình—thì đó là điềm lành, báo kết quả cát tường.

Word by Word

• षष्टि-अब्द-केंद्र-सौम्येभ्यः: from the (configuration giving) sixty years, kendra, and benefics
• षष्टि-अब्द-केंद्र-सौम्येभ्यः: अपादान (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: षष्ट्यब्दकेंद्रसौम्य (प्रातिपदिक) [षष्टि + अब्द + केंद्र + सौम्य]
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी बहुवचन; ablative plural (source/standard)

• इष्ट-शुद्धे: in the desired/pure (state/position)
• इष्ट-शुद्धे: अधिकरण (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: इष्टशुद्ध (प्रातिपदिक) [इष्ट + शुद्ध]
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी एकवचन; locative singular

• सप्ततिः: seventy
• सप्ततिः: कर्ता/विषय (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सप्तति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; nominative singular (number)

• गुरौ: in Jupiter (Guru)
• गुरौ: अधिकरण (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी एकवचन; locative singular

• मूल-त्रिकोण-गैः: by those placed in mūlatrikoṇa
• मूल-त्रिकोण-गैः: करण (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: मूलत्रिकोणग (प्रातिपदिक) [मूलत्रिकोण + ग]
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; instrumental plural

• सौम्यैः: by benefics
• सौम्यैः: करण (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: सौम्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; instrumental plural

• गुरोः: of Jupiter
• गुरोः: सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी एकवचन; genitive singular

• स्व-उच्च-समन्विते: when endowed with own exaltation
• स्व-उच्च-समन्विते: अधिकरण (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: स्वोच्चसमन्वित (प्रातिपदिक) [स्व + उच्च + समन्वित]
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी एकवचन; locative singular

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in the Moksha-dharma/technical-astrology context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Narada
• Sanatkumara
• Guru (Jupiter)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It shows that even within Moksha-dharma discourse, the Purana acknowledges Vedanga Jyotisha: auspicious planetary dignities and angular placements are read as indicators of favorable karmic maturation supporting dharma and higher aims.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Indirectly: by describing auspicious configurations (benefics in kendras, strong Jupiter), it implies conditions that support sattva, right conduct, and stable mind—favorable for sustained devotional practice, though the verse itself is primarily Jyotisha-focused.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Vedanga Jyotisha: the use of kendras (angular houses), benefic association, and planetary dignities like mūlatrikoṇa and exaltation (ucca) to judge strength and auspicious outcomes.