Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 83

The Exposition of the Dvādaśī Vow for the Twelve Months

Dvādaśī-vrata-nirṇaya and Mahā-dvādaśī Lakṣaṇas

Devanagari script

एवं कृतव्रतो वर्षं सौवर्णीं प्रतिमां रवेः । कृत्वा वै ताम्रपात्रस्थां न्यस्याभ्यर्च्य विधानतः ॥ ८३ ॥

Transliteration

evaṃ kṛtavrato varṣaṃ sauvarṇīṃ pratimāṃ raveḥ | kṛtvā vai tāmrapātrasthāṃ nyasyābhyarcya vidhānataḥ || 83 ||

Translation

Như vậy, sau khi giữ trọn lời nguyện suốt một năm, nên tạo tượng Mặt Trời bằng vàng, đặt trên một bình bằng đồng, rồi an vị và thờ phụng đúng theo nghi lễ đã định.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Prakaraṇa (प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक अव्यय (adverb)

• कृत-व्रतः: one who has observed the vow
• कृत-व्रतः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कृत (कृ धातु + क्त, कृदन्त) + व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; बहुव्रीहि: 'कृतं व्रतं येन सः' (one who has performed the vow)

• वर्षम्: for a year
• वर्षम्: Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वर्ष (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कालपरिमाण (duration)

• सौवर्णीम्: golden
• सौवर्णीम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सौवर्णी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (qualifying प्रतिमाम्)

• प्रतिमाम्: image/idol
• प्रतिमाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रतिमा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• रवेः: of the Sun
• रवेः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: रवि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Kriyā-samānādhikaraṇa (क्रियासम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund): 'having made'

• वै: indeed
• वै: Nipata (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात (particle; emphasis)

• ताम्र-पात्र-स्थाम्: situated in a copper vessel
• ताम्र-पात्र-स्थाम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ताम्र (प्रातिपदिक) + पात्र (प्रातिपदिक) + स्था (धातु) + क्त (कृत्प्रत्यय)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; तत्पुरुष: 'ताम्रपात्रे स्थिता' (placed in a copper vessel)

• न्यस्य: having placed
• न्यस्य: Kriyā-samānādhikaraṇa (क्रियासम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: नि + अस्/स्य (धातु; √अस् 'to place/throw', causative/compound usage) + ल्यप्
• Form: ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund): 'having placed/setting down'

• अभ्यर्च्य: having worshipped
• अभ्यर्च्य: Kriyā-samānādhikaraṇa (क्रियासम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: अभि + अर्च् (धातु) + ल्यप्
• Form: ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund): 'having worshipped'

• विधानतः: according to the prescribed procedure
• विधानतः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: विधान (प्रातिपदिक) + तस् (तसिल्-प्रत्यय)
• Form: तसिलान्त अव्यय (adverbial ablative): 'according to rule'

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Ravi (Surya)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that a vow (vrata) is fulfilled not only by personal restraint over time, but by concluding with a properly performed, scripturally guided act of worship—here, reverence to the Sun through an icon and formal installation.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is shown as disciplined and reverential: devotion is expressed through sustained observance (a year-long vrata) and culminates in orderly worship (abhyarcya vidhānataḥ), emphasizing sincere devotion aligned with sacred procedure.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights ritual procedure and correct performance (vidhi), aligning with Kalpa (the Vedanga dealing with ritual rules), including the proper preparation, placement (nyāsa), and worship sequence for a deity-image.