Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 23

The Description of the Index (Anukramaṇikā) of the Padma Purāṇa

Devanagari script

धरावराहसंवादो यमब्रह्मणयोः कथा । संवादो राजदूतानां कृष्णस्तोत्रनिरूपणम् ॥ २३ ॥

Transliteration

dharāvarāhasaṃvādo yamabrahmaṇayoḥ kathā | saṃvādo rājadūtānāṃ kṛṣṇastotranirūpaṇam || 23 ||

Translation

Tác phẩm chứa cuộc đối thoại giữa Dharā và Varāha, câu chuyện về Yama và Brahmā, cuộc đàm đạo của các sứ giả nhà vua, và sự giảng giải một bài thánh ca tán dương Kṛṣṇa.

Word by Word

• धरा-वराह-संवादः: the dialogue between Earth and the Boar (Varāha)
• धरा-वराह-संवादः: Karta (कर्ता/उद्देश्यवाचक सूची-आइटम)
• Type: Noun
• Root: धरा (प्रातिपदिक) + वराह (प्रातिपदिक) + संवाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—द्वन्द्व-पूर्वपदसमाहारः (धरा च वराहश्च) तयोः संवादः; व्यवहारतः ‘धरा-वराहयोः संवादः’ इत्यर्थः

• यम-ब्रह्मणयोः: of Yama and Brahmā
• यम-ब्रह्मणयोः: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक) + ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; समासः—इतरेतर-द्वन्द्वः: ‘यमश्च ब्रह्मा च’

• कथा: the story
• कथा: Karta (कर्ता/उद्देश्यवाचक सूची-आइटम)
• Type: Noun
• Root: कथा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• संवादः: the dialogue
• संवादः: Karta (कर्ता/उद्देश्यवाचक सूची-आइटम)
• Type: Noun
• Root: संवाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• राज-दूतानाम्: of the royal messengers
• राज-दूतानाम्: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
• Type: Noun
• Root: राज (प्रातिपदिक) + दूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘राज्ञः दूताः’

• कृष्ण-स्तोत्र-निरूपणम्: the exposition of a hymn to Krishna
• कृष्ण-स्तोत्र-निरूपणम्: Karta (कर्ता/उद्देश्यवाचक सूची-आइटम)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + स्तोत्र (प्रातिपदिक) + निरूपण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘कृष्णस्य स्तोत्रम्’ + तत्पुरुषः: ‘स्तोत्रस्य निरूपणम्’

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Dharā (Earth)
• Varāha
• Yama
• Brahmā
• Kṛṣṇa
• Rāja-dūtas (king’s messengers)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

This verse functions as an anukramaṇikā (contents index), signaling that the chapter transmits dharma-oriented narratives (Yama/Brahmā), avatāra instruction (Varāha), and bhakti through Kṛṣṇa-stotra—showing that right conduct and devotion are taught through interconnected stories.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By explicitly listing “Kṛṣṇa-stotra-nirūpaṇa,” it indicates that the text includes structured praise of Kṛṣṇa as a devotional practice—bhakti expressed through stotra (hymn), remembrance, and glorification.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa, Jyotiṣa, or Kalpa) is taught in this single verse; it is a topical catalogue pointing to narratives and stotra-exposition rather than a technical Vedāṅga lesson.